ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ - ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ – Page 2 of 3 – Πυγολαμπίδες
Skip to content

Χτίζοντας τις διατροφικές συνήθειες των παιδιών

nutrition4

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα / www.mpleka.gr

Όπως για όλα τα θέματα, έτσι και για την διατροφή, τα παιδιά μαθαίνουν περισσότερα πράγματα μέσω της μίμησης των γονιών τους, παρά ακολουθώντας τις συμβουλές τους. Η διατροφή των παιδιών είναι ένα θέμα που απασχολεί τους περισσότερους γονείς ήδη από την στιγμή της γέννησης. Ιδιαίτερα η μητέρα – τροφός χτίζει την σχέση της με το παιδί μέσω του ταΐσματος. Άρα το τι, το πόσο και το πότε έφαγε ένα παιδί αποτελούν βασικές αγωνίες των γονέων ανεξάρτητα από την ηλικία του παιδιού τους. Γι’ αυτό και είναι σύνηθες, η μητέρα να ρωτάει πιο συχνά το παιδί της τι έφαγε, παρά το πώς νιώθει ή πως πέρασε τη μέρα του.

Πέρα από το ποιες τροφές είναι κατάλληλο να καταναλώνει ένα παιδί ώστε να παίρνει τα απαραίτητα συστατικά για την ανάπτυξή του, το φαγητό και η διαδικασία του είναι κουλτούρα, είναι επικοινωνία, είναι συνήθεια και διαφοροποιείται στο πλαίσιο της κάθε οικογένειας. Για να μάθει ένα παιδί να τρώει “σωστά” θα πρέπει καταρχήν να βλέπει τους γονείς του να υιοθετούν υγιεινές διατροφικές συνήθειες. Ο γονιός δεν αρκεί να δίνει μόνο συμβουλές στο παιδί. Είναι ανώφελο να προσπαθούμε να πείσουμε ένα παιδί να φάει ένα συγκεκριμένο λαχανικό, αναλύοντας την θρεπτική του αξία, αν δεν το έχουμε καταναλώσει ποτέ οι ίδιοι μπροστά του ή αν δεν το έχουμε συχνά πάνω στο οικογενειακό τραπέζι. Είναι ανώφελο να απαγορεύουμε στο παιδί να τρώει γλυκά ή να πίνει αναψυκτικά, ενώ εμείς οι ίδιοι τα καταναλώνουμε με την πρώτη ευκαιρία. Τα παιδιά διδάσκονται από το παράδειγμα που τους δίνουμε και για να συμβεί αυτό είναι απαραίτητο η οικογένεια να συγκεντρώνεται γύρω από το τραπέζι και όλα της τα μέλη να γευματίζουν μαζί, όσο το δυνατόν συχνότερα.

Επιπλέον, τα παιδιά στην προσχολική αλλά και την σχολική ηλικία συχνά δυσκολεύονται να δοκιμάσουν νέες γεύσεις και να εντάξουν κάποια τρόφιμα στην καθημερινή τους διατροφή. Σε τέτοιες περιπτώσεις η έκθεση του παιδιού στη νέα γεύση δεν συνιστάται να γίνεται με το ζόρι. Η τιμωρία σχετικά με το φαγητό, καθώς και η πίεση για την κατανάλωσή του, δεν ενδείκνυνται για την υγιή σχέση του παιδιού με το φαγητό. Είναι σημαντικό να μιλήσουμε για το συγκεκριμένο τρόφιμο και την εποχικότητά του, να πάμε να το ψωνίσουμε από το μανάβη ή από την λαϊκή αγορά μαζί με το παιδί, να το μαγειρέψουμε παρέα, ώστε το παιδί να δει όλη την διαδικασία μέχρι το τρόφιμο να φτάσει στο τραπέζι. Βλέποντάς μας να το καταναλώνουμε ίσως να θελήσει να το φάει και το ίδιο, ίσως όμως και όχι, και εκεί δεν πρέπει να απογοητευόμαστε, αλλά να συνεχίζουμε να το εντάσσουμε στο διαιτολόγιο της οικογένειας και να ενθαρρύνουμε απλά το παιδί να το δοκιμάσει.

Για να αποκτήσουν τα παιδιά σωστές διατροφικές συνήθειες, επίσης είναι καλό οι γονείς να ορίσουν συγκεκριμένους κανόνες που αφορούν στη συμπεριφορά των παιδιών την ώρα του φαγητού. Για παράδειγμα, τρώμε πάντα στο τραπέζι κι όχι όρθιοι ή τρέχοντας ή παίζοντας. Δεν τρώμε μπροστά στην τηλεόραση, καθώς εκεί καταναλώνουμε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες και δεν αντιλαμβανόμαστε το αίσθημα του κορεσμού μας. Οι ώρες των γευμάτων μας είναι σταθερές. Παράλληλα και καθώς το παιδί μεγαλώνει θα πρέπει να το ενθαρρύνουμε να τρώει μόνο του – ανεξάρτητα από την ακαταστασία που μπορεί να προκαλέσει, να καθορίζει μόνο του το πόσο θα φάει, να σερβίρεται μόνο του, να αντιλαμβάνεται το πότε πεινάει ακόμη και το πότε έχει χορτάσει, να εκδηλώνει την προτίμηση ή την αποστροφή του σε μία τροφή, και να εκφέρει γνώμη για το φαγητό που τρώει.

Να θυμάστε ότι η στάση των γονιών απέναντι στο φαγητό, ο τρόπος που τρέφεται η οικογένεια, το είδος και η συχνότητα των γευμάτων, η ποιότητα και η ποσότητα της τροφής που προσφέρεται στο παιδί, είναι όσα καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις συνήθειες, τις προτιμήσεις και τις αντιλήψεις που θα ακολουθήσει το παιδί για το φαγητό σε όλη την υπόλοιπη ζωή του.

*Μάθετε περισσότερο για το σεμινάριο «Διατροφή & Παιδί: αντιδράσεις» που θα πραγματοποιηθεί στις 27/02, με εισηγήτριες την Ιωάννα Μπλέκα και την Ευγενία Καραγιαννίδου

Φέτος τα Χριστούγεννα… ας επιλέξουμε!

xmas tree

Κείμενο: Ελένη Γιαννούση

Επιστημονική συμβολή: Μαριλένα Αγγελή, ψυχολόγος

Αγαπητέ γονιέ, αγαπητέ παιδαγωγέ.

Στέκομαι στον καθρέφτη και αναλογίζομαι… για μας λέω, που φέτος δεχθήκαμε ποσότητες στρες αγωνιώντας, αν τα παιδιά μας θα μεγαλώσουν χωρίς τίποτα…

Πώς θα ήταν, αν φέτος τα Χριστούγεννα αποφεύγαμε όλοι μας το πολύ, το έτοιμο, το ταχύ, το κατακλυσμιαίο; Και έτσι, παίρνω το θάρρος να σου προτείνω: γύρνα στο απλό, με διάρκεια και βάθος. Όχι για λόγους ηθικής, δε θα μιλήσουμε για τέτοια πράγματα, αλλά για λόγους παιδαγωγικής. Δώσε σημασία στο να στολίσεις ως οικογένεια αργά και με μουσική το δέντρο, να διαλέξεις μια μια τις μπάλες, να χειροκροτήσεις, όταν ανάψουν τα λαμπάκια, να γίνει μεγάλη στιγμή, όταν θα σηκώσεις το παιδί σου ψηλά να τοποθετήσει το αστέρι, θα είναι η δική σας στιγμή. Κάνε αυτή τη μέρα γιορτή, φυλαχτό στο κουτί των αναμνήσεων που θα κουβαλά ισόβια μέσα του. Μη βιαστείς να τρέξεις στο πολυκατάστημα, στο ζαχαροπλαστείο. Ας πάρουμε όλοι μια ανάσα. Βοήθησε το παιδί να καταλάβει πως η εμπειρία, η μια, αυτή η σημερινή, είναι σπουδαία, είναι παρακαταθήκη για τα βραδινά όνειρα, άξια ευγνωμοσύνης. Αλλιώς οι ανάγκες του για το περισσότερο διογκώνονται και το παιδί μαθαίνει πως η παράσταση συνοδεύεται πάντα με ποπ κορν, και μετά ακολουθεί ο κλόουν, και μετά ο ξυλοπόδαρος και μετά τα γλυκά και μετά το πάρτυ και μετά η συναυλία, και μετά η πριγκίπισσα, και μετά η ταινία και μετά και μετά… Και μετά; Και μετά το παιδί βγαίνει στη ζωή με οδηγό το «μετά», δεν έμαθε για το τώρα ή το πριν, και ο ασκός των επιθυμιών που ξεχείλισε, το κυνηγάει ως ενήλικα, βουτηγμένο στη θλίψη του ανικανοποίητου.

Φαίνεται πως ευφυείς είναι οι άνθρωποι που δημιουργούν, στοχάζονται και ανατροφοδοτούν τα βιώματα και κάτι τέτοιο το παιδί δε θα το κάνει μόνο του. Θα το κάνει με εμάς μαζί του, πράγμα που απαιτεί κόπο, φροντίδα και αντίσταση στο φανταχτερό των εποχών. Τα παιδιά που τελείωσαν από μια ολοήμερη γιορτή σχολείου με δέκα διαφορετικές και συχνά ταυτόχρονες απολαύσεις, που ικανοποίησαν κάθε τους ξαφνική επιθυμία («φεύγω από τον κλόουν, πάω στον ζαχαροπλάστη τώρα»), που έτρεξαν από το ένα μινι θέαμα στο άλλο, τα παιδιά αυτά δε σκέφτηκαν, δεν ένιωσαν, μόνο εκτονώθηκαν και διασπάστηκαν, κατακερματισμένα σε χίλια δυο κομμάτια… Αναρωτιέμαι τι έμεινε να απολαύσουν στο βάθος; Γύρισαν πίσω, κοιμήθηκαν και αύριο ξανά από την αρχή, βόλτες με φώτα, γυαλιστερές φόδρες, πλαστικά παιχνίδια που αύριο ξεχνιούνται και αχρηστεύονται… αυτό δηλαδή που θα συμβεί και με τα βιώματα της παιδικής τους ηλικίας.

Φέτος, προτείνω να δώσεις έμφαση σε ένα παιχνίδι – δε χρειάζεται να το γεμίσουμε το καλάθι – αυτό το παιχνίδι που ένα πλάσμα απόκοσμο και μοναδικό θα μας φέρει. Και αυτό το ένα, αν το περιποιηθείς, θα γίνει και μοναδικό. Μόλις τελειώσει μια μέρα γιορτινή, μπορείς να παροτρύνεις το παιδί να μιλήσει για την εμπειρία του, τα συναισθήματα και τις ιδέες του, να αναστοχαστεί πάνω στα συμβαίνοντα, να παίξει μαζί σου.

Είναι γνωστό πως η δημιουργικότητα είναι ευφυΐα. Δώσε λοιπόν την ευκαιρία στο παιδί σου να δημιουργήσει. Πριν δει τα χριστουγεννιάτικα παραμύθια με τη σειρά σε dvd, μπορείς να το κινητοποιήσεις να φανταστεί πώς φέρεται ο Σκρούτζ, πώς μοιάζει η Βασίλισσα του χιονιού και αν το κοριτσάκι με τα σπίρτα έζησε ή όχι. Ξέρουν τα παιδιά ποιο τέλος να διαλέξουν, φρόντισε βλέπεις το παραμύθι να είναι για τον άνθρωπο βάλσαμο, να εξυπηρετεί τις ψυχολογικές ανάγκες του. Κλείστε για λίγο την τηλεόραση, κυλιστείτε στα ζεστά χαλιά, συνδυάστε τα παλιά σας ρούχα να φτιάξετε στολές, μαγειρέψτε τα χριστουγεννιάτικα γλυκά, αδιαφορώντας για το αποτέλεσμα.

Και εσύ δάσκαλε, που ξέρω πόσο πολύ φροντίζεις, καταλαβαίνω τις απαιτήσεις των καιρών, μα αν συμφωνείς, στάσου, χαμογέλασε και εξήγησε πως φέτος δε χρειαζόμαστε πολλά, φτάνει να επιλέξουμε.

Ας φροντίσουμε, ας φροντιστούμε, με όποια σειρά.

Λίγα λόγια για την Ελένη Γιαννούση

elenigiannousiΗ Ελένη Γιαννούση είναι νηπιαγωγός, ηθοποιός και παιδαγωγός θεάτρου. Όλο παίζει, παίζει, παίζει! Διαβάζει παραμύθια και ιστορίες στα παιδιά, έπειτα τις κάνει παιχνίδι και ταξίδι, παίζει στο θέατρο, παίζει στο κουκλοθέατρο. Κάνει βόλτες στην πόλη, γελάει δυνατά, πέφτει και ξαναπέφτει, μα καθόλου δε τη νοιάζει, σκαλίζει θέματα κοινωνικά, ψυχολογικά και παιδαγωγικά και όταν μπερδεύεται, τα σκαλίζει κι άλλο, κι άλλο, κι άλλο. Θα την βρεις εύκολα στην «Παραμυθούπολη«, ανάμεσα σε βιβλία και παιδιά.

υ.γ. κάθε βράδυ γράφει στο «μεγάλο της ατάκας βιβλίο», ό,τι ενδιαφέρον ξεστόμισε κάποιο παιδί, μετά το διαβάζει και γελάει πολύ, πάρα πολύ.

Δώρα: Τι να πάρω σε ένα παιδί που τα έχει όλα;

dora2

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα, Ψυχολόγος και Οικογενειακή Θεραπεύτρια | www.mpleka.gr

Οι γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς είναι μια αφορμή για δώρα στους αγαπημένους μας και ιδιαίτερα στα παιδιά. Μικροί και μεγάλοι ανταλλάζουμε δώρα αυτές τις μέρες πολλές φορές από υποχρέωση, χωρίς να καταβάλλουμε ιδιαίτερη σκέψη στο τι θα χρειαζόταν ο παραλήπτης ή τι θα του ταίριαζε περισσότερο, αφού οι μέρες είναι φορτωμένες με πολλές υποχρεώσεις και συνήθως τα δώρα αγοράζονται βιαστικά.

Το να πάρουμε δώρο σε ένα παιδί συνήθως φαντάζει πολύ εύκολο, αφού ένα παιχνίδι θεωρούμε πως θα το κάνει να χαρεί. Τα περισσότερα παιδιά είναι τυχερά και μεγαλώνουν σε δωμάτια με πολλά πολλά παιχνίδια. Κάποιες φορές μάλιστα τα παιχνίδια είναι τόσα πολλά που το παιδί δεν τους δίνει πια καμία σημασία. Βλέπει τη σακούλα, βγάζει το κουτί, σκίζει με λαχτάρα το περιτύλιγμα, ικανοποιείται στιγμιαία από το δώρο μας, το ανοίγει και παίζει με αυτό μια-δυο φορές και μετά το στοιβάζει μαζί με τα υπόλοιπα παιχνίδια του, ξεχνώντας κιόλας πως το έχει.

Συμφωνώ ότι η επιλογή του παιχνιδιού έχει σημασία κι ότι ανάλογα με την ηλικία και τα ενδιαφέροντα του παιδιού κάποια παιχνίδια θα τα παίξει περισσότερο. Αυτό όμως που χρειάζεται ένα παιδί δεν είναι τόσο το παιχνίδι, αλλά κάποιον να παίξει μαζί του. Την επόμενη φορά που θα πάρετε δώρο σε κάποιο παιδί, είτε είναι παιδί σας, είτε ανιψάκι, βαφτιστήρι, ή παιδί φίλου σας, αφιερώστε λίγα λεπτά και παίξτε μαζί του το παιχνίδι που του πήρατε. Το καλύτερο δώρο για ένα παιδί είναι η εμπειρία που θα αποκομίσει, οι σκέψεις και τα συναισθήματα που θα αναπτυχθούν όσο παίζετε. Αυτές οι στιγμές είναι πιθανότερο να παραμείνουν στην μνήμη του για καιρό.

Ακόμα καλύτερα, αν ξέρετε ότι ένα παιδί έχει αφθονία από παιχνίδια, φέτος τις γιορτές χαρίστε του εμπειρίες. Αφιερώστε του χρόνο και πηγαίνετε μαζί του σε μια θεατρική παράσταση, παρακολουθήστε μια ταινία στον κινηματογράφο, βγείτε μια βόλτα στα μαγαζιά όπου θα αγοράσετε σίγουρα και κάποιο μικρό δωράκι, οργανώστε μια έξοδο για φαγητό ή μια μικρή εκδρομή στην εξοχή ή γιατί όχι μια μικρή περιπέτεια! Το ξέρω όλα τα παραπάνω θέλουν κόπο, χρόνο, σχεδιασμό και οργάνωση, αλλά σίγουρα αξίζουν παραπάνω από το καλύτερο και ακριβότερο παιχνίδι. Η αναμονή, το στοιχείο της έκπληξης και κυρίως η αίσθηση ότι κάποιος μας αφιερώνει χρόνο, μπορεί να βιωθεί από το παιδιά ως το μεγαλύτερο δώρο, αφού η όλη διαδικασία θα τα κάνει να αισθανθούν σημαντικά και ξεχωριστά. Καλά Χριστούγεννα!

Messy Play: ο φυσικός τρόπος παιχνιδιού, ένα εργαλείο ανάπτυξης.

hehe art messy play

Γράφει η Ελένη Οικονομίδου, Αναπτυξιακή Ψυχολόγος, θα τη βρείτε στη δημιουργική ομάδα Hehe Art

Τί είναι το Messy Play?

Το Messy (ή Sensory) Play, δηλαδή το αισθητηριακό παιχνίδι που λερώνει, είναι το παιχνίδι κατά τη διάρκεια του οποίου, παιδιά όλων των ικανοτήτων και ηλικιών, χρησιμοποιούν υλικά που απευθύνονται σε όλες τις αισθήσεις. Με τη φυσική περιέργεια και ορμή που τα διακρίνει, εξερευνούν ελεύθερα και πειραματίζονται σε ασφαλές περιβάλλον, με τον δικό τους τρόπο και στο δικό τους χρόνο, και καθοδηγούμενα από τον εαυτό τους και μόνο. Αυτό το είδος παιχνιδιού βέβαια δεν είναι κάτι νέο, δεν το ανακαλύψαμε εμείς οι ενήλικοι, είναι ο φυσικός τρόπος παιχνιδιού των παιδιών, τα οποία πάντα ήθελαν και επιδίωκαν να παίζουν με όλες τους τις αισθήσεις, με τα χώματα, τις λάσπες, τον πηλό, και τόσα άλλα υλικά της φύσης που υπήρχαν απλόχερα γύρω τους.

Ακριβώς επειδή χρησιμοποιούνται όλες οι αισθήσεις, ο παιδικός εγκέφαλός δέχεται αισθητηριακά ερεθίσματα που είναι απαραίτητα για την ολοκληρωμένη του ανάπτυξη. Καθώς, πχ το παιδί βουτάει το χέρι του μέσα στην φρουτόκρεμά του, βάφει με χρώματα όλο του το σώμα ή τσαλαβούταει σε όποια νερολακούβα βρει στον δρόμο του, οι αισθητηριακοί υποδοχείς του δέρματός, σε συνδυασμό με τις υπόλοιπες αισθήσεις, συνθέτουν μια πλήρη εικόνα, που επιτρέπει στον εγκέφαλο να δημιουργήσει σταδιακά μια πιο ολοκληρωμένη αίσθηση του εαυτού και του κόσμου γύρω του. Αυτό το παιχνίδι βέβαια, συχνά οδηγεί σε αυτό που εμείς βλέπουμε ως «χάος», αυτό το χάος όμως είναι αποτέλεσμα των αναζητήσεων των παιδιών και αν γνωρίζαμε τί ευκαιρίες τους στερούμε, θα καταλαβαίναμε πόσο άδικο είναι να μην το επιτρέπουμε, να μην το ενθαρρύνουμε, να μην το προκαλούμε…!

messy play1

Τα υλικά του Messy Play

Η λίστα των υλικών είναι πραγματικά ατελείωτη, ας αναφέρουμε κάποια από τα υλικά που χρησιμοποιούνται πολύ συχνά.

  • Τα πιο υγρά… Αφρός, δακτυλομπογιές, κόλλα, σαπουνόφουσκες, βρεφικό λάδι, νερό, ζελέ, γιαούρτι
  • Τα μαλακά… Πηλός, λάσπη, ζυμάρι, πλαστελίνες, αφρός, μπάλες, μπαλόνια, μαγειρεμένα ζυμαρικά
  • Και τα πιο στεγνά… Άμμος, κραγιόνια, χαρτιά, υφάσματα, πέτρες, κοχύλια, φύλλα, αλεύρι, δημητριακά, ζυμαρικά, όσπρια, ρύζι

Γιατί είναι απαραίτητο στη ζωή των παιδιών?

Γιατί οι έρευνες δείχνουν πως:

  • Τα μικρά παιδιά βασίζονται στα ερεθίσματα που μιλάνε στις αισθήσεις τους για να μάθουν για το περιβάλλον τους.
  • Το αισθητηριακό παιχνίδι είναι αυτό που βοηθά στην οικοδόμηση των νευρικών συνδέσεων που υποστηρίζουν τη σκέψη, τη μάθηση και τη δημιουργικότητα.
  • Η έκθεση των παιδιών, ειδικά των παιδιών της πόλης, σε αισθητηριακές εμπειρίες μειώνεται, και αυτό έχει ως αποτέλεσμα να παρατηρούνται πολλά αισθητηριακά προβλήματα, τα οποία με τη σειρά τους μπορεί να οδηγήσουν σε δυσκολίες στην ανάπτυξη.

Ο εγκέφαλος των παιδιών μαθαίνει από τις εμπειρίες που του παρέχει το σώμα, γι’ αυτό και τα παιδιά, και ειδικά τα μικρότερα, έχουν την ανάγκη να εξερευνούν το περιβάλλον με όλες τις αισθήσεις τους. Καθώς αναρωτιούνται και δοκιμάζουν, αρχίζουν να παρατηρούν, να αξιολογούν τις πληροφορίες, να προβλέπουν, με λίγα λόγια δηλαδή, κάνουν τα πρώτα βήματα προς την κατανόηση της επιστημονικής μεθόδου! Διότι, κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού τα μικρά παιδιά ενεργούν πραγματικά σαν επιστήμονες – θέτουν ερωτήσεις, συλλέγουν δεδομένα, δίνουν τις δικές τους απαντήσεις… Δεν λερώνουν απλά και μόνο για να λερώσουν, δεν το κάνουν για να μας δυσκολέψουν. Πριν το παιδί αναποδογυρίσει το μπολ με το φαγητό του πάνω στο τραπεζάκι του για 8η φορά, πριν ρίξει όλες τις κατσαρόλες στο πάτωμα, είναι πολύ πιθανόν στο μυαλό του να έχουν προηγηθεί ερωτήσεις όπως  «Τί θα συμβεί αν το κάνω αυτό, θα συμβαίνει κάθε φορά το ίδιο;  αν τώρα το κάνω κάπως διαφορετικά;» Εκεί που  εμείς μπορεί απλά να βλέπουμε κηλίδες μπογιάς σε έναν καμβά (ή σε ένα χαλί ή ένα τοίχο!) το παιδί διερευνά και μαθαίνει. Την ώρα πχ που ανακατεύει μπογιές πάνω στο τραπέζι  το παιδί διερωτάται σχετικά με την υφή, την κίνηση, τα μοτίβα, τα χρώματα, την ανάμειξή τους. Αυτές οι εμπειρίες, που τόσο αυθόρμητα τα παιδιά προσφέρουν στον εαυτό τους, αυτές οι καταστάσεις που εμάς μπορεί να μας κουράζουν ή να μας δυσαρεστούν, είναι αυτές που κάνουν τα παιδιά να γεμίζουν με χαρά και αυτοπεποίθηση, αυτές που τα βοηθούν να αναπτυχθούν σε όλους τους τομείς της ανάπτυξης, να καλλιεργήσουν έναν δημιουργικό τρόπο έκφρασης και κριτικό τρόπο σκέψης, ενώ είναι ακόμα μικρά και όλα γίνονται τόσο φυσικά και αβίαστα.

 

Πώς ανταποκρινόμαστε στο Messy Play των παιδιών?

Πρέπει να θυμόμαστε πάντα ότι τo Messy Play σχεδιάζεται έχοντας κατά νου  τη φυσική περιέργεια των παιδιών. Δεν υπάρχει «σωστός» και «λάθος» τρόπος να παίξει κάποιος με τα μη-δομημένα υλικά του, δεν χρειάζεται να υπάρχει κανένα άλλο τελικό αποτέλεσμα εκτός από το να διασκεδάζει το παιδί, και πρέπει πάντα να νιώθει ελευθερία ώστε να εξερευνήσει ανενόχλητο και απορροφημένο. Αυτό σημαίνει ότι οι ενήλικοι πρέπει να καταφέρουμε να απενοχοποιήσουμε το «λέρωμα», ότι πρέπει να εγκαταλείψουμε πιθανές προσδοκίες μας για «μάθηση» και συγκεκριμένα αποτελέσματα, να εστιάσουμε στη χαρά που βιώνουν τα παιδιά όταν παίζουν και να τα αφήσουμε να μας παρασύρουν στους δικούς τους δρόμους παιχνιδιού.

Αν και συνήθως τα παιδιά δεν χρειάζονται κάποια βοήθεια για να εμπλακούν στο παιχνίδι, υπάρχει πάντα η περίπτωση κάποιο αρχικά να διστάζει ή και να έχει κάποια αισθητηριακή ευαισθησία που το δυσκολεύει. Εμείς, οι ενήλικοι, είμαστε εκεί για να του δώσουμε όσο χρόνο χρειάζεται, να το εμπλέξουμε έμμεσα στο παιχνίδι.  Ποτέ δεν πιέζουμε, δεν βάζουμε εμείς τα χέρια του πάνω στα υλικά,  ποτέ δεν συγκρίνουμε με τα άλλα παιδιά γύρω του που πιθανόν παίζουνε. Προσαρμόζουμε το παιχνίδι στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, το υποστηρίζουμε και το ενθαρρύνουμε με ουσιαστικές παρατηρήσεις (πχ  «τί πολύχρωμη που έγινε τώρα η ζωγραφιά σου»), ασχολούμαστε εμείς με τα υλικά και το πιθανότερο είναι ότι και το παιδί σύντομα θα ακολουθήσει.

messy play 2

Τί προσφέρει το Messy Play στην ανάπτυξη των παιδιών :

Προσωπική, συναισθηματική & κοινωνική ανάπτυξη

  • Τα παιδιά χτίζουν αυτοπεποίθηση, αυτοεκτίμηση, ανεξαρτησία, καθώς μπορούν μόνα τους να επιλέγουν και να δοκιμάζουν, να επιδίδονται σε κάτι που τόσο τους αρέσει χωρίς περιορισμούς και παρεμβάσεις, χωρίς τελικό αποτέλεσμα και ανταγωνισμό.
  • Αναπτύσσουν συγκέντρωση, δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων και σχεδιασμού.
  • Μέσω του παράλληλου παιχνιδιού με ενήλικες και με άλλα παιδιά, εξασκούνται οι δεξιότητες παρατήρησης, αλληλεπίδρασης και συνεργασίας.
  • Προωθείται ο αυτοσεβασμός και ο σεβασμός για τους άλλους.
  • Αποτελεί μια διέξοδο για τα συναισθήματα, τις εμπειρίες και τις σκέψεις.

Κινητική & γνωστική ανάπτυξη

  • Ασκείται ο συντονισμός ματιού-χεριού, η λεπτή και η αδρή κινητικότητα, η δεξιότητα του κοψίματος, της γραφής, της χρήσης εργαλείων, καθώς ανακατεύουν, σκαλίζουν, χαράζουν, πετάνε κλπ.
  • Αποκτούν μια εικόνα του τί σημαίνει προσωπικός χώρος.
  • Αποκτούν έλεγχο του σώματός τους, ευστάθεια και ισορροπία, καθώς μεταφέρουν, αδειάζουν ή γεμίζουν.
  • Ασκούν τη συγκέντρωσή τους, καθώς απορροφώνται για ώρα από το παιχνίδι τους.

Επικοινωνία & ανάπτυξη της γλώσσας

  • Καθώς παίζουν χρησιμοποιούν λέξεις και χειρονομίες, κάνουν ερωτήσεις για πράγματα που θέλουν να μάθουν, εξηγούν τις ενέργειές τους.
  • Καθώς αποκτάνε όλο και μεγαλύτερες λεκτικές δεξιότητες, αρχίζουν να περιγράφουν τις ιδιότητες, τις διαφορές και τις ομοιότητες αυτών που βλέπουν, που ακούν, που ακουμπάν, που μυρίζουν και γεύονται.
  • Ενθαρρύνονται οι δεξιότητες της σκέψης και της αφήγησης, ακόμα και του γραπτού λόγου.

Μαθηματική ανάπτυξη

  • Μαθαίνουν να καταμετρούν, να υπολογίζουν, να κατατάσσουν, να ομαδοποιούν, να τοποθετούν, να ταξινομούν, να δημιουργούν μοτίβα
  • Έρχονται κοντά σε έννοιες, όπως του σχήματος και του μεγέθους.
  • Αρχίζουν να κατανοούν τη σχέση αιτίας-αποτελέσματος.

Δημιουργική ανάπτυξη

  • Έρχονται σε επαφή και εξοικείωνονται με υλικά της φύσης και καλλιτεχνικά υλικά.
  • Εξερευνούν τα χρώματα, τα σχήματα και τον χώρο.
  • Ενθαρρύνεται η φαντασία τους, το αισθητηριακό παιχνίδι σύντομα αρχίζει και γίνεται και παραστατικό.
  • Εκφράζουν τα συναισθήματα και τις σκέψεις τους μέσα από το χρώμα, τις υφές και τα σχήματα, με τρισδιάστατο ή δισδιάστατο τρόπο.

Το Messy Play, πάνω απ όλα, ενθαρρύνει τα παιδιά να υιοθετήσουν μια θετική προσέγγιση απέναντι στις νέες εμπειρίες. Παρέχει στα παιδιά, αλλά και στους ενήλικες, έναν άριστο τρόπο έκφρασης και εκτόνωσης, καθώς και απελευθέρωσης από τις καθημερινές προσδοκίες για καθαριότητα, τάξη και γενικά κομφορμισμό.  Και ακριβώς επειδή αυτό συμβαίνει μέσα σε ένα ασφαλές περιβάλλον, αποτελεί για τα παιδιά την ιδανική ευκαιρία να αναπτύξουν τις δεξιότητες τους, την αυτοπεποίθηση και την ανεξαρτησία τους!

messy play 3

Εμείς, το μόνο που έχουμε να κάνουμε είναι να αναγνωρίσουμε ότι τα παιδιά κάθε ηλικίας, είναι άνθρωποι ισότιμοι και ικανοί, με έμφυτη την επιθυμία και την ικανότητα για μάθηση, και με το δικαίωμα να κινηθούνε προς αυτήν με όποιον τρόπο επιλέγουν οι ίδιοι, με τον τρόπο που ορίζει η φύση τους, χωρίς να επηρεάζονται από τις δικές μας προσδοκίες, τα δικά μας φορτία. Ας εμπιστευτούμε λοιπόν τα παιδιά, το «χάος» που δημιουργούν τριγύρω μας ας το δούμε ως μια διαδικασία μάθησης, συναισθηματικής έκφρασης και δημιουργικής ανάπτυξης, ως πηγή χαράς και ευχαρίστησης. Και όσοι δεν είχαν την ευκαιρία να γευτούν αυτή την ελευθερία στην παιδική τους ηλικία, εύχομαι να έχουν την τύχη να την γνωρίσουν δίπλα στα παιδιά τους. Η βοήθεια τους είναι πολύτιμη και παρέχεται απλόχερα, αρκεί να την δούμε και να την δεχτούμε!

Ελένη Οικονομίδου (Hehe Art)

MSc Αναπτυξιακής Ψυχολογίας

Μικράς Ασίας 41

Τ: 2310911941

E: eleni@hehe-art.com

fb: https://www.facebook.com/messyplay.hehe.art/

Λίγα Λόγια για την Ελένη Οικονομίδου

H Ελένη Οικονομίδου με την δημιουργική ομάδα Hehe Art οργανώνει

  • τις ομάδες «Messy Play» για μικρά παιδιά (από 9 μηνών) και γονείς, με σκοπό την ανάπτυξη της δημιουργικότητας μέσω του παιχνιδιού με φυσικά και βρώσιμα υλικά, φυσικό πηλό, χρώματα και άλλα αισθητηριακά υλικά.
  • τις ομάδες «Παίζουμε με Πηλό και Χρώματα», κεραμική για παιδιά και ενήλικους. Σεμινάρια τεχνικής Ρακού.
  • θεραπευτικό παιχνίδι με πηλό και άλλα αισθητηριακά υλικά για παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες (συναισθηματικές-μαθησιακές-αναπτυξιακές-κινητικές),  σε συνεργασία με τους γονείς, με θεραπευτικά κέντρα και φορείς ατόμων με ειδικές ανάγκες.
  • Ενημερωτικές και συμβουλευτικές συναντήσεις γονέων, εκπαιδευτικών και ειδικών σχετικά με το ελεύθερο παιχνίδι με πολυαισθητηριακά υλικά, ως μέσο έκφρασης και θεραπείας.
  • Εκπαιδευτικές δράσεις σε παιδικούς σταθμούς και σχολεία, σε σχολικές γιορτές, ψυχαγωγικές και κοινωνικές εκδηλώσεις.

Μουσική στη βρεφική ηλικία

xaramoysikiblog

Γράφει η Έρρικα Θωμαΐδου,  Βρεφονηπιοκόμος Προσχολικής αγωγή, εμψυχώτρια  και πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια Βρεφικού Μασάζ της IAIM |  www.xarakaimousiki,gr

πρώτοι μήνες ζωής είναι σημαντικοί και συχνά σημαδιακοί, όπως είναι κάθε πρώτη εμπειρία. Τα μικρά βρέφη κοιμούνται πολλές ώρες, αλλά ακόμα κι έτσι έχουν αρκετές ώρες που μένουν ξύπνια, κατά τις οποίες απολαμβάνουν την παρέα των γονιών τους και επιθυμούν να τα απασχολούν με ενδιαφέρουσες δραστηριότητες. Άλλωστε αυτό που στους ενήλικες φαίνεται προφανές και απλοϊκό, για εκείνα είναι περίπλοκο και αξιοπερίεργο.

Ένα περιβάλλον πλούσιο σε μουσικά ακούσματα, επιδρά στην ανάπτυξη της μουσικής ικανότητας του παιδιού. Όλα τα παιδιά μπορούν να απολαμβάνουν και να παράγουν μουσική.  Όσο περισσότερες ευκαιρίες δίνονται στα παιδιά για να εξερευνήσουν και να αποκτήσουν συγκεκριμένες δεξιότητες, τόσο μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση θα έχουν στο να τις χρησιμοποιούν σε διάφορες καταστάσεις.

Τα οφέλη της μουσικής είναι εξαιρετικά θετικά καθώς η μουσική συντελεί στην ανάπτυξη του εγκεφάλου, προάγει την χαρά και την δημιουργικότητα, ενισχύει το συναισθηματικό δεσμό γονέα και παιδιού και επιδρά θετικά στην κοινωνική ωρίμανσή του.

Τα βρέφη έχουν καλά ανεπτυγμένη αίσθηση του ήχου από την γέννηση τους.  Ως έμβρυα ακόμα έχουν ακούσει πολλούς ήχους στην μήτρα, συμπεριλαμβανομένου του χτύπου της καρδιάς της μητέρας και του γουργουρίσματος του στομαχιού της. Απο την αρχή της ζωής τους αντιλαμβάνονται και ξεχωρίζουν την φωνή της μαμάς τους. Τα νανουρίσματα,- τα πρώτα τραγούδια αγάπης- και τα ταχταρίσματα, -τα πρώτα παιχνίδια του βρέφους- είναι καταπληκτικοί τρόποι επικοινωνίας μεταξύ του γονιού και του μωρού.

Από τον τέταρτο μήνα  της ζωής τους τα βρέφη αρχίζουν να πειραματίζονται με νέους ήχους που τα ευχαριστούν. Καθώς αναπτύσσεται η ικανότητά τους στον χειρισμό αντικειμένων, αρχίζουν να ενδιαφέρονται ιδιαίτερα για μερικά από αυτά με τα οποία τους δίνεται η δυνατότητα να δημιουργούν ήχους. Δίνοντας στα βρέφη μουσικά όργανα κατάλληλα για την ηλικία τους αλλά και διάφορα άλλα υλικά που παράγουν ήχους, προσφέρονται ευκαιρίες για άσκηση της ακουστικής ικανότητας. Οι ενήλικες μπορούν να ενισχύσουν αυτή τη δραστηριότητα ενθαρρύνοντάς τα να συμμετέχουν όταν εκείνοι τραγουδούν.  Η διαφοροποίηση στον ήχο της φωνής τους κινητοποιεί το ενδιαφέρον, ενώ αντίθετα η μονοτονία τα κάνει να βαριούνται. Ο πειραματισμός με παύσεις στο τραγούδι, η φαντασία στους στίχους ή τις χειρονομίες, η χρήση γαντόκουκλων καθώς και αισθητηριακού υλικού προσδίδουν επιπλέον ενδιαφέρον στο παιχνίδι και προκαλούν την συμμετοχή και των υπόλοιπων αισθήσεων.  Οι γονείς ανταποκρινόμενοι στα βαβίσματα του μωρού, την πρώτη του ομιλία, δημιουργούν ένα κανάλι επικοινωνίας, έναν μοναδικό διάλογο. Επίσης αξίζει να σημειωθεί πως στα βρέφη αρέσει ένα ευρύ φάσμα μουσικής και τραγουδιών, όχι μόνο αυτά που έχουν γραφτεί απαραίτητα για παιδιά. Τα βρέφη, όπως και τα μικρά παιδιά αγαπούν την αίσθηση της ρουτίνας. Χαίρονται όταν η καινοτομία η οικειότητα συνδυάζονται αρμονικά. Απολαμβάνουν νέες εμπειρίες αλλά μαθαίνουν και όταν αναγνωρίζουν μια παλαιότερη δραστηριότητα. Τους αρέσει να παίζουν παιχνίδια σε επανάληψη. Ο ενθουσιασμός για τις δραστηριότητες και το γνήσιο ενδιαφέρον γι αυτές δίνουν στο βρέφος έναυσμα για την συνέχεια τους.

Η μουσική συμβάλλει θετικά στην ποιότητα ζωής παιδιών και ενηλίκων. Όταν η μύηση του βρέφους στη μουσική γίνει ακολουθώντας τους δικούς του ρυθμούς, με σεβασμό στην προσωπικότητά του και συντονισμό στα ενδιαφέροντά του, ανοίγεται μπροστά του ένας πανέμορφος, μελωδικός κόσμος.

Λίγα Λόγια για την Έρρικα Θωμαΐδου

Η Θωμαίδου Έρρικα είναι απόφοιτη του Αλεξάνδρειου Τεχνολογικού Ιδρύματος Θεσσαλονίκης, της σχολής Υγείας και Πρόνοιας, του τμήματος Βρεφονηπιοκομίας (Προσχολικής αγωγής) και Πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια Βρεφικού Μασαζ της IAIM (International Association of Infant Massage). Έχει παρακολουθήσει επιμορφωτικά σεμινάρια και ημερίδες σχετικά με την  μοντεσσοριανή αγωγή και εκπαίδευση, τα προβλήματα συμπεριφοράς στο σχολείο και την αξιοποίηση του παιχνιδιού για την ανάπτυξη των δεξιοτήτων του παιδιού καθώς και μαθήματα πιάνο και μεταλλόφωνου. Έχει εργαστεί ως βρεφονηπιοκόμος  και ως εμψυχώτρια σε ομάδες δημιουργικής απασχόλησης και παιδότοπους. Εργάζεται ως παιδαγωγός στο εργαστήρι μουσικής δημιουργικής απασχόλησης Χαρά και Μουσική, στο βρεφικό τμήμα Ανακαλύπτω τον κόσμο με μουσική , στις ομάδες παιχνιδιού με γονείς και παιδιά Ας παίξουμε μαζί και στο πρόγραμμα συναισθηματικής αγωγής Η ορχήστρα των συναισθημάτων.

Ελίζα: στηρίζει και εκπαιδεύει νέους γονείς

eliza

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα, Ψυχολόγος και Οικογενειακή Θεραπεύτρια

Το ΕΛΙΖΑ  είναι το Σωματείο Κατά της Κακοποίησης του Παιδιού που ιδρύθηκε το 2008 στην Αθήνα, στην μνήμη της 6χρονης Eliza, που βρήκε τραγικό θάνατο έπειτα από κακοποίηση. Οι ιδρυτές του Σωματείου θέλοντας να προστατεύσουν κάθε παιδί από την παραμέληση και την κακοποίηση που μπορεί να βιώσει στα πλαίσια της οικογένειάς του, σχεδιάζουν και υλοποιούν δράσεις που βασίζονται στη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Στόχοι του σωματείου είναι η πρόληψη της παραμέλησης και της κακοποίησης παιδιών, η στήριξη των γονιών που συχνά γίνονται βίαιοι χωρίς να το θέλουν, καθώς και η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση του κοινού για το φαινόμενο της κακοποίησης και παραμέλησης των παιδιών στην Ελλάδα.

Το 2009 σε συνεργασία με τα Παιδικά Χωριά SOS αρχίζει τη λειτουργία του ο Ξενώνας SOS-ΕΛΙΖΑ στο Μαρούσι, που φιλοξενεί βρέφη και νήπια έως 5 ετών, που έχουν υποστεί παραμέληση ή κακοποίηση στο οικογενειακό τους περιβάλλον. Μέσα από την βραχύχρονη παραμονή τους στον Ξενώνα προσφέρεται στα παιδιά άμεση προστασία από περαιτέρω κακοποίηση ή/και παραμέληση μέσω της διασφάλισης σταθερού πλαισίου διαμονής κατά την περίοδο της κρίσης. Η φιλοξενία στον Ξενώνα είναι σχεδιασμένη ώστε να καλύπτει τις ψυχοσυναισθηματικές, μαθησιακές και κοινωνικές ανάγκες των βρεφών και των νηπίων. Τα παιδιά αναπτύσσουν επανορθωτικές σχέσεις με μία ομάδα επαγγελματιών που επιτελούν γονεϊκές λειτουργίες σε ένα σταθερό θεραπευτικό πλαίσιο και επιπλέον δέχονται εξατομικευμένη θεραπευτική παρέμβαση. Παράλληλα, προσφέρονται εξειδικευμένες ψυχοκοινωνικές και ψυχοθεραπευτικές υπηρεσίες προς την οικογένεια των παιδιών, με προτεραιότητα την ασφαλή επιστροφή των παιδιών στο φυσικό οικογενειακό τους περιβάλλον. Αν από την ενδελεχή εκτίμηση και αξιολόγηση της οικογένειας αυτό δεν κριθεί συμφέρον για το παιδί, γίνεται αναζήτηση εναλλακτικών σταθερών πλαισίων διαμονής και φροντίδας για τα παιδιά.

Ένας βασικός στόχος του ΕΛΙΖΑ είναι η στήριξη και η εκπαίδευση των νέων γονιών, ώστε να αποφευχθούν συμπεριφορές που μπορεί να θέσουν τα παιδιά σε κίνδυνο. Στα πλαίσια της ενημέρωσης και της πρόληψης το Σωματείο έχει εκδώσει το έντυπο «Γονιός δεν γεννιέσαι, γίνεσαι»  που βοηθάει τους γονείς να ξεπεράσουν με ψυχραιμία και σύνεση κάποιες δύσκολες και αμήχανες στιγμές που ζει κάθε γονιός και να προλάβουν, όσο γίνεται, καταστάσεις έντασης που μπορεί να οδηγήσουν σε απόγνωση ή σε λεκτική ή σωματική βία προς το παιδί. Μια πολύ συχνή και επικίνδυνη για την ακεραιότητα του παιδιού αντίδραση μπορεί να είναι το Σύνδρομο Ταρακουνήματος του παιδιού , για αυτό κι παρέχουν ενημέρωση και για τις  σοβαρές συνέπειες του απότομου «δυνατού τραντάγματος».

Κατεβάστε δωρεάν αυτά τα πολύτιμα συμβουλευτικά εργαλεία και διαδώστε τη δουλειά που γίνεται στο ΕΛΙΖΑ ώστε να βοηθήσουμε να αλλάξει η ζωή πολλών παιδιών που είναι θύματα βίας, και να συμβάλλουμε στην πρόληψη του φαινομένου της κακοποίησης παιδιών στην Ελλάδα.

Κλικ εδώ «Γονιός δεν γεννιέσαι, γίνεσαι»

Κλικ εδώ > Σύνδρομο Ταρακουνήματος του παιδιού

Η νέα σχολική χρονιά: Γονείς και εκπαιδευτικοί “μαζί”

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα

Η σχολική χρονιά ξεκινάει και όπως κάθε Σεπτέμβριο σε όλες τις οικογένειες υπάρχει ένα μικρό άγχος για το πώς θα κυλήσει, πόσο γρήγορα τα παιδιά θα προσαρμοστούν στην νέα καθημερινότητα και πως θα ανταποκριθούν όλοι στους απαιτητικούς τους ρόλους. Ένα από τα βασικότερα ερωτήματα, κυρίως των γονέων, είναι το ποια δασκάλα/ ποιον δάσκαλο θα έχει το παιδί φέτος! Πάντα υπάρχει μια αδικαιολόγητα μεγάλη αγωνία για αυτό και οι ερωτήσεις και τα σχόλια για το πόσο καλός, αυστηρός, απαιτητικός, ανεκτικός είναι ο κάθε εκπαιδευτικός δίνουν και παίρνουν στις μαμαδοκουβέντες.

Οι εκπαιδευτικοί, όπως όλοι μας, είναι άνθρωποι με την δικιά τους προσωπικότητα και το δικό τους στυλ μάθησης ο καθένας. Κι όπως με όλους τους ανθρώπους που θα τύχει να γνωρίσουμε και να συνεργαστούμε, άλλοτε έχουμε πιο κοινούς τρόπους κι άλλοτε οι απόψεις και οι αξίες μας απέχουν περισσότερο. Μην είστε προκατειλημμένοι από όσα ακούτε από τους άλλους γονείς αλλά πάρετε την ευκαιρία να γνωρίσετε το δάσκαλο του παιδιού σας και προσπαθήστε να συνεργαστείτε όσο το δυνατόν καλύτερα μαζί του.

Τι θα κερδίσετε από αυτό;

Το να δείξετε, παρά τις όποιες αντιρρήσεις σας με το εκπαιδευτικό στυλ το εκάστοτε δασκάλου, διάθεση συνεργασίας, εμπιστοσύνη και σεβασμό στο δάσκαλο, θα διευκολύνει την επικοινωνία μαζί του. Ως γονείς γνωρίζετε το παιδί σας καλύτερα από οποιονδήποτε, άρα ξέρετε τα δυνατά του σημεία αλλά και τις αδυναμίες του, καθώς και τον τρόπο που κινητοποιείται το παιδί σας πιο εύκολα. Αυτές είναι πολύ χρήσιμες πληροφορίες που ένας δάσκαλος θα μπορούσε να αξιοποιήσει στην τάξη καθ’ όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς. Η ανταλλαγή των πληροφοριών μεταξύ γονέα και εκπαιδευτικού πρέπει να είναι άνετη, ώστε και οι γονείς να διατυπώνουν ερωτήσεις και να αναφέρονται στους προβληματισμούς τους, αλλά και οι εκπαιδευτικοί να μπορούν να ζητούν την βοήθεια των γονέων όπου την χρειάζονται. Επιπλέον, όταν ένας γονιός γνωρίζει και σέβεται το πρόγραμμα του σχολείου, τους κανόνες της τάξης αλλά και τους μαθησιακούς στόχους, μπορεί να συμπλεύσει με τον εκπαιδευτικό και να βοηθήσει το παιδί να προσαρμοστεί καλύτερα σε αυτούς.

Η καλή συνεργασία παρέχει στον εκπαιδευτικό μεγαλύτερη κατανόηση των αναγκών του παιδιού, συλλογή πληροφοριών που βοηθούν στην καλύτερη προσαρμογή του προγράμματος στις ιδιαίτερες ανάγκες του κάθε μαθητή, αύξηση των ευκαιριών για ενίσχυση κατάλληλων συμπεριφορών του παιδιού μέσα και έξω από το σχολείο, καλύτερη κατανόηση των συναισθημάτων παιδιών και γονέων και τελικά μεγαλύτερη αποδοχή του μαθητή.

Κι επειδή το επίκεντρο της μάθησης είναι το παιδί, γονείς και εκπαιδευτικοί δεν πρέπει να ξεχνάνε ότι η δική τους καλή συνεργασία προσφέρει στο μαθητή κλίμα εμπιστοσύνης και ασφάλειας, μεγαλύτερη συνέπεια και σταθερότητα στους δυο πιο σημαντικούς χώρους όπου ζει και κινείται, θετικά πρότυπα επικοινωνίας προς μίμηση, κι έτσι αυξημένες ευκαιρίες για μάθηση και εξέλιξη.

photo via

Το φετινό καλοκαίρι, οι τόνοι του μπλε και η πιο σημαντική επικαιρότητα

mple

Γράφει η Στεφανία Βελδεμίρη

Σίγουρα ένα καλοκαίρι διαφορετικό από τα άλλα. Άλλοι ήμασταν προετοιμασμένοι και άλλοι ανυποψίαστοι. Όλοι όμως τώρα, είμαστε στο ίδιο αλλιώτικο καλοκαίρι.

Μα το μπλε είναι εκεί έξω ακόμη. Ανεπηρέαστο από την επικαιρότητα των δελτίων ειδήσεων, σαν όλους τους αθώους. Το μπλε σε όλους τους απίστευτους τόνους του βρίσκεται παντού. Στην θάλασσα, στον ουρανό, σε μερικά ανθισμένα καλοκαιρινά λουλούδια, στο μπλε μου γιασεμί. Τα παιδιά το ξέρουν αυτό καλύτερα από τους μεγάλους, όπως και ΟΛΑ άλλωστε.

Διανύω την δεύτερη δεκαετία της ζωής μου, χωρίς να έχω δει τηλεόραση. Επιλέγω να ενημερώνομαι από  ανθρώπους με τους οποίους συνομιλώ και κοιτώ στα μάτια και η ενημέρωσή μου είναι απίστευτα πλούσια και ανησυχητικά υπέροχη, με νέα μονίμως εκτός της επικαιρότητας της τηλεόρασης. Όχι δεν ζω στον κόσμο μου, δεν είμαι αδιάφορη για ότι συμβαίνει. Απλώς προτιμώ την ενεργή δράση και να είμαι μέρος των ειδήσεων που οι περισσότεροι άνθρωποι δεν θα δουν ποτέ στην τηλεόραση.

Και γιατί τα λέω όλα αυτά; Γιατί ανάμεσα στην παράνοια της εποχής, βλέπω τους ανθρώπους να είναι ζαλισμένοι από τις εξελίξεις και την ακτινοβολία της τηλεόρασης, περισσότερο από κάθε άλλη φορά. Έτσι ξεχνούν την καθημερινή πιο σπουδαία «Έκτατη επικαιρότητα», το παιδικό βλέμμα. Το βλέμμα των παιδιών τους, το βλέμμα όλων των παιδιών μας. Κοιτάζω παιδιά χαρούμενα και αθώα, όσο και το μπλε της θάλασσας, να ψάχνουν το βλέμμα των γονιών τους.

Το βλέμμα των παιδιών μας, είναι πολύτιμο και η εποχή, ζητάει παιχνίδι με τα μπλε. Ο περιορισμός, σαν άσκηση στην τέχνη, καμιά φορά οδηγεί σε απίστευτα πλούσια εικαστικά αποτελέσματα. Έτσι αν κάτσουμε να ζωγραφίσουμε με τα παιδιά μας με ένα μόνο χρώμα, το μπλε στην προκειμένη περίπτωση, θα δούμε απίστευτα υπέροχους μπλε κόσμους να γεννιούνται.

Παιδιά, να πόσο εύκολα γίνεται!

Σε μια παλέτα, τοποθετούμε μπλε χρώμα,  λευκό χρώμα και λίγο μαύρο χρώμα. Αφήνουμε λίγο καθαρό μπλε ως έχει και μετά προσθέτοντας λίγο ή πολύ λευκό χρώμα σε ίση πάντα ποσότητα μπλε χρώματος, φτιάχνουμε πολλούς πολλούς τόνους του μπλε. Με λίγο μαύρο χρώμα μπορούμε να φτιάξουμε πιο σκούρο μπλε. Γεμίζουμε την παλέτα μας με μπλε, γαλάζια και σκούρα μπλε, όσο πιο πολλά και διαφορετικά, τόσο καλύτερα! Κατόπιν σχεδιάζουμε στο μπλοκ μας, μια ζωγραφιά που μας αρέσει με το μολύβι μας. Μπορεί  να είναι μια θάλασσα, αυτό είναι σίγουρο, μα μπορεί να είναι και οτιδήποτε άλλο φανταστούμε, ακόμη καλύτερα! Μια φρουτιέρα με μπλε φρούτα, μια μπλε πολιτεία, μπλε σιτοχώραφα, μπλε δέντρα και ότι άλλο βάλει ο νους μας!

Τα αποτελέσματα θα μας εκπλήξουν!

mple2

mple3

Αν τα παιδιά σας είναι μικρά, μπορείτε να φτιάξετε μια μπλε βροχή από μικρές διαφορετικού τόνου μπλε γραμμούλες, ή έναν μπερδεμένο μπλε ουρανό με όλα τα μπλε να χορεύουν μεταξύ τους στον αέρα.

Αν τα παιδιά σας είναι μεγαλύτερα, αφού ή πριν ζωγραφίσετε, ψάξτε στα βιβλία σας ή στο διαδίκτυο και μιλήστε μαζί τους για την γαλάζια περίοδο του Πικάσο ή για το Κίνημα της ζωγραφικής με το υπέροχο όνομα «Γαλάζιος καβαλάρης».

galazios

le gourmet picasso

«Le Gourmet» _ Πικάσο

Αν είστε στην πόλη κολυμπήστε στο μπλε των ζωγραφιών των παιδιών σας. Αν είστε σε διακοπές, κολυμπήστε και ζωγραφίστε με θαλασσινό νερό και νερομπογιές, κροκάλες και βότσαλα από την παραλία.Σε κάθε περίπτωση τα μπλε σε όλες τους τις αποχρώσεις μας κάνουν καλό!

Το πιο σημαντικό: τα παιδιά μας, αξίζουν το καθαρό μας βλέμμα που μιλάει μαζί τους. Πάντα, μα ειδικά τώρα, πρέπει να ξέρουν πως είμαστε δυνατοί και πως θα νικήσουμε. Γιατί αυτή είναι η αλήθεια. Θα νικήσουμε.

Εγώ ζωγραφίζοντας και φροντίζοντας θησαυρούς της προϊστορίας, διαβάζοντας ποιήματα και βιβλία, εσύ γράφοντας βιβλία, εσύ γράφοντας ποιήματα, εσύ γράφοντας μουσική, εσύ διδάσκοντας στο σχολείο, εσύ, δουλεύοντας στο λογιστήριο, εσύ δουλεύοντας σε ένα κατάστημα, εσύ ράβοντας ρούχα, εσύ μελετώντας φλάουτο, εσύ φυτεύοντας λουλούδια, εσύ κάνοντας ξεναγήσεις σε μουσεία γελώντας, εσύ επιμένοντας να ομορφαίνεις παιδικά και μεγαλίστικα πάρτι, εσύ παίζοντας θέατρο, εσύ πουλώντας βιβλία, εσύ φτιάχνοντας κατασκευές στην κουζίνα σου, εσύ κάνοντας γυμναστική, εσύ πουλώντας καφέδες, εσύ σερβίροντας τσάι ή τζατζίκι, εσύ τραγουδώντας, εσύ φτιάχνοντας ζυμωτό ψωμί, εσύ τρώγοντας λίγη ακόμη πάστα φλώρα, εσύ ότι κι αν κάνεις αν είσαι με το μέρος των χρωμάτων, των λέξεων, των μουσικών…

Θα νικήσουμε την τηλεόραση.

Ας ξεκινήσουμε με μπλε! Εγώ κλασσικά, θα ευνοήσω το πρωσικό μπλε και θα το χαρίσω στην απέραντη μου αγάπη  να γελάει.

Υ.Γ.1 Οι ζωγραφιές είναι από παιδιά που παρακολούθησαν μαθήματα ζωγραφικής στην Παραμυθούπολη και στο Μαγικό Αερόστατο πέρσι.

Υ.Γ. 2 Αν βρεθείτε στην παραλία, φέρτε δώρα κροκάλες στους αγαπημένους σας. Ζωγραφιστές ή σκέτες ώστε να τις ζωγραφίσουν μόνοι τους.

Υ.Γ. 3 Ο χειμώνας είναι πιο μικρός αν έχεις γύρω σου, κροκάλες, κοχύλια και ζωγραφιές.

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του παρόντος κειμένου χωρίς την προηγούμενη έγγραφη άδεια των Πυγολαμπίδων στο κλουβί.

Τα λουλούδια σε γνωστά έργα τέχνης και… στα δικά μας

vangogh

Γράφει η Στεφανία Βελδεμίρη | stheta.com

Τα λουλούδια αδιαφορούν για το τι συμβαίνει στον κόσμο των ανθρώπων. Χαρίζουν την αστείρευτη, την απέραντη ομορφιά τους, σε καιρούς ειρήνης ή σε καιρούς πολέμου, σε εύκολους ή δύσκολους καιρούς. Χαρίζουν δύναμη μέσω της ομορφιά τους, σε ανθρώπους που τα περνούν δύσκολα, ακόμη και μέσα σε εύκολους καιρούς.

Τα λουλούδια, τα αγαπούν οι ζωγράφοι και τα παιδιά, πολύ και πιο πολύ περισσότερο από το κάθε πολύ, τα ψάχνουν με ανυπομονησία στα μέρη όπου ανθίζουν για να τα κοιτάξουν, να τα μυρίσουν, να τα ζωγραφίσουν και να τα χαρίσουν σε αυτούς που αγαπούν. Τα ζωγραφιστά λουλούδια, συμβαίνει καμιά φορά, να μας μαγεύουν και να μας ομορφαίνουν τη μέρα, το ίδιο ή και περισσότερο από τα αληθινά. Να γιατί οι ζωγραφιές είναι καμιά φορά τόσο πολύτιμες και αναγκαίες.

Μια ιδέα για  παιχνίδι και μάθηση είναι να κοιτάξετε μαζί με τα παιδιά σας, πίνακες ζωγραφιστούς που έκαναν σπουδαίοι ζωγράφοι, να ψάξετε μαζί και να διαβάσετε πως έζησαν αυτοί οι ζωγράφοι και γιατί ζωγράφιζαν και να κουβεντιάσετε αυτά τα όμορφα ζητήματα. Βρείτε σε ποιο κίνημα άνηκαν οι ζωγράφοι και ψάξτε να βρείτε πότε και γιατί δημιουργήθηκε. Αναζητήστε ζωγράφους του κινήματος που ήταν φίλοι μεταξύ τους ή … άσπονδοι εχθροί. Κοιτάξτε πόσο μοιάζουν ή διαφέρουν οι ζωγραφιές τους. Το παιχνίδι δεν τελειώνει ποτέ!

Ο Βικέντιος Βαν Γκονγκ είναι ο αγαπημένος μου ιμπρεσιονιστής ζωγράφος (από αγόρια), Λατρεύω τα χρώματά του, τις γρήγορες πινελιές του και μου αρέσει να παίζω «κυνήγι θησαυρού» ψάχνοντας μέσα στις ζωγραφιές του μερικές αργές, πολύ προσεχτικά μελετημένες πινελιές. Αυτές τις πινελιές τις έχουν για μονάκριβες οι ζωγράφοι και κάνουν τους πίνακές τους ζωντανούς. Μια μέρα κοιτούσαμε μαζί η Ελισάβετ που πάει στο νηπιαγωγείο αυτή τη ζωγραφιά

stefania louloudi

(ζωγραφιά 1 _βαν γκόνγκ )

και στα πρώτα 2 δευτερόλεπτα μου είπε: «αυτή τη ζωγραφιά θέλω να κάνω σήμερα» τόσο που ήθελε και τόσο που ήξερα πως θα την κάνει υπέροχα δική της, ξεκινήσαμε αμέσως.

Μιλήσαμε για τα ηλιοτρόπια, που αγαπούν πολύ και πιο πολύ από το κάθε πολύ τον ήλιο και τον κοιτάνε όλη μέρα στρίβοντας το ανθισμένο κεφάλι τους προς αυτόν. Μιλήσαμε για το σκυμμένο και λυγισμένο ανθισμένο κεφάλι τους όταν τον αποχωρίζονται το σούρουπο. Μιλήσαμε για τα τόσα πολλά κίτρινα που υπάρχουν στα ηλιοτρόπια  και κοροϊδέψαμε το κουτί με τους μαρκαδόρους που έχει μόνο ένα κίτρινο, γελώντας. Μιλήσαμε για την αγάπη του Βικέντιου για τα σιτοχώραφα, τα κατακίτρινα και τον φίλο του που τον έλεγαν Γκογκέν και ζωγράφιζαν μαζί καμιά φορά.  Μετά μιλήσαμε για τα σπόρια και το τσικ τσικ που ακούγεται όταν τα τρώμε και μέχρι να τα πούμε όλα αυτά, να την έτοιμη και η ζωγραφιά.

stefania louloudi2

(ζωγραφιά 2 _Ελισάβετ)

Αν κοιτάζεις συχνά υπέροχες ζωγραφιές, τόσο διαφορετικά υπέροχες μεταξύ τους, γρήγορα θα καταλάβεις πως οι δικές σου υπέροχα τόσο διαφορετικές από όλες αυτές ζωγραφιές είναι… υπέροχες.

Μαμά φοβάμαι!

fovos

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα

Ο φόβος είναι ένα απόλυτα φυσιολογικό συναίσθημα που έχουν όλα τα παιδιά από την βρεφική ηλικία, καθώς τα προστατεύει από τα απειλητικά σήματα του περιβάλλοντός. Τα παιδιά μπροστά σε έναν εντελώς άγνωστο κόσμο έρχονται αντιμέτωπα συνεχώς με νέες και διαφορετικές καταστάσεις για τις οποίες συχνά εκφράζουν φόβους.

Οι φόβοι αυτοί αλλάζουν ανάλογα με την ψυχο-συναισθηματική και γνωστική ανάπτυξή τους. Για παράδειγμα τα βρέφη, με βάση την θεωρία προσκόλλησης του Bowlby, ήδη στην ηλικία των 7 μηνών εμφανίζουν άγχος για τα ξένα πρόσωπα και μέχρι το τέλος του πρώτου χρόνου άγχος αποχωρισμού από τα πρόσωπα φροντίδας τους. Μετά τα 2 τους χρόνια τα παιδιά εκτίθενται συνεχώς σε νέες εμπειρίες που πιθανόν να τους προκαλούν φόβο, για παράδειγμα η πρώτη φορά σε παιδικό πάρτι, η επίσκεψη στο γιατρό, το σχολείο, τα καρναβάλια, το μπάνιο στη θάλασσα και πολλά άλλα.

Μέχρι τα 5 τους χρόνια, οι συχνότεροι φόβοι τους σχετίζονται με το σκοτάδι, τα ζώα, τα καιρικά φαινόμενα. Στην προσχολική ηλικία, όπου η φαντασία τους είναι μεγάλη και συχνά συγχέεται με την πραγματικότητα, τα παιδιά εκφράζουν φόβους για τέρατα, φαντάσματα, άγρια ζώα κ.ά. Οι φόβοι αυτοί προκύπτουν από τις καθημερινές τους δραστηριότητες, από τον τρόπο που αντιλαμβάνονται όσα βλέπουν στην τηλεόραση, αλλά και από το γεγονός ότι στα πλαίσια της ανάπτυξής τους καλούνται να αποχωριστούν όσα μέχρι τώρα τους πρόσφεραν ασφάλεια, όπως η πιπίλα, η πάνα και οι βρεφικές τους συνήθειες, γι’ αυτό και τις περισσότερες φορές οι φόβοι εκδηλώνονται πριν ή κατά τη διάρκεια του ύπνου.

Καθώς μεγαλώνει ένα παιδί και αναπτύσσεται γνωστικά, οι φόβοι αρχίζουν να είναι πιο ρεαλιστικοί, φόβοι για το σχολείο, τις φυσικές καταστροφές, φόβοι για πολέμους, ασθένειες, σωματικό τραυματισμό ή και θάνατο των ίδιων και των αγαπημένων τους. Ακόμη συναντούμε συχνά κοινωνικούς φόβους σε σχέση με την αποδοχή από τους συνομηλίκους αλλά και την σχολική επίδοση.

Οι παιδικοί φόβοι μπορούν να εμφανιστούν ξαφνικά, από το “τίποτα”, και συχνά εξαφανίζονται πάλι με τον ίδιο τρόπο μετά από λίγο καιρό και χωρίς μεγάλη προσπάθεια, εφόσον το παιδί ωριμάζει και τους αντιμετωπίζει πιο λογικά. Άλλες φορές πάλι προκύπτουν από μια αγχωτική κατάσταση, από κάποιο τρομακτικό βίωμα, που δεν αντιμετωπίστηκε εκείνη τη στιγμή. Αν δεν βοηθήσουμε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τους φόβους τους, δικαιολογώντας κάποιες φορές λογικά όσα τους συμβαίνουν και αποκαθιστώντας την αντίληψή τους, υπάρχει περίπτωση οι φόβοι να παραμείνουν για μεγάλο χρονικό διάστημα και να παγιωθούν ως φοβίες.

Είναι πολύ σημαντικό λοιπόν να ακούμε τις ανησυχίες του παιδιού με κατανόηση και να μην υποτιμούμε τους φόβους του. Ακόμα κι αν αυτό που φοβάται δεν υπάρχει στην πραγματικότητα (πχ. φάντασμα πίσω από την κουρτίνα), να θυμάστε ότι το συναίσθημα του φόβου του είναι υπαρκτό και αληθινό. Καλό είναι οι γονείς να μην προβάλουν τις δικές τους ανασφάλειες και να μην είναι υπερπροστατευτικοί, γιατί με τον τρόπο αυτό μεταδίδουν στο παιδί ένα αίσθημα γενικευμένης ανασφάλειας. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να αποφεύγουμε με πανικό αυτό που φοβίζει το παιδί, καθώς η φυγή ενισχύει και εδραιώνει το φόβο. Η έκθεση όμως σε ότι φοβάται το παιδί θα πρέπει να γίνεται σταδιακά, χωρίς πίεση και με απόσταση ασφαλείας. Το πιο εύκολο για να ξεπεράσει το παιδί ένα φόβο είναι να βλέπει το γονιό να τον αντιμετωπίζει πρώτος, κι έτσι η συμπεριφορά του γονιού να γίνεται πρότυπο μίμησης για το παιδί.

Τα παιδιά όλων των ηλικιών για να ξεπεράσουν ένα φόβο, θα πρέπει καταρχήν να μάθουν να τον εκφράζουν, και αυτό θα γίνει μόνο μέσα σε μια υποστηρικτική σχέση με το γονιό. Ειδικά για τα παιδιά προσχολικής ηλικίας η αντιμετώπιση δεν μπορεί να βασιστεί μόνο σε λογικά επιχειρήματα. Καλό είναι ο γονιός να συζητάει με το παιδί τους φόβους του και να του προτείνει δημιουργικούς ή και φανταστικούς τρόπους για την αντιμετώπισή τους. Σχετικά παραμύθια, θεατρικά σκετσάκια, ζωγραφιές όπου θα δώσουν μορφή στο φόβο τους και στη συνέχεια φανταστικοί τρόποι εξουδετέρωσης (πχ. σκίσιμο ζωγραφιάς, ψέκασμα με “ειδικό σπρέι” που διώχνει τα φαντάσματα), πολλές φορές αποδεικνύονται εξαιρετικά αποδοτικοί.

Τα Φοβολιχούδια μπορεί να είναι άλλος ένας αποδοτικός τρόπος που θα εξαφανίσει τους φόβους και τις έννοιες των παιδιών.

photo via

απαγορεύεται η μερική ή ολική αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς την προηγούμενη έγγραφη έγκριση των πυγολαμπίδων στο κλουβί

Βόλτα: το οξυγόνο των παιδιών

volta paidia poiotikoz xronos _ pigolampides

Απόσπασμα από το βιβλίο του Στέλιου Παπαβέντση (Παιδίατρος _ Σύμβουλος Γαλουχίας) «Προικισμένα μωρά εμπνευσμένοι γονείς: για μια άλλη προσχολική ηλικία» (Εκδόσεις Πατάκη)

Η βόλτα, η αλλαγή παραστάσεων, είναι ζωτικής σημασίας ήδη από τους πρώτους μήνες της ζωής. Τα βρέφη που εκτίθενται με ασφάλεια και αγάπη σε νέα ερεθίσματα γίνονται πιο ενεργητικά, πιο ζωντανά. Αποκτούν αυτοπεποίθηση, παίρνουν από μόνα τους πρωτοβουλία να εξερευνήσουν τον κόσμο, να υπερκεράσουν το φόβο του αγνώστου. Αποκρυπτογραφούν πτυχές του κόσμου, διεκδικούν από το εκάστοτε εξωτερικό τους περιβάλλον τη χαρά και την ικανοποίηση, και τελικά γίνονται έξυπνα, εύστροφα και κοινωνικά νήπια και παιδιά καθώς μεγαλώνουν. Τα «περπατημένα» μωρά γίνονται πιο εύκολα «περπατημένοι» ενήλικες. Μια προγραμματισμένη, ασφαλής έκθεση στον καθαρό αέρα υπηρετεί την υγεία, σωματική και ψυχική.

Έκθεση σε μεγάλες και προχωρημένες εμπειρίες

Ας πάρουμε, για παράδειγμα, τα βιβλιοπωλεία. Συνήθιζα να πηγαίνω συχνά με το δεκαοχτώ μηνών γιο μου σε μεγάλα βιβλιοπωλεία: Η γυναίκα μου κάθεται με τη μικρή μας στο καφέ του βιβλιοπωλείου κι εμείς ξεκινάμε την περιήγηση. Τον αφήνω να περπατήσει ανάμεσα στα ράφια στα διάφορα τμήματα. Σταματά, παίρνει ένα βιβλίο από ένα ράφι, το περιεργάζεται. Ξεφυλλίζει τις σελίδες του, επικεντρώνεται σε εικόνες, με εμένα παράλληλα να του μιλάω για ότι του προκαλεί ενδιαφέρον. Μαθαίνει να βάζει το βιβλίο πίσω στο ράφι, να μου δείχνει κάτι που του αρέσει, να κοιτάζει τους ανθρώπους γύρω του, που κάνουν παρόμοια πράγματα με αυτόν. φτάνει στο τμήμα με τα παιδικά βιβλία, τα ψαχουλεύει με χαρά. Παίζουμε πηγαίνοντας κάτω με τις σκάλες και ανεβαίνοντας πίσω με το ασανσέρ. Ακούει την ανάλαφρη μουσική του βιβλιοπωλείου και χορεύει που και που. Χαμογελάει στους περαστικούς και επιστρέφει με περιέργεια στο καφέ για να δει τη μαμά, μόλις τον παροτρύνω να πάει πίσω. Έχει περάσει υπέροχα, κι εγώ μαζί του. Σε αυτή τη μία ώρα έχει μάθει ένα σωρό πράγματα: πως να μοιράζεται την προσοχή του μαζί μου, πώς να ανακαλύπτει άφοβα τον κόσμος, πώς να πειραματίζεται αλλά και πως να υπακούει σε κανόνες. Πώς να συνδυάζει εμπειρίες όπως εξερεύνηση, βιβλίο, μουσική. Μαθαίνει να αγαπάει όλα αυτά που ένας βιβλιόφιλος ενήλικας λαίμαργα λαχταρά μπροστά σε μία βιβλιοθήκη: τη μυρωδιά του βιβλίου, το χαρτί, την περιπλάνηση από τον ένα τόμο στον άλλο, τη συμμετοχή του διπλανού αναγνώστη στην κοινή εμπειρία και τη δημιουργική ηρεμία του χώρου. Με αυτόν τον τρόπο, το βιβλίο γίνεται χαρά που ριζώνει και εντυπώνεται στα κύτταρα του μικρού παιδιού.

Αυτή είναι μια απλή αλλά μεγάλη εμπειρία για ένα νήπιο. Πολλοί γονείς θα την έβρισκαν αδύνατη, άκαιρη ή άσκοπη. Στην πραγματικότητα, τα μωρά έχουν εντυπωσιακές ικανότητες να απορροφούν πράγματα που τα θεωρούμε προχωρημένα. Προσαρμόζονται σε αυτά που τους δείχνουμε και γίνονται μεγάλα αν φτιάξουμε μεγάλο καλούπι. Αντίστροφα, μπορούν εύκολα να παλινδρομήσουν σε βρεφική συμπεριφορά. και να «μικρύνουν» αν τα κλείσουμε στους τέσσερις τοίχους ενός σπιτιού και τα κυνηγάμε από πίσω για να φάνε και να κοιμηθούν στην ώρα τους. Είναι κανονικοί άνθρωποι, όχι έγκλειστοι σε φυλακή με συσσίτιο. Δικαιούνται να γευτούν εμπειρίες διαφορετικές, ανυψωτικές, υπερβατικές, με τον ίδιο τρόπο που τις δικαιούμαστε και εμείς: μια συναυλία ένα γλυκό καλοκαιρινό βραδάκι στη θάλασσα· μια περιήγηση στους πολύχρωμους πίνακες μιας αίθουσας τέχνης με το καρότσι· μια επίσκεψη με τον ίδιο τρόπο ή με μάρσιπο σε ένα μουσείο φυσικής ιστορία ή αυτοκινήτων· μια περιπλάνηση σε φάρμα με ζώα ή ένα λούνα πάρκ· ένα υπαίθριο θέατρο με καραγκιόζη ή μαριονέτες · μια εκδρομή με πικ νικ στη φύση, στου βουνό ή την παραλία · μια έξοδο σε ένα εστιατόριο με διαφορετικό φαγητό από το σπιτικό (και με διαθέσιμη καρέκλα για νήπια!) · ένα ταξίδι με το τρένο ή το αεροπλάνο · μια περιήγηση σε λαϊκή αγορά ή σε εμπορικό κέντρο · και πολλές άλλες επιλογές για δυνητικά τεράστιες εμπειρίες, που θα μείνουν ανεξίτηλα χαραγμένες στη διψασμένη, αγνή ψυχή βρεφών και νηπίων.

Η αναδημοσίευση γίνεται με την άδεια του συγγραφέα και παιδιάτρου – συμβούλου γαλουχίας Στέλιου Παπαβέντση. Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα του pediatros-thes.gr για περισσότερη αρθρογραφία.

Πως να βοηθήσω μια οικογένεια που έχει ανάγκη από οικονομική βοήθεια;

help

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα

Τα τελευταία χρόνια συνεπεία της οικονομικής κρίσης που έχει κυριαρχήσει στη χώρα μας, κατακλυζόμαστε καθημερινά από αιτήματα για φιλανθρωπία. Τα μέσα μαζικής ενημέρωσης αλλά και τα κοινωνικά δίκτυα παρουσιάζουν συχνά άτομα, οικογένειες ή φορείς που έχουν την ανάγκη μας. Στο δρόμο βλέπουμε κόσμο που ζητάει χρήματα, γάλα ή φαγητό. Όχι όμως όπως το έκανε παλιά. Δεν βλέπουμε μόνο ζητιάνους ή παιδιά Ρομά στα φανάρια. Τώρα βλέπουμε έξω από τα σούπερ μάρκετ και τα πολυκαταστήματα γυναίκες και άντρες, Έλληνες και αλλοδαπούς, να παρακαλάνε να τους αγοράσουμε κάποιο φαγώσιμο για να ταΐσουν τα παιδιά τους ή καλοντυμένους ανθρώπους να ψάχνουν στα σκουπίδια για φαγητό. Εικόνες που μας σοκάρουν και μας προβληματίζουν.

Τα περιστατικά αυτά είναι τόσα πολλά πλέον γύρω μας που οι περισσότεροι δεν ξέρουμε τι στάση να κρατήσουμε. Κάποιες φορές λοιπόν αδιαφορούμε, κλείνουμε τα μάτια και απαρνιόμαστε το πρόβλημα. Άλλοτε ανταποκρινόμαστε στην ανάγκη του συνανθρώπου μας για μία μόνο φορά και νομίζουμε ότι λύσαμε το πρόβλημα. Κάποιοι από εμάς, αντιλαμβανόμενοι ότι δεν μπορούμε να βοηθήσουμε όλους όσους έχουν ανάγκη, επιλέγουμε έναν άνθρωπο, μία οικογένεια ή έναν φορέα, τον οποίο ενισχύουμε συστηματικά είτε με υλική είτε με άλλου είδους πρακτική υποστήριξη. Και πάλι όμως, ότι και να επιλέξουμε να κάνουμε, συχνά μπαίνουμε σε αναρωτήσεις για το αν είναι αρκετό, και για το αν η ανάγκη που προβάλλεται είναι αληθινή ή οι άλλοι προσπαθούν να εκμεταλλευτούν το αίσθημα της αλληλεγγύης μας. Η αλήθεια είναι πως δεν μπορούμε ποτέ να είμαστε 100% σίγουροι. Και δυστυχώς, σε πολλές περιπτώσεις, δεν μπορούμε παρά να εμπιστευτούμε το ένστικτό μας όταν βοηθάμε κάποιον.

Αυτό που πρέπει να έχουμε πάντα όμως στο μυαλό μας, είναι ότι ο συνάνθρωπός μας, που φτάνει στο σημείο να ζητάει βοήθεια από ξένους άγνωστους ανθρώπους, σίγουρα προσπαθεί να καλύψει κάποια ανάγκη του, είτε υλική είτε και ψυχολογική. Δεν είμαστε εμείς αυτοί που θα κρίνουμε ποιος έχει μεγαλύτερη ανάγκη. Το καλύτερο που έχουμε να κάνουμε είναι να προσπαθήσουμε να μπούμε στη θέση του, να κατανοήσουμε πως μπορεί να νιώθει, τι μπορεί να σκέφτεται και τι μπορεί να περιμένει από εμάς. Ακόμα πιο σημαντικό θα ήταν να τον γνωρίζαμε προσωπικά, να μιλούσαμε μαζί του και να μπορούσαμε να καταλάβουμε τις εξατομικευμένες ανάγκες του. Γιατί βοήθεια δεν είναι να του δώσουμε 5 ευρώ ή ένα ψωμί, και το πρόβλημα δεν λύνεται με την συνεισφορά ενός μόνο ατόμου συνήθως. Βοήθεια είναι να βρούμε τον τρόπο να τον υποστηρίξουμε με επαναλαμβανόμενες και συνεπείς δράσεις μας πχ να του δίνουμε κάθε μέρα ψωμί. Βοήθεια είναι να μπορέσουμε να τον κατευθύνουμε σε δομές και υπηρεσίες από όπου μπορεί να δεχθεί ιατρική, ψυχολογική, μαθησιακή, εργασιακή και υλική υποστήριξη. Βοήθεια είναι να τον διασυνδέσουμε με ομάδες της πόλης μας για να μπορέσει να βγει από την παθητική στάση αυτού που ζητάει, να ξεπεράσει κάποια από τα προβλήματά του και να αρχίσει να δημιουργεί και πάλι ευκαιρίες για τον εαυτό και την οικογένειά του.

Μπορείτε να δείτε κάποιους χρήσιμους συνδέσμους εδώ

Γονείς και ελεύθερος χρόνος, γίνεται;

free time

Όταν τα ζευγάρια γίνονται γονείς, όλοι συνήθως τους προκαταβάλουν ότι ο ερχομός ενός παιδιού στην οικογένεια σημαίνει μια πλήρη απασχόληση και τον εκμηδενισμό του ελεύθερού τους χρόνου. «Κοιμηθείτε τώρα γιατί σας περιμένουν ξενύχτια», «διασκεδάστε τώρα που δεν έχετε υποχρεώσεις», «βγείτε και πηγαίνετε ταξίδια τώρα που έχετε την δυνατότητα». Δεν λέω πως η ζωή του κάθε ζευγαριού δεν αλλάζει με τον ερχομό των παιδιών στην οικογένεια, αλλά πρέπει η γονεϊκότητα να θεωρείτε σκλαβιά και οι γονείς αιχμάλωτοι των παιδιών τους; Ή είναι ανέφικτο για έναν γονιό να κοιμηθεί, να διασκεδάσει, να ταξιδέψει, να περάσει καλά, είτε έχει το παιδί μαζί του, είτε το έχει αφήσει σε κάποιον άλλο;

Με τον ερχομό ενός παιδιού στην οικογένεια οι ισορροπίες αλλάζουν και φυσικά τους πρώτους μήνες το ζευγάρι ψάχνει να βρει νέους τρόπους ώστε να συμπεριλάβει στην καθημερινότητά του και να ανταποκριθεί στις ανάγκες του βρέφους, που είναι έντονες καθώς εξαρτάται απόλυτα από αυτούς, και κυρίως από την μαμά – τροφό. Ακόμα όμως και σε αυτή τη φάση, και πόσο μάλλον αργότερα στη ζωή του παιδιού, είναι απαραίτητο οι γονείς να βρίσκουν χρόνο για τον εαυτό τους ο καθένας αλλά και για τη σχέση τους ως ζευγάρι.

Ένας γονιός όταν “σπαταλάει” τον ελεύθερό του χρόνο σε κάποια άλλη δραστηριότητα, πέρα από την ενασχόληση με το παιδί του, νιώθει συνήθως λίγες ή και πολλές ενοχές. Έχει αναλογιστεί όμως ποτέ πόσο ωφέλιμο πρότυπο γίνεται για το παιδί του; Ένας γονιός, είναι και άνθρωπος, με τις δικές του ανάγκες. Θέλει να διατηρεί τις κοινωνικές του σχέσεις, θέλει να μαθαίνει καινούργια πράγματα, θέλει να εξελίσσεται και να γίνεται καλύτερος άνθρωπος και γονιός, θέλει και χρειάζεται να παίρνει ανάσες για να επιστρέφει με περισσότερη όρεξη στο σπίτι. Αφιερώνοντας χρόνο στον εαυτό μας και συμμετέχοντας σε δράσεις που μας ευχαριστούν, προσφέρουμε και στα παιδιά μας τα οποία παρακολουθούν και παραδειγματίζονται από τον ενθουσιασμό μας, την ευχαρίστηση μας , τη δίψα μας για γνώση και εξέλιξη κ.ά.

Ο πιο ανώδυνος τρόπος για να ξεκινήσει μια μαμά ή ένας μπαμπάς να κάνει πράγματα για τον εαυτό του, είναι η συμμετοχή σε μια ομάδα γονέων, αφού εκεί υπάρχει το πρόσχημα ότι λείπει μεν, αλλά το κάνει για το παιδί του. Διοργανώνοντας χρόνια τώρα σχολές γονέων, αντιλαμβάνομαι πόσο απελευθερωτική είναι συνήθως η επαφή με άλλους γονείς … όλοι έχουμε τις ίδιες αγωνίες, τις ίδιες ενοχές, τους ίδιους προβληματισμούς και το μοίρασμα βοηθάει να απαλλαγούμε από αυτές. Κι έτσι γονείς που ξεκίνησαν δειλά από ομάδες συμβουλευτικής, αντιλήφθηκαν ότι συμμετέχοντας και σε άλλες ομάδες φαινομενικά άσχετες με τον γονεϊκό τους ρόλο, πχ. θεατρικό παιχνίδι, παιχνίδι με άλλους γονείς, ομάδες αυτογνωσίας, εθελοντικές ομάδες, ομάδες κατασκευών, χειροτεχνίας, φωτογραφίας, μουσικής κι ότι άλλο ταιριάζει στον καθένα, βοηθήθηκαν και άρχισαν να ανακαλύπτουν το παιδί που κρύβεται μέσα τους. Και έτσι γυρνούσαν στο σπίτι πιο χαρούμενοι και πιο γεμάτοι από την ζωή και την καθημερινότητά τους. Πιο έτοιμοι για τις απαιτήσεις του γονεϊκού τους ρόλου. Πιο συνδεδεμένοι με τις ανάγκες και τα συναισθήματα τα δικά τους, και κατ’ επέκταση των παιδιών τους. Γυρνούσαν και γυρνάνε σπίτι ως καλύτεροι γονείς.

Οι Πυγολαμπίδες στο Κλουβί σχεδιάζουν μια παρόμοια ομάδα, κλείνουν το μάτι στους γονείς και τους προτείνουν να γίνουν και πάλι παιδιά. Διοργανώνουν τη δράση «Στο κλουβί με τους γονείς» και σε καλούν στην παρέα τους! Διάβασε περισσότερα εδώ ή κάνε εγγραφή στο εβδομαδιαίο Newsletter για να μαθαίνεις πρώτους που θα γίνονται οι συναντήσεις!

Απαγορεύεται η μερική ή ολική αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς της έγγραφη άδεια των «Πυγολαμπίδων στο κλουβί»

Ποιος περιμένει τα Χριστούγεννα;

dora

Γράφει η Αριστέα Σταυροπούλου, Διευθύντρια Σύνταξης στο περιοδικό Έτσι απλά

Κοιτάζω φωτογραφίες με στολισμένα χριστουγεννιάτικα δέντρα, ενώ έξω ένας ολοφώτεινος ήλιος έχει παραμερίσει τα λιγοστά σύννεφα που είχαν κάνει την εμφάνισή τους νωρίτερα! Φτάσαμε αισίως στον τελευταίο μήνα του φθινοπώρου, αλλά μόνο ένα πολύ απαλό δροσερό αεράκι θυμίζει τι εποχή έχουμε. Έτσι είναι η Ελλάδα!

Μέσα σε αυτήν τη λιακάδα, βρίσκομαι ήδη σε κλίμα Χριστουγέννων –λόγω δουλειάς φυσικά! Και κάπως έτσι θυμάμαι μία ιστορία που είχα παρακολουθήσει περίπου έναν χρόνο πριν. Κάποια αεροπορική εταιρεία είχε οργανώσει, σε περίοδο εορτών, μία μοναδική έκπληξη για όλους τους επιβάτες μίας από τις πτήσεις της. Στον χώρο όπου περίμεναν προτού μπουν στο αεροπλάνο, είχε στηθεί ένα μηχάνημα με οθόνη, εκεί εμφανιζόταν ο Άγιος Βασίλης και ρωτούσε το όνομα κάθε επιβάτη και τι θα ήθελε για δώρο εκείνα τα Χριστούγεννα. Ανυποψίαστοι, όλοι οι επιβάτες απάντησαν.

Αυτό που δεν ήξεραν ήταν ότι, όσο εκείνοι θα πετούσαν με το αεροπλάνο, εργαζόμενοι της αεροπορικής εταιρείας στην πόλη όπου πήγαινε η συγκεκριμένη πτήση θα έκαναν έναν «αγώνα δρόμου» έτσι, ώστε -μόλις οι επιβάτες έφταναν στον προορισμό τους- μαζί με τις βαλίτσες τους, θα έπαιρναν ακριβώς το δώρο που είχαν ζητήσει περίπου 2 ώρες νωρίτερα! Από ένα παιχνίδι ρομπότ για έναν 5χρονο πιτσιρικά έως ένα δωρεάν ταξίδι στο Παρίσι για ένα ζευγάρι ηλικιωμένων, που πάντα ονειρεύονταν να βρεθούν στην πόλη του φωτός…

Η πηγαία χαρά και συγκίνηση των επιβατών, μικρών και μεγάλων, έκανε τους εργαζόμενους στην εταιρεία να χαμογελούν μέχρι τα αφτιά! Κι αυτή ήταν η ανταμοιβή: το λαμπερό πρόσωπο των ανθρώπων που δεν περίμεναν μία τόσο όμορφη κίνηση και μάλιστα από ξένους!

Χαμογελώ ξανά διηγούμενη την ιστορία και σκέφτομαι ότι όλοι μας περιμένουμε πάντα μία αφορμή ή την «κατάλληλη στιγμή». Περιμένουμε να γίνει κάτι σπουδαίο για να πούμε έναν καλό λόγο ή για να ευχαριστήσουμε κάποιον. Περιμένουμε μία γιορτή ή επέτειο για να πάρουμε ένα δώρο. Περιμένουμε τα Χριστούγεννα για να έρθουμε κοντά στην οικογένειά μας, έναν γάμο για να συναντήσουμε ξανά τους συγγενείς και το καλοκαίρι για να νοιώσουμε λίγη χαλαρότητα. Κι όμως, η αξία όλων αυτών τελικά πολλαπλασιάζεται όταν ΔΕΝ γίνονται την «κατάλληλη» στιγμή.

Γιατί πρέπει να έρθουν οι γιορτές για να κάνουμε πραγματικότητα το όνειρο ενός δικού μας ανθρώπου; Κι όπου «όνειρο» μπορεί να είναι για μια πιτσιρίκα απλά ένας περίπατος στο πάρκο και με τους δύο γονείς ή ο φρεσκοβαμμένος τοίχος, που τόσο καιρό ζητούσε μία γιαγιά για το καθιστικό της. Είναι πραγματικά υπέροχο να ξαφνιάζουμε ευχάριστα τους ανθρώπους γύρω μας. Άλλωστε, τέτοιες απρόσμενες στιγμές είναι δώρο και για εκείνον που τις προσφέρει… Για αυτό, τα «Χριστούγεννα» είναι εδώ, είναι τώρα, είναι κάθε μέρα…

Δημιουργήστε απρόσμενες στιγμές χαράς, προσφέροντας μία καλή κουβέντα ή μία ευγενική κίνηση στους γύρω σας όταν πραγματικά δεν το περιμένουν!

Το περιοδικό έτσι απλά μπορείτε να το βρείτε στα περίπτερα. Το παραπάνω κείμενο είναι από το editorial του τεύχους Νοεμβρίου 2014.

Βρείτε το αγαπημένο αυτό περιοδικό και ηλεκτρονικά στους παρακάτω συνδέσμους:

site || facebook || η εκπομπή στον alphatv

etsi apla nov

Η σημασία της αποταμίευσης, μάθημα για τα μικρά παιδιά

save

σκέψεις με αφορμή την παγκόσμια ημέρα αποταμίευσης, 31 Οκτωβρίου 

Η εξοικονόμηση χρημάτων, αλλά και πόρων γενικότερα, είναι μια πολύ χρήσιμη δεξιότητα ζωής, ειδικά στην σύγχρονη κοινωνικοοικονομική συγκυρία όπου ζούμε. Ενώ σαν δεξιότητα είναι εύκολο να αποκτηθεί, δεν διδάσκεται στα παιδιά μας ούτε στο σχολείο, αλλά τις περισσότερες φορές ούτε και στο σπίτι, γεγονός που στην Ελλάδα μας οδηγεί ολοένα και σε χειρότερες πρακτικές. Στο εξωτερικό, σε πολλές και κυρίως υποανάπτυκτες χώρες, που τα παιδιά δεν έχουν καν χρήματα στα χέρια τους για να διαχειριστούν και να αποταμιεύσουν, μαθαίνουν τέτοιες έννοιες μέσα από προγράμματα κοινωνικής και οικονομικής εκπαίδευσης (πχ πρόγραμμα Aflatoun) που εντάσσονται στο σχολικό τους πρόγραμμα.

Τα παιδιά πρέπει από μικρή ηλικία να μάθουν να είναι υπεύθυνα για τον εαυτό τους και τα πράγματά τους. Κι αυτό όχι μόνο για την αύξηση της αυτονομίας τους, αλλά για να μάθουν ότι αυτό είναι μια μορφή αποταμίευσης, αφού έτσι δεν θα χρειαστεί να σπαταλήσουν άσκοπα πόρους. Μπορούμε πολύ εύκολα να εκπαιδεύσουμε τα παιδιά ήδη από την προσχολική ηλικία βάζοντάς τα να παρατηρήσουν την φύση, η οποία μας δίνει απαντήσεις για όλα. Το καλύτερο παράδειγμα εξοικονόμησης, αποταμίευσης, σχεδιασμού και προϋπολογισμού που συναντάται στη φύση είναι οι μυρμηγκοφωλιές. Οι άνθρωποι έχουν να μάθουν πολλά από τα μυρμήγκια, τα οποία δουλεύουν και αποταμιεύουν, ώστε όταν βρεθούν σε ανάγκη – σε μια δύσκολη περίοδο όπως ο χειμώνας, να έχουν τα απαραίτητα για την επιβίωσή τους. Το ίδιο παράδειγμα θα έπρεπε να ακολουθεί κι ο άνθρωπος, μιας και αυτό θα τον βοηθούσε να περάσει από περιόδους κρίσης, χωρίς να χρειάζεται να χρεωθεί, καθώς τα χρέη βυθίζουν τους ανθρώπους περισσότερο στη φτώχια και ότι αυτή συνεπάγεται.

Πως όμως θα μάθουμε στο ανυπόμονο 5χρονό – 15χρονό μας, να κρατάει κάτι και για μετά; Καταρχήν, πρέπει να του δείξουμε τον τρόπο να σκέφτεται όχι μόνο την απόλαυση του τώρα αλλά και την αυριανή ανάγκη. Ίσως λοιπόν την επόμενη φορά που κάποιος θα του φέρει 3 συσκευασίες αυτοκόλλητα ή 3 σακουλάκια καραμέλες, να μπούμε στην διαδικασία να του εξηγήσουμε πως θα ήταν σκόπιμο να κρατήσει κάτι και για την επόμενη μέρα. Δεύτερον, είναι σημαντικό τα παιδιά να κατανοήσουν την διάκριση μεταξύ αυτών που θέλουν και όσων χρειάζονται. Η γραμμή μεταξύ των αναγκών και των επιθυμιών στην σημερινή καταναλωτική κοινωνία, όπου η ευτυχία και η αυτοεκτίμηση αποτιμώνται με βάση τα υλικά αγαθά, είναι θολή. Είναι καθήκον όλων μας να βοηθήσουμε τα παιδιά να αποκτήσουν κριτική αντίληψη, ώστε να μπορέσουν να κάνουν ορθολογικές οικονομικές επιλογές και να θέτουν τις προτεραιότητες τους. Επιπλέον, είναι σημαντικό να τους διδάξουμε ότι υπάρχουν και εναλλακτικοί τρόποι απόκτησης όσων επιθυμούμε. Για παράδειγμα, η ανταλλαγή, ο δανεισμός, η κατασκευή από παλιά – άχρηστα για άλλους υλικά, είναι εναλλακτικοί τρόποι απόκτησης υλικών πραγμάτων που στην ουσία προωθούν την έννοια της εξοικονόμησης. Τέλος, για να τα διδάξουμε όλα αυτά στα παιδιά θα πρέπει εμείς να γίνουμε το πρότυπο, διατηρώντας σε καλή κατάσταση τα πράγματά μας ώστε να επεκτείνουμε την διάρκεια ζωής τους, αποταμιεύοντας υλικά και μη υλικά αγαθά για στιγμές ανάγκης,  λαμβάνοντας προσεκτικές αποφάσεις και δίνοντας προτεραιότητα κάθε φορά στις πιο πιεστικές ανάγκες της οικογένειας.

Πάμε για δουλειά

work

Δουλειά = Το μέρος όπου κάθε μέρα εξαϋλώνεται η μαμά/ ο μπαμπάς / κτλ.

Συνοδεύεται από εκφράσεις του τύπου: άσε με έχω ______, ήρθα κουρασμένος από τη _________, άργησα για τη ______.

Τι σημαίνει αυτό για ένα παιδί; Ότι πας κάπου όπου δεν είσαι διαθέσιμος. Τι ξέρει για τη μέρα σου; Τι επιλέγεις να μοιράζεσαι από τον κόσμο σου μαζί του; Όταν ειδικά εσύ τον ρωτάς και τον ξαναρωτάς πώς πέρασε τη μέρα του, με ποιον μίλησε, τι καινούριο έμαθε.

Προβληματίστηκα από μια ανάρτηση της Ιωάννας Μπλέκα, παιδοψυχολόγου, εδώ στα μέρη μας, στις @Πυγολαμπίδες στο Κλουβί για τις συζητήσεις στο αυτοκίνητο. Εμένα στρείδι ο δικός μου, δεν του έπαιρνα κουβέντα. Κι έτσι η Ιωάννα με συμβούλευσε, ξεκίνα να μιλάς εσύ για τη μέρα σου. Οπ, άναψε λαμπάκι! Μα ναι, τι στο καλό ξέρει το παιδί μου για το τι κάνει η μαμά όταν χάνεται από το οπτικό του πεδίο;
www.licensekeysale.com
licensekeysale.com
Έτσι τον πήρα μια μέρα αρχικά στο γραφείο. Πώς ψήλωσε εκείνη τη μέρα! Τον πέρασα και από τα δικαστήρια. Του μίλησα με απλά λόγια για το τι κάνει ένας δικηγόρος. Εκεί δυσκόλεψαν τα πράγματα:

«Να ήταν δύο αγρότες και ήθελαν το χωράφι ο καθένας για δικό του. Μάλωναν μάλωναν δεν έβρισκαν τη λύση. Αποφάσισαν να πάνε στα δικαστήρια να δουν ποιανού είναι το χωράφι. Εκεί είχε ο καθένας το δικηγόρο του στο πλευρό του. Και ο δικαστής είπε το χωράφι δεν είναι κανενός, θα το πάρουμε και θα το κάνουμε πάρκο να παίζουν τα παιδιά του χωριού.»

Πολύπλοκες έννοιες, δίκαιο, άδικο, ιδιοκτησία, ποινή, φυλακή. Τροφή για πολλή κουβέντα.

Ευτυχώς που υπάρχουν και βιβλία: Η μαμά μου είναι δικηγόρος, Ο μπαμπάς μου είναι δικηγόρος από τις εκδόσεις της Νομικής Βιβλιοθήκης. Κάπως με ξελάσπωσαν. Έχει κι άλλους ενδιαφέροντες τίτλους: Τι τους θέλουμε τους νόμους, Πολίτες ενωμένοι ποτέ νικημένοι, Μια του κλέφτη δυο του κλέφτη. {δείτε τα κείμενα της Παιδικής Νομικής Βιβλιοθήκης εδώ}

400-151 vce
400-201 vce

Αν όμως εσύ κάνεις μια δουλειά όπως της Ιωάννας aka @Πυγολαμπίδες στο Κλουβί, δηλαδή έχεις τον πιο κατατοπισμένο οδηγό εκδηλώσεων και ελεύθερου χρόνου για τα παιδιά και όλη την οικογένεια, εδώ σε θέλω. Άντε πες στη μικρή σου τι κάνεις.  Κι αν αποφασίσεις να επεκταθείς και σε ιστοσελίδα με φανταστικά ταξίδια για παιδιά και κάθε τρεις και δύο ξεσηκώνεσαι και φεύγεις για έρευνα με το @ThePaperBoat; A, εκεί δυσκολεύουν τα πράγματα. Περιμένουμε βιβλίο για το θέμα ακόμα.

Δραστηριότητες στην πόλη με βρέφη και μικρά παιδιά

paidi mama

Συχνά λαμβάνω email μαμάδων που μου ζητούν ιδέες για να απασχοληθούν με τα μωράκια τους. Η αλήθεια είναι πως οι περισσότερες δραστηριότητες και εκδηλώσεις απευθύνονται σε μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες, υπάρχουν όμως και αυτές που είναι για τα πολύ μικρούλια και έτσι προσπάθησα να τις συγκεντρώσω και να βοηθήσω νέους γονείς να περνούν περισσότερο ποιοτικό και διασκεδαστικό χρόνο με τα μωράκια τους!

 

Δραστηριότητες με τα βρέφη και τα μικρά παιδιά

Θηλασμός από τη γέννηση

Ο θηλασμός είναι για μένα η πρώτη δραστηριότητα που μπορείς να κάνεις με το μωρό σου, η οποία έχει δεκάδες οφέλη και είναι ένα ατελείωτο παιχνίδι χωρίς κανονισμούς και όρια. Ένας δίαυλος επικοινωνίας με το μωρό σου και μια δραστηριότητα που απαιτεί μονάχα αγάπη και καμία δεξιότητα.

Για το οφέλη του θηλασμού έχουν γραφτεί πάρα πολλά και μπορείς να τα αναζητήσεις σε σχετική βιβλιογραφία αλλά και στο διαδίκτυο. Εγώ σου προτείνω τα εξής:

Διαδίκτυο:
www.thilasmos.com
http://pediatros-thes.gr

και μέσω Fb από την ομάδα Θεσσαλονίκη: Εγκυμοσύνη- Τοκετός- Θηλασμός

Βιβλία:
Θηλασμός, μια υπέροχη σχέση της Άννας Πατσούρου
Επιστροφή στο μητρικό θηλασμό του Στέλιου Παπαβέντση

 

Βρεφικό Μασάζ από τη γέννηση

Υπάρχει μια δραστηριότητα που μπορείς να κάνεις με το μωρό σου από τη γέννησή του, συνδυάζοντας τις 5 αισθήσεις και δεν είναι άλλη από το βρεφικό μασάζ. Κατά τη διάρκεια του συμμετέχουν όραση, ακοή, αφή, όσφρηση, γεύση. Για το βρεφικό μασάζ μας γράφει περισσότερα η Πένη Χατζηβαλσαμά,  Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια και πιστοποιημένη Εκπαιδεύτρια Βρεφικού Μασάζ.

Μαζί της μπορείτε να κάνετε μαθήματα βρεφικού μασάζ είτε ατομικά είτε ομαδικά, αναλόγως με τις ανάγκες του μωρού.  Τα μαθήματα απευθύνονται σε γονείς και μωρά έως 12 μηνών και πραγματοποιούνται σε 5 εβδομαδιαίες συναντήσεις.

 

Βόλτες στην παραλία, στο βουνό, στο πάρκο 

Μαγική η στιγμή που εισέρχεσαι στη φύση. Η άμμος στο πόδια σου, το σώμα σου απλωμένο πάνω στο πράσινο γρασίδι, τα δάχτυλά σου στο παγωμένο ποτάμι, το κελάρυσμα των πουλιών, τα φύλλα που πέφτουν, το φρεσκοαπλωμένο χιόνι που μοιάζει με σύννεφα. Το μωρό σου και εσύ είστε εκεί όπου ανήκετε. Να μείνετε όσο περισσότερο μπορείτε!

 

Επίσκεψη σε μουσεία, ανοιχτές παραστάσεις κουκλοθεάτρου, εκθέσεις

Στις Πυγολαμπίδες θα ενημερώνεσαι τακτικά για εκδηλώσεις τις οποίες μπορείς να παρακολουθήσεις μαζί με το μικρό παιδί σου. Θα προτιμάς αυτές που γίνονται σε ανοιχτούς χώρους για να μην κουραστεί το μωρό σου και να μπορείς να αποχωρήσεις οποιαδήποτε στιγμή, αυτές που περιλαμβάνουν αφήγηση παραμυθιών, ήπια μουσική, χαλαρές εικόνες. Να αποφεύγεις τους χώρους με πολλή ένταση και φασαρία. Να επιλέγεις αυτές που ευχαριστούν εσένα και σε χαλαρώνουν.

 

Επίσκεψη σε βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Στην πόλη υπάρχουν πολλά δημιουργικά βιβλιοπωλείαπου εκτός από βιβλία και παιχνίδια προσφέρουν και τη δυνατότητα να παίξεις με το παιδί σου, να αγγίξεις χρωματιστά βιβλία και ξύλινα παιχνίδια και να του προσφέρεις δεκάδες ερεθίσματα. Μην ξεχνάς και τις παιδικές βιβλιοθήκες, από όπου μπορείς να δανειστείς μικρά και από σκληρό χαρτόνι βιβλία εξοικειώνοντας από νωρίς το παιδί σου με αυτό το μαγικό παιχνίδι που λέγεται βιβλίο!

 

Βόλτες με το ποδήλατο, το καράβι ή το καρότσι

Βρες όμορφες διαδρομές στη γειτονιά σου ή κάνε μια βόλτα στην υπέροχη παραλία! Εκεί μπορείς να νοικιάσεις οικογενειακό ποδήλατο (και εσύ να κρατάς το μωρό στην αγκαλιά), να ανέβεις στο καραβάκι, να κάνεις ατελείωτες βόλτες με το καρότσι με θέα το ηλιοβασίλεμα ή να μπεις στο hop on hop off τουριστικό λεωφορείο και να γνωρίσεις την πόλη σου από την αρχή!

 

Παιχνίδι στον παιδότοπο PlayTogether

Το Playtogether είναι ένας χώρος που απευθύνεται σε παιδιά μικρής ηλικίας (από βρέφη έως 5 χρονών) και εστιάζει στην αξία του ελεύθερου παιχνιδιού καθώς και στην επαφή γονιού και παιδιού μέσα από αυτό.

Μπορείς να διαβάσεις αυτές και ακόμη περισσότερες ιδέες στο κείμενό μου Βόλτες στη Θεσσαλονίκη

baby swimming

Οργανωμένες Δραστηριότητες 

Baby Swimming – από 40 ημερών

Τα οφέλη της βρεφικής κολύμβησης είναι μοναδικά! Αποτελεί εποικοδομητικό χρόνο μεταξύ του γονέα και του παιδιού και ως γνωστόν, τα παιδιά που γυμνάζονται, αρρωσταίνουν λιγότερο!

Μπορείς να διαβάσεις περισσότερα σχετικά με τα οφέλη του baby swimming εδώ

**μην ξεχνάς πως μπορείς να κάνεις και aqua yoga ενώ είσαι έγκυος

 

Μουσική Προπαιδεία – από 6 μηνών

Στη Χαρά και Μουσική (από 0 μηνών), στο Baby Artists (από 4 μηνών), στο ω2 (από 12 μηνών) και στο A4M Κέντρο Παραστατικών Τεχνών (από 8 μηνών) μπορείτε να βρείτε προγράμματα μουσικής προπαιδείας για μικρά παιδάκια με τον γονιό τους.

 

Yoga για μαμά και βρέφος

Το μάθημα γιόγκα για μαμά & βρέφος, δίνει τη δυνατότητα στη νέα μαμά να ασκηθεί στην πρακτική της γιόγκα έχοντας μαζί της το μωράκι της! Ρίξε μια ματιά στα μαθήματα που κάνουν στο Armonia-Yoga & Meditation Center

 

Χορός για γονείς και παιδιά – από 12 μηνών

Για όσους αγαπούν την έκφραση μέσα από τον χορό.

 

Messy Play / πηλός – από 9 μηνών 

Το Messy ή Sensory Play (αισθητηριακό παιχνίδι) είναι ένα είδος παιχνιδιού που όλα τα παιδιά χρειάζονται και συχνά επιδιώκουν, γιατί μέσα από αυτό μαθαίνουν! Όλοι έχουμε δει παιδιά να πλατσουρίζουν, να ανακατεύουν, να πλάθουν, να αναμιγνύουν, να πασαλείφουν! Πρωτοπόρος σε αυτό το παιχνίδι είναι η Hehe Art και περισσότερα για το παιχνίδι με τον πηλό μπορείτε να διαβάσετε εδώ

 

Για την ηλικία των δύο ετών υπάρχουν περισσότερες δραστηριότητες για παιδάκια μαζί με τους γονείς τους.

Ενδεικτικά αναφέρω την Παρεούλα στη Λιλιπούπολη.

 

Μπορείς να  διαβάσεις περισσότερες ιδέες για βόλτες με το μωρό στην πόλη της Θεσσαλονίκης

 

Πώς να καλλιεργήσουμε τη δημιουργική σκέψη στα παιδιά μας;

dimiourgikotita paidia

Γράφει η Καλλιόπη Εμμανουηλίδου, Συμβουλευτική- εκπαιδευτική ψυχολόγος και συγγραφέας παιδικών βιβλίων | www.psycho-logos.net

Πώς γίνεται κάποιος δημιουργικός;

Ένα από τα κυριότερα χαρακτηριστικά των δημιουργικών ανθρώπων είναι ότι παρατηρούν περισσότερα πράγματα από τους μη δημιουργικούς. Έτσι, καλό θα είναι να εκθέτουμε τα παιδιά σε πολλά ερεθίσματα, ώστε να έχουν περισσότερα πράγματα να τραβούν την προσοχή τους στην καθημερινότητά τους. Αυτό δε σημαίνει βέβαια ότι θα πρέπει να τα «βομβαρδίζουμε» με εικόνες, δραστηριότητες και παραστάσεις. Χρειάζονται και τα διαλείμματα, για να μπορέσουν να «χωνευτούν» οι πληροφορίες και να επωάζουν οι ιδέες. Τα παιδιά δε χρειάζεται διαρκώς να κάνουν πράγματα-  ακόμα και η ονειροπόληση, έχει φανεί από έρευνες ότι είναι ιδιαίτερα ωφέλιμη διαδικασία για την καλλιέργεια της δημιουργικής σκέψης.

Όλοι οι άνθρωποι έχουν φυσική περιέργεια. Διάφοροι παράγοντες συνεισφέρουν στο να «μουδιάζει» αυτή η περιέργεια και να αρκείται ο νους σε απλές απαντήσεις που δεν ερεθίζουν τη σκέψη με πρωτοτυπία. Το να αποθαρρύνουμε το παιδί από το να κάνει ερωτήσεις («αμάν, όλο ερωτήσεις είσαι», «μας ζάλισες με τις ερωτήσεις σου») ακρωτηριάζει την περιέργεια και κάνει το παιδί να καταπνίγει τις απορίες που προκύπτουν από την επαφή του με τον κόσμο. Αντίθετα, κάνοντάς του ερωτήσεις και προσπαθώντας μαζί του να βρούμε απαντήσεις, ενθαρρύνουμε την περιέργεια και τη φαντασία.

Η δημιουργικότητα χρειάζεται εμπειρίες, δοκιμές, πειραματισμούς. Αν το παιδί δε δοκιμάσει, δε λερωθεί, δεν καταπιαστεί με όσα του εξάπτουν την περιέργεια, δε θα αφήσει το μυαλό του να ξεφύγει από τα καλούπια και δε θα αφήσει την φυσική του τάση για δημιουργία και εξερεύνηση να εκδηλωθεί. Σίγουρα είναι πολλές φορές δύσκολο να δώσουμε στα παιδιά ορισμένες ελευθερίες, γιατί αυτό σημαίνει ότι θα λερωθούν και θα λερώσουν, θα χτυπήσουν, θα διαμαρτυρηθούν όταν κάτι δεν τους πηγαίνει καλά, αλλά και θα είναι διαρκώς διψασμένα για ακόμα περισσότερες εμπειρίες. Ο ρόλος του γονέα λοιπόν είναι να αφήνει τα παιδιά να δοκιμάζουν διαφορετικά πράγματα, προσφέροντας μια διακριτική επίβλεψη και συμμετοχή που όμως να μην επισκιάζει τις εξερευνήσεις των παιδιών ούτε να της παρεμποδίζει με κουβέντες που δημιουργούν φοβίες και άλλα εμπόδια («μην πας εκεί, θα χτυπήσεις!», «πώς λερώθηκες έτσι, τώρα το φόρεσες το ρούχο!», «τώρα τι θέλεις να το κάνεις αλλιώς;»).

Τη δημιουργική σκέψη εξασκούν και διάφορες ασκήσεις που μπορούμε να κάνουμε με τα παιδιά. Τα παρακάτω παραδείγματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν και στην καθημερινή μας κουβέντα με τα παιδιά και να γίνουν τρόπος σκέψης. Ποιες είναι λοιπόν αυτές οι ασκήσεις που γυμνάζουν τον «μυ» της δημιουργικότητας στο μυαλό μας;

Άλλες χρήσεις για ένα αντικείμενο, π.χ. τι άλλο μπορούμε να κάνουμε με ένα τούβλο;

Παράξενοι συνδυασμοί,  π.χ. τι θα γινόταν, αν στον καφέ βάζαμε αλάτι;

Προσαρμογές εικόνων, π.χ. με τι μοιάζουν αυτά τα σύννεφα;

Μεγεθύνσεις-σμικρύνσεις, π.χ. τι θα συνέβαινε, αν είχε περισσότερο οξυγόνο η ατμόσφαιρα;

Αντικαταστάσεις, π.χ. τι θα γινόταν, αν η γάτα γάβγιζε;

Αναδιευθετήσεις, π.χ. τι θα συνέβαινε, αν ο απουσιολόγος γινόταν ο τελευταίος στη βαθμολογία;

Τροποποιήσεις, π.χ. τι θα ήταν διαφορετικό, αν είχαμε διαφορετικό χρώμα μαλλιών;

Αντιστροφές, π.χ. πώς θα ήταν ο κόσμος, αν γεννούσαν οι άντρες;

Ας δούμε σαν παράδειγμα την πρώτη από αυτές τις ασκήσεις του μυαλού, που είναι να προσπαθήσουμε να βρούμε εναλλακτικές χρήσεις για διάφορα αντικείμενα της καθημερινότητάς μας. Τι άλλο θα μπορούσαμε να κάνουμε με ένα τούβλο; Πόσες διαφορετικές χρήσεις έχει μια οδοντόβουρτσα; Πώς αλλιώς μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε έναν χαρτονένιο κύλινδρο από το χαρτί υγείας;

Για να γίνει κατανοητή η «εναλλακτική χρήση αντικειμένων», ας δούμε ένα παράδειγμα: πώς αλλιώς μπορούν να χρησιμοποιηθούν τα λάστιχα αυτοκινήτου, εκτός από το να ανήκουν στις ρόδες των οχημάτων;

–     Να φτιάξουμε σόλες παπουτσιών

–     Να τα κάνουμε εμπόδια για μια κούρσα

–     Για μόνωση σπιτιών

–     Επένδυση σε ρούχα για θερμότητα

–     Κομμάτιασμα για να γίνει χαλίκια

–     Λιώσιμο για να φτιάξουμε καινούρια

–     Κόψιμο κατά μήκος για να φτιάξουμε γλάστρες

–     Φράχτες σε κήπους

–     Να τα κρεμάσουμε από ένα δέντρο σαν κούνια

–     Να κόψουμε σφραγίδες

–     Να το ζωγραφίσουμε και να γίνει έργο τέχνης

Το παιχνίδι αυτό έχει νόημα αν προσπαθήσουμε να βρούμε όσο περισσότερα παραδείγματα γίνεται. Επίσης, όσο πιο πρωτότυπη είναι η απάντηση, τόσο το καλύτερο!

Εκτός όμως από προφορικές ιδέες, η εναλλακτική χρήση αντικειμένων μπορεί να εφαρμοστεί και έμπρακτα, μέσα από κατασκευές! Αναζητήστε στο διαδίκτυο ιδέες με λέξη κλειδί «upcycle» ή «alternate uses», προσθέτοντας στην αναζήτηση ένα αντικείμενο που θέλετε να δείτε πώς αλλιώς μπορεί να χρησιμοποιηθεί. Για παράδειγμα, αναζητήστε φωτογραφίες (π.χ. σε μηχανές αναζήτησης όπως το google images ή σε τόπους κοινωνικής δικτύωσης όπως είναι το pinterest) γράφοντας ως λέξη κλειδί «upcycle toilet paper rolls» και δείτε τι μπορείτε να φτιάξετε μαζί με τα παιδιά σας. Πρώτα ρωτήστε τα τι άλλη χρήση φαντάζονται για το αντικείμενο και έπειτα αναζητήστε μαζί φωτογραφίες για να πάρετε κι άλλες ιδέες και να διαλέξουν τι θα ήθελαν να φτιάξουν. Μερικές εικόνες, για να πάρετε μια ιδέα:

Τερατάκια:

teratakia

photo via

Διακοσμητικό για τον τοίχο:

diakosmitiko

photo via

Κουτάκια:

koutakia

photo via

Διάδρομοι για να πέφτουν μπίλιες:

diadromoi

 

photo via

Αμαξάκια:

cars 

photo via

toilet paper

 

photo via 

 

toilet paper2

 

photo via

 

paper

 

photo via

 

Λίγα λόγια για την Καλλιόπη Εμμανουηλίδου

kalliopiΓεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη και μεγάλωσε στην Κατερίνη. Έπαιξε, ζωγράφισε, διάβασε, έπαιξε μουσική, τραγούδησε, μαγείρεψε, γέλασε, σκέφτηκε, έγραψε ιστορίες και ποιηματάκια, έφτιαξε κατασκευές αλλά και μαγικά φίλτρα από ροδοπέταλα και γκαζόν, που έκαναν καλά τους ανθρώπους. 

Με αυτά τα εφόδια στις αποσκευές της έφυγε στα Ιωάννινα και έπειτα στη Μ.Βρετανία, όπου σπούδασε, επιμορφώθηκε και εργάστηκε. Το 2007 επέστρεψε στη Θεσσαλονίκη, όπου και πάλι ζωγραφίζει, διαβάζει, παίζει μουσική, τραγουδάει, μαγειρεύει, γελάει, σκέφτεται, φτιάχνει κατασκευές. Αντί να φτιάχνει μαγικά φίλτρα, γράφει βιβλία για τους ανθρώπους και εργάζεται ως ψυχολόγος και επιμορφώτρια.»

θα τη βρείτε στο Οξυγόνο, σε μια πρωτότυπη Σχολή γονέων!

Απαγορεύεται η μερική ή ολική αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς της έγγραφη άδεια των «Πυγολαμπίδων στο κλουβί»

 

Γιατί οι ζωγραφιές μας πρέπει να είναι πάντα χειρότερες από των παιδιών μας

nauplio2010 229

Οι ζωγραφιές των παιδιών, είναι πολύτιμες ΠΑΝΤΑ και αυτό είναι αυτονόητο. Τα πρώτα βήματα κάθε παιδιού, είναι «οι μουντζούρες». Αυτό που ένας μεγάλος συνήθως δεν βλέπει στις μουντζούρες, είναι τα απόλυτα συγκεκριμένα πράγματα που έχει ζωγραφίσει ένα πλάσμα ελεύθερο, που δεν έχει μπει ακόμη στην σύμβαση της «σκεπτόμενης γραμμής».

Ένα παιδί, που έχει το θάρρος της γνώμης του και νοιώθει άνετα, μπορεί να αναλύσει  την ζωγραφιά του και να δείξει με το δαχτυλάκι του, ακριβώς «τι είναι», κάθε του «μουντζούρα». Αν δεν αντιμετωπίσει την ειρωνεία ή το συγκαταβατικό βλέμμα του τύπου «ναι, ναι ααααααα τι ωραίο το βλέπω», το παιδί θα νοιώσει αποδοχή. Θα συνεχίσει να εκφράζεται με ζωγραφιές και κάθε φορά που οι δυνατότητές του, ηλικιακά και αναπτυξιακά το επιτρέπουν, θα εξελίσσεται στο καλύτερο που μπορεί.

Γράφω αυτό το κείμενο, γιατί είχα την ευτυχία να κάνω μαθήματα ζωγραφικής σε πολύ μικρά παιδάκια και βλέποντας την αγωνία των γονιών τους να δουν συγκεκριμένα σχήματα ή τα σχήματα «όπως θα έπρεπε να είναι». Δηλαδή τα σπιτάκια σαν σπιτάκια και τα ανθρωπάκια σαν ανθρωπάκια κ.ο.κ. Όμως η μαγεία είναι πάντα στα άπειρα νέα είδη σπιτιών και ανθρώπων που δημιουργούν τα μικρά παιδιά.

Θα ήθελα μέσα από την καρδιά μου, να πως στους γονείς που ζωγραφίζουν online pokies μαζί με τα παιδιά τους, να μην κάνουν τις πιο ωραίες τους ζωγραφιές, γιατί τότε τα μικρουλίνια θεωρούν απίθανο να κάνουν κάτι τόσο όμορφο, και τρέχουν στα τάμπλετ, όπου όλα είναι τόσο εύκολο να γίνουν «όμορφα». Είναι πανέμορφα τα γραφικά, κακά τα ψέματα… Ζωγραφίστε σαν παιδιά, με τις πιο απλές γραμμές σας και αφήστε τα παιδιά σας να «σας περάσουν» με τις πιο ωραίες,  δικές τους ζωγραφιές.

Η ζωγραφιά που μοιράζομαι μαζί σας, έγινε σε μια παραλία, όπου τον ουρανό έφτιαξε ο Θανασάκης 3 ετών με τις ακουαρέλες μου. Τα δελφίνια τα έφτιαξα σύμφωνα με τις οδηγίες του μικρού. Οι φίλοι μου, αναρωτιόντουσαν γιατί τον αφήνω να «χαλάσει» τη ζωγραφιά. Η μαμά του όμως, που με ξέρει καλά, ήξερε. Ο Θανασάκης δεν θυμάται αυτή τη στιγμή της ζωής του. Όμως είναι μια από τις στιγμές της ζωής του που κατάλαβε πως είναι σπουδαίος και καλός, όταν ζωγραφίζει. Και αυτό δεν ξεχνιέται. Αποθηκεύεται στον θησαυρό με τις στιγμές που μας έδωσαν χαμόγελο. Εγώ δεν θα ξεχάσω ποτέ το χαμόγελο και τη χαρά στα μάτια του. Την ζωγραφιά την δημοσίευσα χωρίς καμία διόρθωση, στο «Κίτρινο παραμύθι»

Αυτό είναι το πιο μεγάλο μυστικό, του κάθε καλού δασκάλου, να κάνει τους μαθητές του να είναι σίγουροι πως θα τον «περάσουν»

Τι εμποδίζει τη δημιουργικότητα των παιδιών;

dimiourgikotita paidia

Γράφει η Καλλιόπη Εμμανουηλίδου, Συμβουλευτική- εκπαιδευτική ψυχολόγος και συγγραφέας παιδικών βιβλίων | www.psycho-logos.net

 

Είμαστε όλοι μας δημιουργικοί; Κάποιοι επιστήμονες έχουν υποστηρίξει ότι όλοι μας είμαστε εν δυνάμει δημιουργικοί, απλώς στην πορεία της ζωής μας ορισμένοι παράγοντες καταπνίγουν τη δημιουργικότητά μας και μας κάνουν πιο συμβατικούς, λιγότερο ευρηματικούς και με έναν τρόπο σκέψης που συγκλίνει προς το συνηθισμένο και δε γεννά νέες ιδέες. Μάλιστα έχει παρατηρηθεί ότι η εισαγωγή στο σχολείο «φρενάρει» πολύ τη δημιουργική ορμή, γιατί – όπως είναι φτιαγμένο το εκπαιδευτικό σύστημα- τα παιδιά εκεί μαθαίνουν πώς να συμμορφώνονται σε ασφυκτικούς κανόνες και περιορισμούς παρά να αφήνουν ελεύθερη τη σκέψη τους. Στο σχολείο υπάρχει μια μόνο σωστή απάντηση, ενώ τα παιδιά «ταΐζονται» συχνά με έτοιμη γνώση από μια φιγούρα αυθεντίας. Τη γνώση αυτή καλούνται να την αναπαράγουν μέσα από μηχανική απομνημόνευση, πράγμα που κάνει τον «μυ» της δημιουργικής σκέψης να ατροφεί.

Η δημιουργικότητα ανθεί, όταν το παιδί ζει και αναπτύσσεται σε ένα περιβάλλον αγάπης και ασφάλειας. Έτσι, εμπόδιο στη δημιουργική ορμή αποτελεί η έλλειψη αγάπης και ψυχικής ασφάλειας, καθώς και ένα περιβάλλον στο οποίο δεν ικανοποιούνται οι βασικές ανθρώπινες ανάγκες (π.χ. καταστάσεις φτώχιας, πείνας κτλ.). Η δημιουργικότητα χρειάζεται ενθάρρυνση, οπότε μια παιδαγωγική προσέγγιση που δεν αφήνει αρκετή ελευθερία στη σκέψη και τις δραστηριότητες οδηγεί σε ατολμία και δειλία. Τα πολλά «μη» και «πρέπει» μαθαίνουν το παιδί να υπακούει κανόνες και να μη σκέφτεται έξω από τις κατεστημένες νόρμες της ζωής. Η δημιουργικότητα δε χρειάζεται καθοδήγηση αλλά εμπιστοσύνη, ώστε το παιδί να αφεθεί να εξερευνήσει τον κόσμο ακολουθώντας τις δικές του ιδέες και ψάχνοντας να βρει απαντήσεις στα ερωτήματα που σκέφτεται. Ο γονιός και ο εκπαιδευτικός είναι διακριτικοί συνοδοιπόροι και διευκολύνουν τη γένεση ερωτημάτων με τρόπο όμως όχι κατευθυντικό.

Οι υπερβολικές επικρίσεις και διορθώσεις στα κατορθώματα του παιδιού («δεν το έκανες σωστά») παγιδεύουν την παιδική σκέψη σε μια νοοτροπία ότι κάτι είναι ή σωστό ή λάθος και δεν την αφήνουν να σκεφτεί εναλλακτικές λύσεις και πρωτότυπες ιδέες που να ξεφεύγουν από το συνηθισμένο. Ταυτόχρονα η επικριτική στάση μειώνει την αυτοπεποίθηση, η οποία αποτελεί απαραίτητο εφόδιο για να αφήσει ένα παιδί πιο ελεύθερη τη σκέψη του. Άλλωστε ούτε ο γονιός ούτε ο δάσκαλος δεν είναι αλάθητες αυθεντίες. Είναι δύσκολο για τον «μεγάλο» να αντέξει την αμφισβήτηση, αλλά κάτι τέτοιο θα αποτελέσει ένα μεγάλο δώρο για το παιδί που χρειάζεται να καλλιεργήσεί όχι την έλλειψη σεβασμό και την αλαζονεία, αλλά την τόλμη να αμφισβητήσει, να προβληματιστεί και να αναπτύξει κριτική σκέψη. Έτσι, το παιδί δεν προσκολλάται στην ασφάλεια της μιας, αποδεκτής και σωστής απάντησης, αλλά νιώθει ότι του δίνεται το δικαίωμα και η ελευθερία να σκέφτεται διαφορετικά.

Ο άνθρωπος έχει μια mobile.ae.org φυσική τάση για περιέργεια και δημιουργίες ερωτημάτων. Ένα από τα συνηθέστερα λάθη που κάνουν οι γονείς είναι να «καπακώνουν» τις ερωτήσεις, πολλές φορές κουρασμένοι από τις πολλές ερωτήσεις ή αμήχανοι που δεν έχουν απαντήσεις για όλα. Η φράση «σταμάτα να κάνεις ερωτήσεις» θα κάνει το παιδί να μειώσει το ενδιαφέρον και την περιέργειά του για τον κόσμο. Γονείς και εκπαιδευτικοί χρειάζονται να «φυτεύουν» απορίες και ερωτήματα για τον κόσμο (π.χ. «τι πιστεύεις ότι είναι αυτές οι τρύπες στο χώμα;», «από πού να έρχεται το νερό που βγαίνει από τη βρύση;» κτλ.) και μάλιστα να ενθαρρύνουν τη γέννηση όσο πιο πολλών εναλλακτικών απαντήσεων («τι άλλο λες να συμβαίνει;»).

Ένας ακόμα παράγοντας που αποθαρρύνει τη δημιουργική σκέψη είναι η τελειομανία. Το να προσπαθεί ένα παιδί να κάνει το «σωστό», το αψεγάδιαστο, παγιδεύει τη σκέψη του και βάζει τη διαδικασία σε καλούπια, ενώ το εμποδίζει από το να αφεθεί και να αφήσει η σκέψη του ανοιχτή σε νέες ιδέες και δραστηριότητες. Συχνότερο από την τελειομανία είναι το άγχος, που συχνά αντικατοπτρίζει έναν απαιτητικό γονέα που ποτέ δε μένει ευχαριστημένος και είναι περισσότερο διορθωτικός παρά ενθαρρυντικός. Ο γονιός οφείλει να αφήσει το παιδί να κάνει λάθη, να πειραματιστεί, να μάθει την αξία της προσπάθειας και της αποτυχίας. Επίσης, ένα ιδιαίτερα ανταγωνιστικό περιβάλλον μπορεί να κάνει ένα παιδί να διοχετεύει την ενέργειά του στην επίτευξη στόχων και όχι στην ελεύθερη έκφραση και την καλλιέργεια της φαντασίας. Ανταγωνισμός ενδέχεται να αναπτυχθεί ανάμεσα στα αδέρφια σε μια οικογένεια αλλά και με τους συμμαθητές στο σχολείο.

Τέλος, σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν τα πρότυπα. Δεν μπορούμε να περιμένουμε από το παιδί μας να γίνει δημιουργικό, όταν εμείς ακολουθούμε πάντα την πεπατημένη, δεν τολμάμε να δοκιμάσουμε διαφορετικά πράγματα, είμαστε συμβατικοί και σκεφτόμαστε με βάση καλούπια και κανόνες.

Όπως όμως υπάρχουν πολλοί τρόποι να εμποδίσουμε τη δημιουργική σκέψη στα παιδιά μας, έτσι υπάρχουν και πολλοί τρόποι να την καλλιεργήσουμε! Και αυτούς θα τους δούμε σε επόμενο άρθρο!

 

Λίγα λόγια για την Καλλιόπη Εμμανουηλίδου

kalliopiΓεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη και μεγάλωσε στην Κατερίνη. Έπαιξε, ζωγράφισε, διάβασε, έπαιξε μουσική, τραγούδησε, μαγείρεψε, γέλασε, σκέφτηκε, έγραψε ιστορίες και ποιηματάκια, έφτιαξε κατασκευές αλλά και μαγικά φίλτρα από ροδοπέταλα και γκαζόν, που έκαναν καλά τους ανθρώπους. 

Με αυτά τα εφόδια στις αποσκευές της έφυγε στα Ιωάννινα και έπειτα στη Μ.Βρετανία, όπου σπούδασε, επιμορφώθηκε και εργάστηκε. Το 2007 επέστρεψε στη Θεσσαλονίκη, όπου και πάλι ζωγραφίζει, διαβάζει, παίζει μουσική, τραγουδάει, μαγειρεύει, γελάει, σκέφτεται, φτιάχνει κατασκευές. Αντί να φτιάχνει μαγικά φίλτρα, γράφει βιβλία για τους ανθρώπους και εργάζεται ως ψυχολόγος και επιμορφώτρια.»

θα τη βρείτε στο Οξυγόνο, σε μια πρωτότυπη Σχολή γονέων!

 

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του άρθρου χωρίς την έγκριση των Πυγολαμπίδων στο Κλουβί

photo via