Skip to content

«Θα συμμετέχει; Θα του αρέσει;»

 

Γράφει η Ελένη Γιαννούση, Παιδαγωγός θεάτρου

Μπερδευτήκαμε και φέτος: ποδόσφαιρο, ρυθμική, παιδική γιόγκα, μουσική, θεατρικό παιχνίδι, εικαστικά, ρομποτική, σκάκι…. Ποια δραστηριότητα να διαλέξουμε για το παιδί μας; Και με ποια κριτήρια; Εκεί όπου είναι καλός/η, για να αναδείξει επιπλέον τις κλίσεις του, ή μήπως το αντίθετο, εκεί που δεν είναι, μπας και το ενισχύσουμε λίγο παραπάνω;

Χωρίς φόβο, με βάση όλα τα παραπάνω, ακολουθώντας λίγο και το ένστικτο, επιλέξτε μαζί μια δραστηριότητα. Γνωρίστε τον άνθρωπο που την εμψυχώνει. Νοιάζεται για τα παιδιά; Αν ναι, το εισιτήριο είναι στα χέρια σας. Προετοιμαστείτε. Η δική σας ανησυχία «θα τα καταφέρει;», «θα του αρέσει;» και ενίοτε η δική σας προκατάληψη, «δε θα συμμετέχει, ξέρω», «θα θέλει τον παλιό του δάσκαλο», κατασκευάζει άρτια τη στάση του παιδιού και το αποτέλεσμα. Ξεκινήστε με εμπιστοσύνη, εξηγήστε στο παιδί τι ωραία ευκαιρία είναι να κάνει π.χ. ζωγραφική, πόσο θα χαρεί η/ο δασκάλα/-ος που θα το έχει στην ομάδα της/του, αναφέρετε τα ωραία πράγματα που θα γνωρίσει, τους καινούργιους φίλους που θα κάνει. Αν το παιδί είναι στα πρώτα του βήματα, αποχωρήστε από την αίθουσα με χαμόγελο και εμπιστοσύνη, ό,τι και να συμβεί είναι διαχειρίσιμο. Κουβεντιάστε έπειτα μαζί, χωρίς απαιτήσεις και γρήγορα συμπεράσματα, με ελεύθερους συνειρμούς, δώστε χρόνο και χώρο να χαθεί ανοιχτά ή σιωπηλά στις σκέψεις του και τα αισθήματά του, όποια και αν είναι.

«Μα αυτό το κάναμε και πέρσι, φέτος θέλουμε κάτι άλλο!» Γιατί; Τι είναι αυτό το κάτι άλλο, το διαφορετικό; Από τι προσπαθούμε να αποδράσουμε και ψάχνουμε το «κάτι άλλο»; Μέσα από μια σταγόνα νερό, μπορούμε να βουτήξουμε στον ωκεανό ολόκληρο, διότι αυτό που διαπραγματευόμαστε δεν είναι το τι, αλλά το πώς! Γιατί πρέπει «να δοκιμάσουμε κάτι καινούργιο!»; Μα δεν πρόκειται για ινδικό φαγητό ή κάποια νέα κολεξιόν. Δεν υπάρχει η τέλεια μέθοδος, το απόλυτα ταιριαστό για τις κλίσεις ή τις αδυναμίες του παιδιού. Δε θα τη βρούμε στο «κάθε χρόνο και κάτι νέο», τη λύση στα προβλήματά μας. Εκεί που το περιβάλλον δίνει χώρο στον καθένα, εκεί που το παιδί εμπνέεται, εκεί που κινητοποιείται, εκεί που χτίζει σταδιακά, βδομάδα τη βδομάδα την -δίχως κριτική- σχέση με τον δάσκαλό του, εκεί αργά και υπομονετικά θα βρει τη θέση του.

«Δεν του/της άρεσε»

Ξέρω, είναι δύσκολο να αποφύγουμε να χωρούμε τα πάντα σε ένα «μ’ αρέσει» ή «δε μ’ αρέσει». Όμως το τι κερδίζουν τα παιδιά από τη δραστηριότητα δε ζυγίζεται μόνο σε μια δήλωση ευχαρίστησης ή μη. Συχνά τα παιδιά μπορεί να ικανοποιηθούν από κάτι τυχαίο ή από ένα μάθημα χωρίς παιδαγωγική στόχευση, είναι όμως αυτό που προσπαθούμε;

«Να είναι με τους προχωρημένους»

Ως δασκάλα θεατρικού παιχνιδιού την ελευθερία στο παιχνίδι αναζητώ αδιάκοπα να εμπνεύσω, στο παιδί που είναι 4 χρονών, την ελευθερία στο παιχνίδι στο παιδί που είναι 14 χρονών, την ελευθερία στο παιχνίδι στον ίδιο μου τον εαυτό. Την ελευθερία – πνευματική, σωματική, φωνητική – πάνω στη σκηνή αναζητά ο ηθοποιός που είναι 84 χρονών. Τόνους του μπλε θα κάνει το παιδί στα 6 του χρόνια, τόνους του μπλε στα 16 του, τόνους του μπλε στο δεύτερο έτος στη σχολή καλών τεχνών. Σουτάκια θα ρίχνουμε στο προαύλιο, σουτάκια και στο μάθημα του μπάσκετ. Όχι βέβαια με την προσδοκία  να γίνει το παιδί ηθοποιός, ζωγράφος, μπασκετμπολίστας, αλλά με στόχο να ενδυναμωθεί, ούτως ώστε, να σουτάρει ελεύθερα στις μπασκέτες της ζωής, πότε χάνοντας, πότε σκοράροντας, πάντοτε όμως στοχεύοντας.

Αν λοιπόν, εμπιστεύεστε, έστω και λίγο, τον φορέα και τον άνθρωπο που εμψυχώνει τη δραστηριότητα του παιδιού σας, δώστε χρόνο. Κόντρα στους γρήγορους και ευκαιριακούς καιρούς, στα ταχύρυθμα σεμινάρια, στο scroll down και στις ημερίδες με βεβαιώσεις. Στη ζωή δε γυρνάει σχεδόν τίποτα αυτοστιγμεί. Δε θα πάμε θεατρικό παιχνίδι και την επόμενη μέρα, ως δια μαγείας, το παιδί από συνεσταλμένο θα γίνει κοινωνικό.

‘Συγκατασκευάστε’ την ομορφιά εκείνο το απόγευμα που έχετε ποδόσφαιρο ή μουσική. Είναι και αυτό μια «τελετή», όπως λέει και η αλεπού στον Μικρό Πρίγκιπα, διότι «Είναι αυτό που κάνει τη μια μέρα να μη μοιάζει με τις άλλες, τη μια ώρα με τις άλλες (…) για αυτό η Πέμπτη είναι μια θαυμάσια μέρα». Δώστε αξία στην Πέμπτη, στο Σάββατο ή στην Τετάρτη και ο κόπος αυτός θα γυρίσει, όχι σήμερα, όχι τώρα, όχι έτσι όπως το απαιτούμε ακριβώς. Αλλά θα γυρίσει…

Λίγα λόγια για την Ελένη Γιαννούση

elenigiannousiΗ Ελένη Γιαννούση είναι νηπιαγωγός, ηθοποιός και παιδαγωγός θεάτρου. Όλο παίζει, παίζει, παίζει! Διαβάζει παραμύθια και ιστορίες στα παιδιά, έπειτα τις κάνει παιχνίδι και ταξίδι, παίζει στο θέατρο, παίζει στο κουκλοθέατρο. Κάνει βόλτες στην πόλη, γελάει δυνατά, πέφτει και ξαναπέφτει, μα καθόλου δε τη νοιάζει, σκαλίζει θέματα κοινωνικά, ψυχολογικά και παιδαγωγικά και όταν μπερδεύεται, τα σκαλίζει κι άλλο, κι άλλο, κι άλλο. Θα την βρεις εύκολα στην «Παραμυθούπολη«, ανάμεσα σε βιβλία και παιδιά.

υ.γ. κάθε βράδυ γράφει στο «μεγάλο της ατάκας βιβλίο», ό,τι ενδιαφέρον ξεστόμισε κάποιο παιδί, μετά το διαβάζει και γελάει πολύ, πάρα πολύ.

Προσοχή στο κενό: υποστηρίζουμε τα παιδιά μας σημαίνει υποστηρίζουμε ο ένας τον άλλο

Απόσπασμα από το βιβλίο Ζήσε τη ζωή σου με τόλμη, της Brené Brown

Κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Μεταίχμιο

Πιστεύω ότι είναι σημαντικό σε αυτό το σημείο να κάνουμε μια παύση, για να αναγνωρίσουμε πόση ντροπή μπορεί να προκληθεί, όταν οι γονείς διαφωνούν μεταξύ τους σχετικά με το θέμα των αξιών. Όταν ακούτε συζητήσεις ή διαβάζετε βιβλία και μπλογκ σχετικά με θέματα της ανατροφής των παιδιών τα οποία «σηκώνουν» διαφορετικές απόψεις και/ή προκαλούν διαφωνίες, όπως το πώς και πού πραγματοποιείται η γέννα, η περιτομή, τα εμβόλια, ο ύπνος στο ίδιο κρεβάτι με το μωρό, το τάισμα κτλ., ο ένας κάνει τον άλλο να ντρέπεται και να πληγώνεται. Να πληγώνεται βαθιά. Βλέπεις ανθρώπους (κυρίως μητέρες) να συμπεριφέρονται με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που προηγουμένως είπα ότι καθορίζει την ντροπή: με χαρακτηρισμούς, προσβολές, εκφοβισμό.

Αυτό που έχω καταλήξει να πιστεύω για τις συμπεριφορές αυτές είναι το εξής: Δεν μπορεί κανείς να ισχυριστεί ότι ενδια­φέρεται για το καλό των παιδιών και παράλληλα να προκαλεί ντροπή σε άλλους γονείς για τις επιλογές που κάνουν. Πρόκειται για συμπεριφορές που η μία ακυρώνει την άλλη, και δημιουργούν μεγάλο αξιακό κενό. Ναι, οι περισσότεροι από εμάς (βάζω και τον εαυτό μου μέσα) έχουμε έντονες απόψεις για καθένα από αυτά τα θέματα, αλλά, αν πραγματικά μας νοιάζει το καλό των παιδιών γενικότερα, καθήκον μας είναι να κάνουμε επιλογές που συνάδουν με τις αξίες μας και να υποστηρίζουμε τους γονείς που κάνουν το ίδιο. Επίσης καθήκον μας είναι να πιστεύουμε και εμείς στη δική μας αξία. Όταν νιώθουμε καλά για τις δικές μας επιλογές και αντιμετωπίζουμε τον κόσμο νιώθοντας άξιοι και όχι ανεπαρκείς, τότε δεν νιώθουμε την ανάγκη να κρίνουμε και να επιτεθούμε τους άλλους.

Είναι εύκολο να προσπαθήσει κανείς να ακυρώσει αυτό το επιχείρημα υπερβάλλοντας και λέγοντας «Πρέπει λοιπόν να αγνοούμε τους γονείς που κακοποιούν τα παιδιά τους;». Η αλήθεια όμως είναι ότι, όταν κάποιος κάνει διαφορετικές επιλογές από εμάς, αυτό δεν συνιστά απαραίτητα και κακοποίηση. Αν υπάρχει πραγματική κακοποίηση, τότε οπωσδήποτε καλέστε την αστυνομία. Ως κοινωνικός λειτουργός που έχει κάνει έναν χρόνο πρακτική άσκηση στην Πρόνοια, δεν μπορώ να δεχτώ να χρησιμοποιούμε λέξεις όπως «κακοποίηση» ή «παραμέληση», για να εκφοβίσουμε ή να υποτιμήσουμε γονείς οι οποίοι απλώς κάνουν πράγματα που εμείς θεωρούμε λανθασμένα, διαφορετικά ή κακά.

Μάλιστα, έχω απαρνηθεί αυτή τη διχοτόμηση καλός/κακός γονιός, απλώς και μόνο επειδή κι εμένα μπορεί κάποιος να με χαρακτηρίσει τη μία καλό γονιό και την άλλη κακό, ανάλογα με την οπτική του και με το πόσο καλά τα πάω κάθε στιγμή. Δεν θεωρώ ότι αυτή η επικριτική ματιά προσφέρει κάτι στη ζωή μας ή στις συζητήσεις που κάνουμε γενικότερα σχετικά με την ανατροφή των παιδιών μας. Όχι μόνο αυτό, αλλά πάντα προμηνύει μια καταιγίδα ντροπής. Για μένα το θέμα της ανατροφής των παιδιών έχει να κάνει με το πόσο ασχολούμαστε πραγματικά με τα παιδιά μας. Τους δίνουμε προσοχή; Σκεφτόμαστε καλά τι επιλογές κάνουμε; Είμαστε ανοιχτοί στο να μάθουμε περισσότερα ή στο να κάνουμε κάποιο λάθος; Έχουμε περιέργεια και διάθεση να κάνουμε ερωτήσεις;

Αυτό που έχω μάθει από τη δουλειά μου είναι ότι υπάρχουν χιλιάδες τρόποι εκεί έξω για να γίνει κανείς ένας θαυμάσιος και αφοσιωμένος γονιός. Μερικοί από αυτούς μπορεί να έρχονται σε αντίθεση με αυτό που εγώ θεωρώ προσωπικά σωστή ανατροφή. Για παράδειγμα, με τον Στιβ είμαστε πολύ αυστηροί σχετικά με το τι επιτρέπουμε να δούνε τα παιδιά στην τηλεόραση, ιδίως σε θέματα που αφορούν βία. Σκεφτόμαστε για αυτό το θέμα, το συζητάμε και παίρνουμε τις καλύτερες αποφάσεις που μπορούμε. Αντίθετα, έχουμε φίλους που αφήνουν τα παιδιά τους να βλέπουν ταινίες και εκπομπές που εμείς δεν αφήνουμε να δούνε η Έλεν και ο Τσάρλι. Αλλά ξέρετε τι; Κι εκείνοι επίσης το σκέφτονται, το συζητάνε και παίρνουν την καλύτερη δυνατή απόφαση. Απλώς φτάνουν σε διαφορετικά συμπεράσματα από εμάς, και αυτό εγώ οφείλω να το σεβαστώ.

Πρόσφατα βρεθήκαμε στην αντίθετη πλευρά αυτού του ζητήματος, όταν κάποιοι καλοί μας φίλοι φάνηκαν να εκπλήσσονται που αφήνουμε την Έλεν να διαβάσει το βιβλίο The Hunger Games. Πάλι εκείνοι οι γονείς προβληματίζονταν και στη συζήτηση που κάναμε υπήρξε αμοιβαίος σεβασμός και ενσυναίσθηση. Είναι πολύ δύσκολο μερικές φορές να δώσεις «προσοχή στο κενό», όταν θεωρείς βασική αξία το να σέβεσαι τη διαφορετικότητα. Νομίζω ότι το κλειδί είναι να θυμόμαστε ότι, όταν οι άλλοι γονείς παίρνουν διαφορετικές αποφάσεις από τις δικές μας, αυτό από μόνο του δεν αποτελεί απαραίτητα κριτική. Η τόλμη συνίσταται στο να βρίσκεις το δικό σου μονοπάτι και να σέβεσαι ότι η αναζήτηση του σωστού δρόμου μπορεί να είναι διαφορετική για τους άλλους ανθρώπους.

Λίγα Λόγια για το βιβλίο

ΝΟΥΜΕΡΟ 1 ΜΠΕΣΤ ΣΕΛΕΡ ΤΩΝ NEW YORK TIMES

Το να είσαι ευάλωτος δεν είναι αδυναμία. Αντίθετα, στη ζωή μας βρισκόμαστε καθημερινά αντιμέτωποι με την αβεβαιότητα, το ρίσκο και τη συναισθηματική έκθεση, κάτι που βέβαια δεν το επιλέγουμε αλλά είναι αναπόφευκτο. Η μόνη μας επιλογή είναι να αποφασίσουμε πόσο θα ασχοληθούμε με αυτό. Όταν περνάμε τη ζωή μας περιμένοντας να γίνουμε τέλειοι ή αλεξίσφαιροι, τελικά καταλήγουμε να θυσιάζουμε σχέσεις και ευκαιρίες, συχνά ανεπανόρθωτα. Πρέπει να μπαίνουμε με θάρρος στην αρένα, όποια κι αν είναι αυτή (μια καινούργια σχέση, μια σημαντική συνάντηση, μια δημιουργική διαδικασία ή μια δύσκολη συζήτηση με την οικογένειά μας) και με προθυμία να ασχολούμαστε μ’ αυτή την καινούργια εμπειρία. Το να είσαι ευάλωτος σημαίνει να τολμάς.

 

Στο βιβλίο αυτό δίνονται απαντήσεις στα ακόλουθα ερωτήματα:

  • Τι είναι αυτό που μας κάνει να φοβόμαστε να αφήσουμε εκτεθειμένη την ευαίσθητη πλευρά μας;
  • Τι τίμημα πληρώνουμε, όταν κλεινόμαστε στον εαυτό μας και εγκαταλείπουμε τον αγώνα;
  • Πώς μπορούμε να αποδεχτούμε το γεγονός ότι είμαστε τρωτοί, ώστε να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο ζούμε, αγαπάμε, είμαστε γονείς;

 

Σε μια εποχή διαρκούς πίεσης για συμμόρφωση και προσποίηση, το Ζήσε τη ζωή σου με τόλμη προσφέρει μια θελκτική εναλλακτική: άλλαξε τη ζωή σου με το να είσαι απλώς ο εαυτός σου. Βρες το κουράγιο να είσαι ευάλωτος. Τόλμα να διαβάσεις αυτό το βιβλίο.

Chris Guillebeau, συγγραφέας

 

BRENÉ BROWN

ΖΗΣΕ ΤΗ ΖΩΗ ΣΟΥ ΜΕ ΤΟΛΜΗ

Μετάφραση: Καλλιόπη Εμμανουηλίδου

(ISBN: 978-960-566-954-6, σελ.: 384, τιμή: 15,50 €)

 

ΤΙ ΕΓΡΑΨΕ Ο ΞΕΝΟΣ ΤΥΠΟΣ 

Προβληματίζει τον αναγνώστη και τον βάζει να αναρωτηθεί τι βήματα θα τολμούσε να κάνει στη ζωή του αν δεν την κυβερνούσαν η ντροπή και ο φόβος.
Publishers Weekly

 

Μας βοηθά να δούμε ξεκάθαρα με ποιους τρόπους οι άνθρωποι φορούν πανοπλίες για να ξορκίσουν το γεγονός ότι είναι ευάλωτοι.

The Wall Street Journal

 

Το Ζήσε τη ζωή σου με τόλμη είναι σημαντικό βιβλίο – μια επίκαιρη προειδοποίηση του κινδύνου που ελλοχεύει όταν επιδιώκουμε την ασφάλεια και τον απόλυτο έλεγχο σε όλα. Η Brené Brown μάς προσφέρει έναν πολύτιμο οδηγό που μας δείχνει την ανταμοιβή που απολαμβάνουν όσοι τολμούν και αντέχουν να είναι ευάλωτοι: περισσότερο θάρρος.

Daniel Pink, συγγραφέας

 

Η διορατική και οξυδερκής Brené Brown διερευνά, βασισμένη σε εκτεταμένες έρευνες και στην εμπειρία της, το παράδοξο που χαρακτηρίζει το θάρρος: γινόμαστε πιο δυνατοί όταν αποδεχόμαστε την ευάλωτη φύση μας, τολμάμε περισσότερο όταν παραδεχόμαστε τον φόβο μας. Αυτό το βιβλίο δεν παύει να στριφογυρίζει στον νου μου.

Gretchen Rubin, συγγραφέας

 

Ποια είναι η ουσία του βιβλίου; Έχουμε τη τάση να αντιμετωπίζουμε το γεγονός ότι είμαστε ευάλωτοι ως ένδειξη θάρρους στον άλλο, αλλά ως αδύνατο σημείο όταν πρόκειται για εμάς τους ίδιους. Και μη σας περάσει από το μυαλό ότι είναι βιβλίο μόνο για γυναίκες. Οι άντρες κουβαλάμε το βάρος ότι πρέπει να είμαστε πάντα δυνατοί και πληρώνουμε μεγάλο τίμημα γι’ αυτό. Το Ζήσε τη ζωή σου με τόλμη μπορεί να μας βοηθήσει όλους.

Michael Bungay Stanier, συγγραφέας

~~~ 

Η Brené Brown, Ph.D., LMSW, είναι καθηγήτρια-ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο του Χιούστον. Η ομιλία της στο TEDxHouston με θέμα το να τολμάς να είσαι ευάλωτος ήταν μία από τις δημοφιλέστερες στο TED.com, με περισσότερα από 15 εκατομμύρια views. Είναι εξαιρετικά επιτυχημένη συγγραφέας βιβλίων αυτοβοήθειας. Ζει στο Χιούστον με τον σύζυγο και τα δυο παιδιά της.

Για να διαβάσετε περισσότερα www.metaixmio.gr / www.brenebrown.com

Το ξεκίνημα της νέας σχολικής χρονιάς και της μελέτης

Γράφει η Κολαρά Πέπη, MSc Λογοθεραπεύτρια – Ειδική παιδαγωγός | ΑΛΜΑ, Αγωγή Λόγου, Μάθησης και Αυτονομίας

Αγαπητοί γονείς,

Η νέα σχολική χρονιά άρχισε και μαζί με τις γεμάτες τσάντες των παιδιών μας, γέμισαν και οι δικές μας καρδιές και σκέψεις με διάφορα συναισθήματα…

Συγκίνηση για το νέο του ξεκίνημα, αγωνία για το πώς θα τα καταφέρει, περηφάνια για τις πρώτες του σχολικές επιτυχίες, υποσχέσεις για αλλαγές σε πράγματα και καταστάσεις που την προηγούμενη σχολική χρονιά μας ταλαιπώρησαν …

Κι εμείς ως γονείς, παρατηρητές αυτής της φάσης της ζωής των παιδιών μας, προσπαθούμε να ισορροπήσουμε καταστάσεις ανάμεσα σε καθημερινές δικές μας υποχρεώσεις και τις σχολικές απαιτήσεις στο σπίτι. Δεν είναι σπάνιο φαινόμενο οι συχνές εντάσεις γύρω από τα σχολικά μαθήματα, οι απογοητεύσεις και τα κλάματα! Τι μπορούμε να κάνουμε όμως έτσι ώστε να μπορέσουμε όλοι μαζί, σαν οικογένεια, να λειτουργήσουμε αρμονικά και ήρεμα;

Αγαπητοί γονείς, δε θέλω να σας απογοητεύσω αλλά συνταγές δεν υπάρχουν! Και δεν υπάρχουν απλά και μόνο γιατί κάθε οικογένεια είναι τόσο μοναδική και διαφορετική που εδώ η φράση «one size fits all» δεν ισχύει. Ευτυχώς δηλαδή!

Υπάρχουν όμως κάποιοι παράγοντες που αφορούν όλες τις οικογένειες και που αν τους γνωρίζουμε μπορούμε να υποστηρίξουμε τη σχολική μελέτη στο δικό μας σπίτι καλύτερα. Να ορίσουμε πιο αντικειμενικά τις δικές μας επιθυμίες και προσδοκίες, έτσι ώστε να κάνουμε τις απαραίτητες αναπροσαρμογές στη δική μας οικογένεια.

Καταρχήν, ενώ η διαδικασία μελέτης στο σπίτι φαντάζει σε πρώτη ματιά μια εύκολη υπόθεση, στο βάθος της, είναι μια σύνθετη διαδικασία. Είναι σημαντικό να τονισθεί ο τρισδιάστατος χαρακτήρας της καθώς η αποτελεσματικότητά της εξαρτάται από παράγοντες που αφορούν το σχολείο, τους γονείς και τα παιδιά.

Ας αναλύσουμε  λοιπόν αυτόν τον τρισδιάστατο χαρακτήρα της.

Ξεκινώντας από το σχολείο θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι η προσωπικότητα του δασκάλου, ο τρόπος που προσεγγίζει τη μαθησιακή διαδικασία, το πόσο «φορτώνει» τα παιδιά με καθήκοντα, το πως διαχειρίζεται τις σχέσεις ανάμεσα στους συμμαθητές μέσα στην τάξη επηρεάζουν τη σχολική μελέτη στο σπίτι. Καθορίζουν τον τρόπο που το παιδί μας θα μάθει, την αγάπη του και τα κίνητρά του για τη μάθηση, τον ελεύθερο χρόνο του αλλά και τη ματιά του απέναντι στο θεσμό του σχολείου γενικά.

Οι γονείς από την άλλη πλευρά έρχονται, ασυνείδητα, να θυμηθούν τα δικά τους προσωπικά βιώματα ως μαθητές. Να ανατρέξουν στο παρελθόν τους και από μια άλλη θέση πια να επαναλάβουν ή να αποφύγουν παρόμοιες εμπειρίες στα δικά τους παιδιά. Οι δικές τους προσωπικές υποχρεώσεις, το μέγεθος της οικογένειας, ο τρόπος τους να διαχειρίζονται την καθημερινότητα τους συμβάλλουν στην ηρεμία ή όχι της οικογενειακής ατμόσφαιρας, μέσα στην οποία τελούνται και τα σχολικά μαθήματα.

Φτάνοντας στα παιδιά, θα πρέπει να κατανοήσουμε ότι το σχολείο αποτελεί κατ’ αρχήν μια δική τους υποχρέωση. Το γνωστικό τους υπόβαθρο, το μαθησιακό τους στυλ, οι ικανότητες αλλά και οι αδυναμίες τους, το πόσο αυτόνομα είναι – ή αλλιώς τα επιτρέψαμε να είναι- ο τρόπος που αντιμετωπίζουν τις νέες προκλήσεις και πάνω από όλα τα κίνητρά τους για το σχολείο καθορίζουν και το ρόλο τους ως μαθητές και το πώς διαχειρίζονται τις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτόν το ρόλο.

Αφού ο καθένας μας κάνει μια ενδοσκόπηση στα παραπάνω ας θυμόμαστε ότι:

  • Οι πρώτες μέρες, ιδιαίτερα για τους μαθητές της πρώτης τάξης, μπορεί να είναι συγκινησιακά φορτισμένες. Δώστε την ευκαιρία στο παιδί σας αλλά και σε σας να εκφράσετε τα συναισθήματά σας και να τα συζητήσετε μεταξύ σας. Ακούστε το με προσοχή, συζητήστε με άλλους γονείς, δώστε χρόνο στα συναισθήματά σας να βρουν τη θέση τους.
  • Δεχθείτε τον τρόπο που εκτελεί τα καθήκοντα του, ακόμη και αν διαφέρει από το δικό σας τρόπο, αρκεί να είναι αποτελεσματικός. Συζητήστε και προχωρήστε σε κοινές συμφωνίες σε πράγματα που δε λειτουργούν καλά ώστε τα παιδιά να αναλάβουν το βάρος της απόφασής. Κάντε μετά από κάποιο διάστημα την απαραίτητη αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της κοινή σας συμφωνίας.
  • Δημιουργήστε στο σπίτι ατμόσφαιρα συναισθηματικής ασφάλειας, ορίζοντας ένα ήσυχο χώρο εργασίας, την ώρα μελέτης που θα πρέπει να είναι οριοθετημένη, την πρόσβαση του στα απαραίτητα (πρόγραμμα, απαραίτητος εξοπλισμός).
  • Οργανώστε έτσι την καθημερινότητα σας ώστε να δημιουργηθεί μια ρουτίνα, καθώς με αυτό τον τρόπο τα παιδιά μπορούν να αυτοπροσδιορίζονται και κατά συνέπεια να αυτονομούνται.
  • Στις συναντήσεις σας με το δάσκαλο δείξτε τον απαραίτητο σεβασμό για το έργο του, παρακολουθήστε τις κοινές συναντήσεις που ο εκπαιδευτικός έχει ορίσει, ενημερωθείτε για την πορεία του παιδιού σας σε προσωπικές συναντήσεις μαζί του και διατυπώστε τυχόν ερωτήματά σας με σαφήνεια και συντομία.
  • Γνωρίστε και συζητήστε όλους τους δασκάλους που έχει το παιδί σας. Σε μαθήματα που δεν έχουν μεγάλη γνωστική επιβάρυνση (γυμναστική, μουσική, καλλιτεχνικά κτλ.), θα μπορέσετε να πάρετε χρήσιμες πληροφορίες για την προσωπικότητα του παιδιού σας και να το γνωρίσετε καλύτερα.
  • Οργανώστε συναντήσεις με τους συμμαθητές του παιδιού σας και τους γονείς τους μέσα στα Σαββατοκύριακα ή τις αργίες. Αυτό βοηθάει τα παιδιά να δένονται περισσότερο μεταξύ τους και το σχολείο αποκτά τον κοινωνικό χαρακτήρα που του αναλογεί.
  • Αναζητήστε έγκαιρα βοήθεια από κάποιον ειδικό σε περίπτωση που κάτι σας προβληματίζει.

Κλείνοντας, εύχομαι όλοι μας ως γονείς να απολαμβάνουμε την κάθε μέρα μαζί με τα παιδιά μας κι όχι απλά να λειτουργούμε διεκπεραιωτικά απέναντι στις ανάγκες τους! Ας μην ξεχνάμε ότι το σχολείο και οι υποχρεώσεις του θα φύγουν κάποια στιγμή από την κοινή μας ζωή. Ας μην επιτρέψουμε λοιπόν, αυτά τα τόσο μοναδικά και πολύτιμα παιδικά χρόνια να γεμίσουν με αρνητικά συναισθήματα που θα στοιχειώσουν τις μετέπειτα σχέσεις τους μαζί μας. Και αυτό γιατί πολύ απλά, παρόλο που θα ακουστεί κοινότυπο,  τα αγαπάμε και θέλουμε το καλύτερο γι’ αυτά!

Λίγα Λόγια για την Κολαρά Πέπη

Η Κολαρά Πέπη, είναι απόφοιτος του Τμήματος Λογοθεραπείας και Ειδικής Αγωγής του Freie University of Berlin και του Humboldt University of Berlin. Επίσης, είναι απόφοιτος του Παιδαγωγικού Τμήματος Προσχολικής Αγωγής του ΑΠΘ. Πραγματοποίησε μεταπτυχιακές  σπουδές στο Loyola University U.S.A. και ειδικεύτηκε σε θέματα μαθησιακών δυσκολιών και διαταραχών λόγου και ομιλίας σε παιδιά. Συνεργάστηκε ως επιστημονικός συνεργάτης με την Δ΄ Πανεπιστημιακή Κλινική του νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ, δίδαξε σε Σχολές Γονέων διαφόρων δήμων, συμμετείχε σε συνέδρια όπου παρουσίασε θέματα της ειδικότητάς της κι έχει δημοσιεύσεις σε περιοδικά που αφορούν τον τομέα της. Έχει εργαστεί, για περισσότερα από είκοσι έτη, ως Ειδική Παιδαγωγός σε τμήματα ένταξης νηπιαγωγείου στο δημόσιο τομέα και στον ιδιωτικό τομέα ως επιστημονική υπεύθυνη του Κέντρου Αγωγής Λόγου & Μάθησης «ΑΛΜΑ».

 

 

 

 

Bullying… ένα φαινόμενο πιο συχνό από ότι φανταζόμαστε

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα | www.mpleka.gr

Αν και τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα ακούγεται όλο και πιο συχνά,  αν και οργανώνονται εκστρατείες κατά του φαινομένου, οι περισσότεροι ακούγοντας τον όρο bullying, ή σχολικό εκφοβισμό στα ελληνικά, φαντάζονται κάτι εξαιρετικά τραβηγμένο που συμβαίνει κάπου μακριά μας.

Δεν σας κρύβω ότι ο όρος bullying ποτέ δεν μου άρεσε. Ένιωσα κάποια στιγμή ότι γίνεται μόδα και πλέον οποιαδήποτε συμπεριφορά των παιδιών κατονομάζεται έτσι στα πλαίσια της υπερπροστασίας από τους γονείς. Όταν καλούμαι να μιλήσω για το θέμα ποτέ δεν βάζω αυτόν τον όρο στον τίτλο. Συνήθως ξεκινάω να μιλώ για την επιθετικότητα των παιδιών, ένα ένστικτο που έχουμε όλοι μέσα μας και μαθαίνουμε να το τιθασεύουμε με βάση τους κοινωνικούς κανόνες. Οι περισσότερες επιθετικές συμπεριφορές που εκδηλώνουν τα παιδιά στο σχολικό περιβάλλον δεν είναι σχολικός εκφοβισμός. Τα πειράγματα, τα σπρωξίματα, τα μαλλιοτραβήγματα και το ότι πιάνομαι στα χέρια με ένα συμμαθητή μου δεν αποτελούν σχολικό εκφοβισμό. Όλοι μας έτυχε να το κάνουμε ή να μας το κάνουν στα πλαίσια του παιχνιδιού, της διεκδίκησης, της υπεράσπισης, της διαφωνίας, και τόσων άλλων που είναι δύσκολο να λυθούν με λόγια στην παιδική ηλικία.

Σχολικός εκφοβισμός είναι η συστηματική και σκόπιμη χρήση βίας μεταξύ μαθητών ή συνομηλίκων παιδιών, με στόχο να προκληθεί πόνος ή αναστάτωση. Η επανάληψη, καθώς και το ότι γίνεται με πρόθεση, είναι τα κύρια χαρακτηριστικά του. Οι μορφές που παίρνει είναι πολλές: σωματική (χτυπήματα, σπρωξίματα, κλωτσιές), λεκτική (κοροϊδία, διακρίσεις, ντροπιαστικά σχόλια), κοινωνική (διάδοση φημών, καταστροφή προσωπικών αντικειμένων, απομόνωση από την ομάδα) και ηλεκτρονική (εκβιασμός μέσω Διαδικτύου και ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, μέσω μηνυμάτων στο κινητό τηλέφωνο).

Στην πρώτη σχολική ηλικία παρατηρείται περισσότερο η σωματική βία, ενώ όσο τα παιδιά μεγαλώνουν, η μορφή του σχολικού εκφοβισμού αλλάζει και γίνεται πολύ πιο δύσκολα αντιληπτή. Ένα παιδί που θυματοποιείται στο σχολικό περιβάλλον, σπάνια μιλάει για αυτό. Είτε από φόβο ότι αυτό θα κάνει τα πράγματα χειρότερα, είτε γιατί πιστεύει ότι φταίει το ίδιο για αυτό που του συμβαίνει. Η βιβλιογραφία αναφέρει ότι είναι πιο πιθανό να πέσει θύμα εκφοβισμού ένα παιδί με χαμηλή αυτοπεποίθηση, ευαίσθητο, που τα παίρνει όλα πολύ σοβαρά. Κανένα ανθρώπινο χαρακτηριστικό, κανένα έλλειμμα και κανένα στοιχείο προσωπικότητας όμως δεν θα πρέπει να δικαιολογεί τη βία.

Πολλές φορές τα παιδιά, αν και δεν μιλάνε ανοιχτά για ό,τι τους συμβαίνει, αρχίζουν να εκφράζουν δυσφορία ή να αποφεύγουν χώρους, άτομα ή κάποιες από τις καθημερινές τους συνήθειες. Είναι πάρα πολύ σημαντικό ο γονιός να επικοινωνεί ανοιχτά με το παιδί ώστε να μαθαίνει λεπτομέρειες της καθημερινότητάς του και να αντιλαμβάνεται τις αλλαγές. Είναι όμως ακόμα πιο σημαντικό να μπορεί να ακούει με προσοχή το παιδί και να πιστεύει το παραμικρό παράπονό του. Αν ο γονιός αμφισβητήσει ό,τι λέει το παιδί, αν το θεωρήσει υπερβολή ή ψέμα, αμέσως το παιδί θα χάσει την εμπιστοσύνη του. Το αποτέλεσμα θα είναι να μην τολμήσει να ξαναπεί τίποτα σε κανένα ή ακόμα χειρότερα να πιστέψει ότι αυτό που του συμβαίνει του αξίζει. Όταν λοιπόν ένα παιδί καταφέρει να εκφράσει αυτό που το προβληματίζει, οφείλουμε να το ενθαρρύνουμε να μας πει περισσότερα, να διερευνήσουμε την κατάσταση, να κοινοποιήσουμε το θέμα στο σχολικό περιβάλλον, να ευαισθητοποιήσουμε και να εκπαιδεύσουμε γονείς και παιδιά γύρω μας για το δικαίωμά τους να ζουν σε έναν κόσμο χωρίς φόβο.

Το να μάθουμε στα παιδιά τα δικαιώματά τους, να λένε όχι, να υπερασπίζονται τον εαυτό τους, να παίρνουν θέση κ.ά. δεν τα προστατεύει απλά από το μην γίνουν θύματα σχολικού εκφοβισμού. Είναι η απαραίτητη εκπαίδευση ώστε να δρουν προστατευτικά και προς τα υπόλοιπα παιδιά, να παίρνουν θέση ως παρατηρητές του φαινομένου και να  υπερασπίζονται τους αδύναμους. Είναι πολύ σπουδαίο για τα παιδιά κάθε ηλικίας να αισθάνονται την συνυπευθυνότητα, να έχουν το θάρρος να εκφράσουν την άποψή τους, να δημιουργούν δίκτυα αλληλεγγύης, φιλίας και αλληλοϋποστήριξης, και κυρίως να αντιλαμβάνονται πως το να μιλήσουν για τις επιθετικές πράξεις δεν είναι «κάρφωμα», αλλά προστασία για τους άλλους και για τον ίδιο τους τον εαυτό.

 

ΠΑΙΧΝΙΔΙ: Το παιχνίδι των συναισθημάτων

syn1

Γράφει η Εύα Κούτρα

Συναισθήματα, πωπω!, κάτι γνώριμο σε όλους μας ή τελικά κάτι δύσκολο να το αντιμετωπίσεις, να το εξηγήσεις, να το έχεις ξεκάθαρο στο μυαλό σου; Άκουσα προχθές την κόρη μου να μιλάει για τα συναισθήματα κι όταν την ρώτησαν για ένα από αυτά, δεν κατάφερε να δώσει μία συγκεκριμένη απάντηση. Και κατάλαβα ότι πολλές φορές κι εμείς ακόμη, ως ενήλικες, δεν είμαστε σε θέση να περιγράψουμε απλά ένα συναίσθημα, ώστε να μπορέσουμε να αντιδράσουμε αναλόγως.

Μεγάλο θέμα. Σκέφτηκα λοιπόν ένα ωραίο παιχνίδι με τα συναισθήματα συνδυάζοντας αυτά που έχω διαβάσει, με διάφορες ιδέες από το Ίντερνετ. Θα σας παρουσιάσω μία κατασκευή – παιχνίδι που μπορείτε να φτιάξετε μαζί με τα παιδιά σας και στη συνέχεια να παίξετε με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους.

Υλικά: χαρτόνι, ψαλίδι, κόλλα κι ότι άλλο θέλετε να συνδυάσετε.

syna1

Η ιδέα είναι η εξής: Ετοιμάζουμε το πρόσωπο (μπορείτε να χρησιμοποιήσετε χαρτόνι σε χρώμα παλ, να έρχεται κοντά στο ανθρώπινο δέρμα, εγώ δεν είχα κι έβαλα άσπρο), 6 διαφορετικά ζεύγη ματιών, 6 διαφορετικά στόματα και 6 λαιμούς, όπου θα γραφούν τα συναισθήματα.

syn2

Μπορείτε, αν έχετε την δυνατότητα, να πλαστικοποιήσετε όλες τις κάρτες, για να μην χαλάνε. Αν βάλετε κι ένα ασπροπίνακα / που κάνει και για μαγνητάκια, έναν ειδικό μαρκαδόρο για τον πίνακα, ώστε να ζωγραφίζουν τα παιδιά και μαλλιά, αυτιά, μύτη, δάκρυα κι ότι άλλο φανταστούν.

syn1

Κι ένα σακουλάκι διατήρησης τροφίμων, για να τα έχετε όλα εκεί μέσα, σαν κασετίνα.

syn4

syn5

Ερωτήσεις που μπορείτε να κάνετε: Φτιάξε μου ένα θυμωμένο πρόσωπο. Γιατί θύμωσε; Τι τον/την έκανε να θυμώσει; Τι μπορεί να κάνει γι’ αυτό; Θα μπορούσαν να ταιριάξουν κι άλλα μάτια εδώ; Έχεις νιώσει ποτέ έτσι; Τι συνέβη; Και πώς μπορείς να καταλάβεις, πότε νιώθει έτσι ένα άλλο παιδάκι;

Χαρά: Τι σε κάνει να νιώθεις χαρούμενος/ χαρούμενη; Πώς είναι τα μάτια σου στην χαρά; Τι ήχο κάνουμε;

Ή μπορεί να γίνει κι αντίστροφα: βάζουμε τα μάτια και το παιδί πρέπει να ταιριάξει το στόμα.

Ή παίζουμε το παιχνίδι των αντίθετων συναισθημάτων και πρέπει να κάνουμε ζεύγη.

Ή έχουμε μαζί κι έναν καθρέφτη και κάνουμε μορφασμούς του εκάστοτε συναισθήματος.

Ή και με μουσική: βάζουμε στα παιδιά να ακούσουν για 5 λεπτά ένα τραγούδι (ποπ, ποπ, κλασσική, μέταλ κ.α.) κι συγχρόνως αυτά πρέπει να σχηματίσουν το πρόσωπο με το συναίσθημα  που ένιωσαν. Με τον τρόπο αυτό μπορούμε να διαπιστώσουμε ποιο είδος μουσικής στρεσάρει, ποιο ηρεμεί, ποιο αρέσει σε κάθε παιδί.

Γενικά μπορείτε να κάνετε ότι συνδυασμό θέλετε.

Τα συναισθήματα που συγκέντρωσα είναι τα εξής: γκρίνια, λύπη, κούραση, ντροπή, απογοήτευση, θυμός, ζάλη, αδιαφορία, τρόμος/φόβος, βαρεμάρα, άγχος, μοναξιά, ζήλεια, χαρά, αγάπη, ηρεμία, έκπληξη, συμπόνοια, περηφάνια. Το παιχνίδι παίζεται από την νηπιακή ηλικία έως και την πρώτη με δευτέρα δημοτικού. Εγώ το εφάρμοσα και σε μεγαλύτερες ηλικίες εξασκώντας συγχρόνων το αντίστοιχο λεξιλόγιο στην εκμάθηση της Γερμανικής Γλώσσας.

Η κόρη μου το αγάπησε και θέλει να το παίρνουμε μαζί μας στις βόλτες μας, για να έχει μία δραστηριότητα να κάνει και μου λέει συγχρόνως τι αισθάνεται, κάτι που πιο πριν δεν ήταν τόσο εύκολο γι’ αυτήν.

Λίγα Λόγια για την Εύα Κούτρα

Η Εύα Κούτρα είναι εκπαιδευτικός, συγκεκριμένα καθηγήτρια της Γερμανικής Γλώσσας, και μαμά της πεντάχρονης Ηλέκτρας. Αγαπάει πολύ τα παιδιά και παρατηρεί συνεχώς την ανάπτυξή τους, νοητική και συναισθηματική.

Το φαγητό μπορεί να είναι και παιχνίδι;

HEHEFAGITO

Γράφει η Φιλιώ Κατσαρού, Οργανώτρια και συντονίστρια ομάδων messy play του Hehe Art, Play & Therapy ΚοινΣΕπ

Το αισθητηριακό παιχνίδι, αποδεδειγμένα πλέον από πολλές έρευνες,  δεν είναι απλώς ωφέλιμο για την ανάπτυξη των παιδιών, είναι απαραίτητο!  Εάν τα παιδιά αφεθούν ελεύθερα σε ένα περιβάλλον αποδοχής και ασφάλειας, με τα κατάλληλα ερεθίσματα γύρω τους, θα επιδιώξουν να παίξουν με όλες τις αισθήσεις τους, θα θελήσουν να μυρίσουν, να αγγίξουν με τα χέρια, με τα πόδια, με τη μύτη και συχνά με όλο τους το σώμα, να γευτούν και να πειραματιστούν πετώντας, ζουλώντας, ανακατεύοντας,  και όχι μόνο!

Ένα ερώτημα που συχνά προκύπτει γύρω από το messy play είναι κατά πόσο είναι αποδεκτό να επιτρέπουμε στα παιδιά να παίζουν με το φαγητό τους  ή και με άλλα βρώσιμα υλικά όπως αλεύρια, όσπρια και δημητριακά!

Ένα συχνό  επιχείρημα των ατόμων που πιστεύουν ότι το φαγητό δε θα έπρεπε να χρησιμοποιείται ως παιχνίδι, είναι πως τα παιδιά χρειάζεται να διδαχθούν από εμάς  τη σωστή του χρήση, καθώς  και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να τρώνε.

Ξέρουμε πια πως τα παιδιά μαθαίνουν κυρίως με δυο τρόπους, με τη μίμηση και με το παιχνίδι. Το παιδί που παρατηρεί εμάς να τρώμε με το κουτάλι τις φακές ή να πιάνουμε με το πιρούνι τη σαλάτα θα θελήσει από νωρίς να μας μιμηθεί. Αυτή η προσπάθεια όμως, εάν δεν επέμβουμε, θα περάσει μέσα από τη διαδικασία του παιχνιδιού!  Όταν η τροφή δημιουργεί εμπειρία που αφορά όλες τις αισθήσεις, την όσφρηση, την όραση, τη γεύση, την αφή, αλλά ακόμα και την ακοή, μέσα από το θρυμμάτισμα  για παράδειγμα των δημητριακών, τότε το παιδί αποκτά μια ολοκληρωμένη εικόνα γι’ αυτό που έχει μπροστά του. Οι διαφορετικές υφές που συχνά δυσκολεύουν κάποια παιδιά, γίνονται πολύ πιο προσιτές  μέσα από το παιχνίδι. Έχει παρατηρηθεί πολλές φορές παιδιά που αρνούνται να τραφούν με κάτι συγκεκριμένο, να επιλέγουν τελικά να το φάνε αφού τους έχει δοθεί πρώτα η ευκαιρία να πειραματιστούν ελεύθερα με αυτό. Το παιδί που του προσφέρουμε το παντζάρι εμείς και αρνείται να το φάει, αν μπορέσει να το ακουμπήσει με τα χέρια του, να δει το χρώμα που αφήνει, να το κάνει κομματάκια, ακόμα και να το πετάξει κάτω, νιώθει πολύ πιο άνετα να το φέρει στο στόμα του και να το δοκιμάσει, γιατί του είναι πια οικείο  με ένα τρόπο ευχάριστο, όπως συμβαίνει πάντα με το παιχνίδι!

Είναι σημαντικό η εμπειρία της θρέψης να είναι θετική και ευχάριστη, ώστε  το παιδί να αγαπήσει το φαγητό,  όπως είναι εξίσου σημαντικό το να μπορέσει να έρθει σε επαφή με την πραγματική ανάγκη του σώματος του για τροφή. Να γνωρίζει το ίδιο και να ορίζει το πότε πεινάει, το πόσο χρειάζεται να φάει, ακόμα και τι είδους τροφές έχει περισσότερη ανάγκη ο οργανισμός του τη δεδομένη στιγμή ή περίοδο. Για να το πετύχουμε αυτό, είναι σημαντικό να βγούμε από το ρόλο του δασκάλου που γνωρίζει καλύτερα από το ίδιο το παιδί τι χρειάζεται και τι όχι, και να εμπιστευτούμε τόσο το ένστικτο του, όσο και τον τρόπο που του έχει δώσει η φύση να αλληλεπιδρά με κάθε υλικό ή κατάσταση.

Από τη στιγμή που το παιδί έχει γνωρίσει, έχει εξοικειωθεί  και έχει αγαπήσει  την τροφή του, μπορούμε να νιώθουμε σίγουροι πως μεγαλώνοντας θα τη σεβαστεί με τον τρόπο που το εννοούμε εμείς οι ενήλικοι, λαμβάνοντας υπόψη του τότε πολλές  επιπρόσθετες  παραμέτρους πέρα από τη δική του περιέργεια ή ευχαρίστηση. Είναι σημαντικό να έχουμε προσδοκίες από τα παιδιά σύμφωνα με τα αναπτυξιακά  τους στάδια και τις ανάγκες της κάθε ηλικίας. Στις μικρές ηλικίες το παιδί έχει ανάγκη να γνωρίσει τον εαυτό του και το περιβάλλον του. Τα πιο σύνθετα θέματα θα έρθουν αργότερα, όταν θα είναι η ώρα τους και θα μπορεί να τα επεξεργαστεί. Έτσι κι αλλιώς, ακόμα κι αν εμείς επιλέξουμε να τα καθοδηγήσουμε από την αρχή της ζωής τους με έναν πιο «ενήλικο» τρόπο γύρω από τέτοια ζητήματα, το παιδί δε θα μπορέσει να καταλάβει τίποτα παρά μόνο ότι αυτό που το ένστικτό του το σπρώχνει να κάνει δεν είναι αποδεκτό από τα σημαντικά πρόσωπα της ζωής του και ίσως να επιλέξει να παραιτηθεί του πρώτου προκειμένου να διατηρήσει την αποδοχή και την ασφάλεια που έχει περισσότερο ανάγκη.

Ίσως μας είναι πιο εύκολο να αποδεχτούμε τα παραπάνω αν κάνουμε τον παραλληλισμό του φυσικού περιβάλλοντος με την τροφή.  Όπως το παιδί που έχει έρθει σε επαφή με τη φύση, τα δέντρα, τα λουλούδια, το χώμα, την άμμο, το νερό και έχει παίξει ανέμελα με όλα αυτά και μέσα σε όλα αυτά, είναι ο μελλοντικός ενήλικας ο οποίος θα φροντίσει να προστατέψει το περιβάλλον, έτσι και το παιδί που έχει παίξει με το φαγητό του και άλλα βρώσιμα υλικά, θα το σέβεται και θα το εκτιμά.

Ένα άλλο επιχείρημα, το οποίο έχει απασχολήσει και εμάς,  αφορά το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή στον πλανήτη υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι υποσιτίζονται ή και πεθαίνουν δυστυχώς από την πείνα, ενώ κάποιοι άλλοι προσφέρουν ή επιτρέπουν στα παιδιά να «σπαταλούν» την τροφή παίζοντας!  Η αλήθεια είναι πως το θέμα αυτό  χρειάζεται  να μας αφορά όλους, αλλά είναι αλήθεια επίσης πως η λύση δε θα δοθεί σταματώντας  τα παιδιά από το παιχνίδι τους.  Το πρόβλημα έχει να κάνει με πολιτική βούληση και οικονομικά μεγέθη και όχι με την τροφή αυτή καθ’ αυτή! Οι άνθρωποι που δεν έχουν πρόσβαση στην τροφή δεν είναι επειδή δεν υπάρχει αρκετή για όλους, αλλά επειδή δεν έχουν όλοι τη δυνατότητα να την αγοράσουν.

Σκεπτόμενοι  με οικονομικούς όρους, είναι εύκολο να συμπεράνουμε πως είναι πολύ πιο φτηνό για μια οικογένεια ή για ένα σχολείο, να προσφέρει  μια μικρή ποσότητα ρυζιού για παιχνίδι, το οποίο θα διαρκέσει πολύ ώρα, μπορεί να επαναληφθεί αποθηκεύοντας τα υλικά, και έχει αποδεδειγμένα αναπτυξιακά οφέλη  από το να αγοράσει εξειδικευμένα παιχνίδια με αμφιλεγόμενες συχνά επιπτώσεις στην ανάπτυξη του παιδιού και με μεγάλη πιθανότητα το παιδί να το βαρεθεί σύντομα. Ένα κουπάκι ρύζι το οποίο έχει αναποδογυριστεί και έχει χυθεί στο πάτωμα έχει δώσει πάρα πολλές πληροφορίες στο παιδί ως προς την ικανότητά του να κρατάει και να αφήνει κάτι, την βιωματική προσέγγιση του φαινομένου της βαρύτητας, τη διασπορά προς διάφορες κατευθύνσεις της αρχικά μαζεμένης και σχεδόν ενοποιημένης ύλης, του ήχου που παράγεται και πόσα ακόμα. Όταν το ίδιο παιδί στη συνέχεια πιάσει τον κόκκο ρυζιού και τον τοποθετήσει πάλι στο κουπάκι ή κάπου αλλού, έχει εξασκήσει τη λεπτή του κινητικότητα, την εστίαση της όρασης και το συντονισμό της κίνησης. Αναλογιζόμενοι όλα αυτά, δεν είναι άδικο να πούμε ότι απλά «σπαταλάμε την τροφή»; Η τροφή χρησιμοποιείται με διαφορετικό τρόπο, που όπως φαίνεται από το παραπάνω παράδειγμα, έχει πολύ παραγωγικά αποτελέσματα.

Πέρα από το οικονομικό βέβαια εγείρεται και το ηθικό ζήτημα. Έστω κι αν είναι θέμα χρημάτων όπως είπαμε, από τη στιγμή που υπάρχουν άνθρωποι που δεν έχουν πρόσβαση σε τροφή, τι μήνυμα παίρνει  για όλο αυτό το παιδί  που παίζει με το ρύζι ή το αλεύρι.  Σε αυτό έχουμε ήδη απαντήσει παραπάνω, ότι σε καμιά περίπτωση το παιδί δεν είναι σε θέση να καταλάβει και να επεξεργαστεί ένα τόσο σύνθετο θέμα που συχνά κι εμείς οι ενήλικοι δυσκολευόμαστε να κατανοήσουμε. Εάν επιμένουμε στο συλλογισμό αυτό πάντως, θα πρέπει να επανεξετάσουμε πολλές επιλογές μας. Το πρόβλημα της πρόσβασης σε καθαρό νερό είναι εξίσου μεγάλο αν όχι μεγαλύτερο από αυτό της πρόσβασης στην τροφή! Θα έπρεπε να μην επιτρέπουμε ούτε το παιχνίδι με το νερό που όλα τα παιδιά λατρεύουν ή ακόμα παραπέρα μήπως θα έπρεπε να σταματήσουμε να το χρησιμοποιούμε για να πλύνουμε το αυτοκίνητο μας, το μπαλκόνι μας και όλους τους υπόλοιπους ενήλικους σκοπούς;  Τα κοινωνικά ζητήματα είναι πολλά, η ένδεια, η έλλειψη στέγης, η έλλειψη χρόνου για παιχνίδι πολλών παιδιών που ζουν κάτω από τραγικές συνθήκες. Η αντιμετώπιση απέναντι σε αυτά δεν μπορεί να είναι ενοχική, γιατί δεν είναι καν αποτελεσματική. Μια μακροπρόθεσμη λύση θα ήταν να μπορέσουμε εμείς να αφουγκραστούμε τις ανάγκες των παιδιών μας, να σταθούμε δίπλα τους με ενσυναίσθηση και να τους δώσουμε τα εφόδια τόσο γνωστικά όσο και συναισθηματικά ώστε να τοποθετηθούν και τα ίδια όταν θα είναι ώριμα απέναντι στα κοινωνικά ζητήματα της εποχής τους, δείχνοντας με τη σειρά τους ενσυναίσθηση σε άλλους ανθρώπους και στις καταστάσεις που αυτοί βιώνουν .

Τα μηνύματα που λαμβάνουν τα παιδιά από μας είναι κατά κύριο λόγο μη λεκτικά. Ο τρόπος ζωής μας και η στάση μας απέναντι σε καταστάσεις είναι αυτή που αποτυπώνεται μέσα τους. Οπότε μπορούμε να πούμε πως ένα μήνυμα που λαμβάνουν είναι ότι προτιμάμε να χρησιμοποιούμε φυσικά ή φιλικά υλικά, που είναι κοντά μας και που έχουν μικρό οικολογικό αποτύπωμα. Πέρα από το χαμηλότερο κόστος των βρώσιμων υλικών, αξίζει να αναλογιστούμε ότι αντίστοιχης λογικής παιχνίδια του εμπορίου περιέχουν συχνά τοξικές ουσίες, επικίνδυνες για την υγεία των παιδιών μας. Από την άλλη η επαφή με το πλαστικό που χρησιμοποιείται κατά κύριο λόγο στη βιομηχανία παιχνιδιών, πέρα από φτωχό αισθητηριακά υλικό, ξέρουμε ότι λειτουργεί επιβαρυντικά στο περιβάλλον, από το κόστος παραγωγής και μεταφοράς του  έως το κόστος ρύπανσης όταν κάποια στιγμή βρεθεί στον κάδο απορριμμάτων.

Επιπλέον, αξίζει να κάνουμε και μια μικρή ιστορική διαδρομή. Η τροφή δεν είναι σίγουρα μόνο για να την τρώμε και δεν ήταν ποτέ! Από τα αρχαία χρόνια ξέρουμε ότι χρησιμοποιούνταν τροφές για τη δημιουργία χρωμάτων ώστε αυτά να χρησιμοποιηθούν για καλλιτεχνικούς και όχι μόνο σκοπούς.  Πολλές φορές επιστήμονες έχουν στηριχθεί σε ιδιότητες τροφίμων ή και στα ίδια τα τρόφιμα για να παράγουν άλλα προϊόντα πολύ χρήσιμα στην κοινωνία μας. Αν θα μας φαινόταν τρελό να απαγορέψουμε σε έναν επιστήμονα να ερευνήσει την τροφή, θα πρέπει να μας φαίνεται το ίδιο τρελό να το κάνουμε σε ένα παιδί, γιατί τα παιδιά κάνουν την ίδια δουλειά με τον επιστήμονα, ερευνούν! Όπως κάνουν και την ίδια δουλειά με τον καλλιτέχνη, εκφράζουν και εκφράζονται!

Τελειώνοντας, είναι χρήσιμο να διευκρινιστεί πως δεν προτείνουμε κάποια αλόγιστη χρήση της τροφής και σίγουρα κάθε οικογένεια γνωρίζει τα δικά της όρια. Αυτό που πιστεύουμε είναι ότι εμείς ως ενήλικες έχουμε τη δυνατότητα να αφουγκραστούμε τις αναπτυξιακές ανάγκες των παιδιών και να προσφέρουμε σε αυτά ερεθίσματα που έχουμε αποφασίσει ότι είναι κατάλληλα ή με τον κατάλληλο τρόπο.

Για παράδειγμα θα μπορούσαμε να αποθηκεύουμε σε κάποιο σκεύος τα όσπρια ή το ρύζι με το οποίο παίζουμε και έτσι να το χρησιμοποιούμε πολλές φορές. Θα μπορούσαμε να φτιάξουμε πλαστελίνες  με αλεύρι και αλάτι και να της διατηρήσουμε για αρκετό διάστημα στο ψυγείο, όντως σίγουροι για την ποιότητά τους. Την ώρα του φαγητού ειδικά στα πολύ μικρά παιδιά μπορούμε να προσφέρουμε μικρές ποσότητες, ώστε να μπορούν να παίζουν ελεύθερα ενώ τρώνε παράλληλα χωρίς να αισθανόμαστε ότι καταπατούμε δικά μας όρια. Τρόποι υπάρχουν πολλοί ώστε να είμαστε όλοι άνετα μέσα σε ένα τέτοιο παιχνίδι. Το ζητούμενο είναι να αναγνωρίσουμε τόσο την ανάγκη των παιδιών, όσο και να μπορέσουμε να δούμε μέσα από τα μάτια τους, ώστε να μπούμε στο κόπο να βρούμε τον κατάλληλο τρόπο για όλους μας.

Όσο για πιο μεγάλες δομές όπως σχολεία, εκτός από όσα αναφέραμε, υπάρχουν επιπλέον δυνατότητες. Ξέρουμε όλοι ότι  μεγάλες ποσότητες τροφίμων πετιούνται καθημερινά επειδή έχουν χαλάσει,  λήξει ή επειδή απλά περίσσεψαν. Δε θα ήταν δύσκολο να δημιουργηθεί μια συνεργασία ώστε τέτοιου είδους τροφές όχι τόσο κατάλληλες για τη διατροφή μας, να παραχωρούνται για εκπαιδευτικούς σκοπούς.

Άλλωστε υπάρχει κάτι συγκρίσιμο στην αίσθηση του να βουτάς το χέρι σου σε μια λεκάνη γεμάτη αλεύρι ή να αφήνεις κόκκους ρυζιού να τρέχουν ανάμεσα από τα δάχτυλα σου; Αν δεν μπορείτε να απαντήσετε αμέσως ίσως μια δοκιμή να σας πείσει!

Hehe Art, Play & Therapy ΚοινΣΕπ

Κώστα Βάρναλη 54, Πυλαία

2310 911941 – 6946333489

Σχολές Γονέων: η επιστροφή των μεγάλων στα θρανία!

sholes goneon1

Κάθε χρόνο τέτοια εποχή, οι γονείς περισσότερο από ποτέ αναζητούν την ιδανική πρώτη σχολική φωλιά για τα παιδιά τους. Τους κατακλύζει η αγωνία και τα ερωτηματικά. Επιθυμούν να τους προσφέρουν ότι καλύτερο μπορούν και αποζητούν ένα ασφαλές περιβάλλον για αυτά αλλά και για τους ίδιους.

Η εκπαίδευση όμως δε σταματάει στο σχολείο και είναι μια διαρκής διαδικασία που οφείλουμε να παρέχουμε και εμείς στον εαυτό μας ως ενήλικες. Τα τελευταία χρόνια ακούμε συχνά να διοργανώνονται Σχολές Γονέων από Εκπαιδευτικούς Οργανισμούς ή Κρατικούς Φορείς. Αλήθεια, ξέρετε τι είναι οι Σχολές Γονέων και πως μπορούν να μας βοηθήσουν να μπούμε πιο ομαλά στο νέο μας ρόλο ως γονείς; Είναι αλήθεια πως μπορούμε να συμμετέχουμε σε αυτές και να αποκτήσουμε νέα εφόδια ή μήπως τα ξέρουμε όλα;

Οι Διευθυντές – Υπεύθυνοι Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων πέντε σχολείων της Θεσσαλονίκης μας δίνουν τις δικές τους απαντήσεις.

Reggio Thessaloniki

reggiothessaloniki2 sxoles goneon

Κατερίνα Νενέρογλου- Πεταλωτή, Διευθύντρια του Reggio Thessaloniki

Τι είναι οι Σχολές Γονέων και από ποια ανάγκη γεννήθηκε η δημιουργία τους; Πόσο πρόθυμοι είναι οι γονείς να καθίσουν πάλι στα θρανία;

Όταν το σχολείο και οι γονείς συνεργάζονται αρμονικά, τότε τα παιδιά νιώθουν ασφαλή, καθώς οι δυο κόσμοι τους ενώνονται.  Στο Reggio  Θεσσαλονίκη η “Σχολή Γονέων” διατυπώνεται ως  “Ομιλία-συζήτηση”.  Ο χαρακτήρας αυτής της συνάντησης των γονέων με ειδικούς αλλά και τους παιδαγωγούς του σχολείου αφορά το πως προσεγγίζουμε εμείς τον ψυχικό και μαθησιακό κόσμο των παιδιών τους. Η μορφή που διεξάγονται οι ομιλίες-συζητήσεις είναι διαδραστική και όχι υπο την μορφή “θρανίων”, δηλαδή μιας παθητικής συμμετοχής. Οι γονείς του σχολείου μας με την παρουσία τους στις ομιλίες-συζητήσεις, πλαισιόνουν την επιθυμία τους  να βρεθούν κι εκείνοι στον χώρο του σχολείου με σαφή διάθεση συνεργασίας . Ο διάλογος στην εκπαίδευση αποτελεί μια μορφή συνεργασίας που περιλαμβάνει πλήρη ανταλλαγή των γνώσεων, των εμπειριών αλλά και των δεξιοτήτων του παιδιού μεταξύ γονέων και εκπαιδευτικών με σκοπό την ομαλή ανάπτυξη του παιδιού. Στο σχολείο μας- σύμφωνα με την προσέγγιση του Reggio Emilia- ο διάλογος αυτός μετουσιώνεται και μέσα από το  Documentation είτε τα Documentation panel. Μέσα δηλαδή από την καθημερινή καταγραφή δεδομένων από τους παιδαγωγούς (των ιδεών, της ανακάλυψης μιας νέας γνώσης, των διαλόγων, εικόνων,  κ.α.) τα οποία προκύπτουν από τα παιδιά κι έπειτα τα λαμβάνουν οι γονείς σε μια δομημένη μορφή. Η επικοινωνία αυτή αποτελεί το υπόβαθρο και το έρεισμα των κοινών στόχων και της αμφίδρομης σχέσης ανάμεσα στο σχολείο και την οικογένεια προς όφελος του παιδιού. Η συνεργασία αυτή δεν είναι μια ανάγκη που προέκυψε, μα αναγκαιότητα του παιδαγωγικού μας έργου.

Τι φιλοδοξούν να προσφέρουν οι Σχολές Γονέων στους συμμετέχοντες γονείς; Το Σχολείο σας διοργανώνει ανοιχτές ομάδες κατά τη διάρκεια του έτους;

Οι συναντήσεις γονέων και εκπαιδευτικών δημιουργούν το σκηνικό για συνεχή διάλογο και δράση. Για τη συνεργασία αυτή, βασικός παράγοντας είναι η προσπάθεια με κάθε τρόπο και από τις δυο πλευρές. Πρόκειται για αμφίδρομες σχέσεις εμπιστοσύνης και σεβασμού. Στις “Ομιλίες- Συζητήσεις” που πραγματοποιούνται στο χώρο του σχολείου μας είναι απαραίτητο να κατανοήσουν οι γονείς την παιδαγωγική προσέγγιση που ακολουθείται, αλλά κατά βάση τι μπορούν να κάνουν οι ίδιοι στο σπίτι και πως να το πετύχουν. Ο βασικός γνώμονας της επιτυχίας αυτής είναι οι γονείς να είναι ενήμεροι για τους γενικούς και ειδικούς στόχους της φιλοσοφίας μας. Κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς επιδιώκουμε να καλύψουμε θέματα τα οποία ενδιαφέρουν και προκύπτουν κάθε φορά από τις συζητήσεις με τους γονείς.

Η επαφή των γονέων με το σχολείο και τη μαθησιακή διαδικασία, δεν περιορίζεται μόνο στις συναντήσεις μας σε δευτερεύον χρόνο από την βασική λειτουργία του σχολείου. Κάθε Πέμπτη στο σχολείο μας πραγματοποιείται η  “ανοιχτή μέρα γονέων”, όπου η οικογένεια του κάθε παιδιού (ενός παιδιού κάθε βδομάδα) επισκέπτεται το σχολείο μας και εμπλέκεται στη μαθησιακή διαδικασία.

Λίγα λόγια για το Σχολείο σας: Ποια είναι η φιλοσοφία σας σε ότι αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία και ποιος πιστεύετε ότι πρέπει να είναι ο ρόλος του γονέα σε αυτή;

Όμοια με το θεωρητικό πλαίσιο της προσέγγισης της ιταλικής πόλης του Reggio Emilia, αναγνωρίζουμε το παιδί ως φορέα δικαιωμάτων και θεμελιωτή των εμπειριών και της ταυτότητάς του.Πιστεύουμε στο ικανό παιδί, το οποίο πρωταγωνιστεί στην ίδια του την μάθηση. Δομεί τη γνώση επικοινωνώντας με τους δικούς του μοναδικούς τρόπους αναπτύσσοντας όλες τις πιθανές του “γλώσσες”, εκφραστικές, επικοινωνιακές, συμβολικές, γνωστικές, ηθικές, λογικές και μεταφορικές. Η μάθηση επιτυγχάνεται μέσα από το συγκερασμό διαφόρων παιδαγωγικών προσεγγίσεων. Η συνεργασία μεταξύ παιδαγωγών από διαφορετικές εκπαιδευτικές αφετηρίες, προσεγγίζει αντικειμενικά και ολοκληρωμένα το φαινόμενο της μάθησης. Το εκπαιδευτικό σύστημα του Reggio Emilia, αντιπροσωπεύει μια καινοτόμα παιδαγωγική προσέγγιση προσχολικής ηλικίας. Ιδρυτής αυτής της φιλοσοφίας είναι ο Loris Malaguzzi, ο οποίος κατόρθωσε να οργανώσει ένα “δημοκρατικό” σχολείο υποστηρίζοντας την ελευθερία και αυτονομία του παιδιού, αλλά και θέτοντας τον δάσκαλο σε ρόλο συνεργάτη. Η προσέγγιση αυτή προσφέρει εναλλακτικούς τρόπους παιδαγωγικής, φιλοσοφίας και μεθοδολογίας που στοχεύουν σε ένα “παιδοκεντρικό” σύστημα εκπαίδευσης.

Τα βασικά χαρακτηριστικά είναι:

  1. η δημοκρατική εκπαίδευση
  2. οι εκατό τρόποι έκφρασης των παιδιών
  3. τα παιδιά αποτελούν το επίκεντρο ενδιαφέροντος και ρυθμίζουν τη μαθησιακή διαδικασία
  4. το ενδιαφέρον και η συμμετοχή των γονέων στις δραστηριότητες
  5. ο ενθαρρυντικός ρόλος του δασκάλου
  6. το περιβάλλον ως “τρίτος δάσκαλος”
  7. ο δάσκαλος εικαστικών και τα “atelier”

Το σχολείο και η οικογένεια αποτελούν δυο θεσμούς οι οποίοι ασκούν μεγάλη επίδραση στην ψυχοπαιδαγωγική ανάπτυξη του παιδιού. Η μάθηση του παιδιού δεν βάζει τα όρια της στο χώρο του σχολείου αλλά συνεχίζεται και στο σπίτι.  Η ενεργή συμμετοχή των γονέων στη μαθησιακή διαδικασία αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της δικής μας φιλοσοφίας.

Περισσότερα για τις Σχολές Γονέων στο Reggio Thessaloniki

Λίγα Λόγια για την Κατερίνα Νενέρογλου – Πεταλωτή

Η Νενέρογλου-Πεταλωτή Κατερίνα σπούδασε στο τμήμα Προσχολικής Αγωγής του Α.Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης. Κατά τη διάρκεια των σπουδών της φοίτησε στο Κatholieke Hogeschool Zuid-West-Vlaaderen, του Βελγίου, καθώς επίσης έκανε την πρακτική της άσκηση στο “Il Pratone ex I.P.P.A.I.” Genova, της Ιταλίας. Είναι Μοντεσσοριανή παιδαγωγός του NAMC, καθώς επίσης ασχολήθηκε με τις εκπαιδευτικές προσεγγίσεις των ευρωπαϊκών χωρών, συμμετέχοντας στα πλαίσια της εκπαίδευσης της σε Μοντεσσοριανά σχολεία (Ιταλία) και σχολεία Φρενέ (Βέλγιο). Παράλληλα συμμετείχε στο study group “Dialogues on Education” του Reggio Emilia, ενώ έχει παρουσιάσει σε Διεθνές Συνέδριο εμπειρίες από το Ιταλικό εκπαιδευτικό σύστημα. Είναι απόφοιτος του μεταπτυχιακού προγράμματος, Μ.Α. Ιnterior Design / Childcare Design στο University of Central Lancashire, ενώ πραγματοποιεί τις σπουδές της στον Ελληνικό Πολιτισμό του Ελληνικού Ανοιχτού Πανεπιστημίου. Επιπροσθέτως, έχει εξειδικευτεί στην Ειδική Αγωγή και στις Μαθησιακές Δυσκολίες – Δυσλεξία ΕΚΠΑ, καθώς εργάστηκε με παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες στην προσχολική ηλικία μέσω της παιχνιδοθεραπείας και της εικαστικής ψυχοθεραπείας.

 Ο Μικρός Μαέστρος

mikros maestros sxoles goneon

Χρύσα Γκαβανίδου, Νηπιαγωγός και Προϊσταμένη – Διευθύντρια στον Μικρό Μαέστρο

Τι είναι οι Σχολές Γονέων και από ποια ανάγκη γεννήθηκε η δημιουργία τους;Πόσο πρόθυμοι είναι οι γονείς να καθίσουν πάλι στα θρανία;

Το προσωπικό βίωμα είναι η μόνη εκπαίδευση που έχουν οι νέοι άνθρωποι, όταν γίνονται γονείς. Είναι αυτή, που τους έχουν χαρίσει μέσα από τον τρόπο που τους μεγάλωσαν οι δικοί τους γονείς. Όμως, για την προαγωγή της ψυχικής και της σωματικής υγείας του παιδιού και τη διαμόρφωση σωστής προσωπικότητας, χρειάζονται περισσότερα εφόδια από εκείνα που προσφέρει η αγάπη και το ένστικτό τους. Ειδικότερα, χρειάζονται γνώσεις, δεξιότητες, συνεχή ενημέρωση, διαρκή προβληματισμό και αναζήτηση. Για τους παραπάνω λόγους οι γονείς είναι περισσότερο από πρόθυμοι να συμμετέχουν στις Σχολές Γονέων.

Για τον λόγο αυτό ωθηθήκαμε στη δημιουργία της «Σχολής Γονέων στο Μικρό Μαέστρο», η οποία αποτελείται από ομοιογενείς ομάδες με συγκεκριμένο αριθμό ατόμων και με ερέθισμα τη σχετική θεματολογία έχει στόχο να οδηγήσει τους γονείς στην αυτοσυνειδησία, στη γνωριμία με τον εαυτό τους, στην αυτό-αποδοχή, στην αποδοχή των άλλων, των παιδιών τους και στη διαμόρφωση μιας σαφούς γονικής ταυτότητας.

Τι φιλοδοξούν να προσφέρουν οι Σχολές Γονέων στους συμμετέχοντες γονείς; Το Σχολείο σας διοργανώνει ανοιχτές ομάδες κατά τη διάρκεια του έτους;

Οι Σχολές Γονέων φιλοδοξούν να καθοδηγήσουν τους γονείς, με βοήθεια από τους εξέχοντες επιστήμονές μας με τους οποίους συνεργαζόμαστε, σε θέματα που σχετίζονται με τον θεσμό της οικογένειας και την προστασία της ψυχικής υγείας των ανήλικων, καθώς και των ενήλικων ατόμων που την απαρτίζουν.  Όπως ειπώθηκε και παραπάνω προσπαθούμε να κάνουμε μερικά βήματα παραπάνω από το προσωπικό βίωμα του καθενός, μέσα από την επιστημονική προσέγγιση – όπως μας την παρουσιάζουν οι συνεργάτες μας – αλλά πάντα από καθημερινά παραδείγματα ή και προβλήματα που αντιμετωπίζουμε στην  καθημερινότητά μας.

Κάθε χρόνο φροντίζουμε να διοργανώνουμε τις Σχολές Γονέων, οι οποίες είναι ανοιχτές ομάδες, δηλαδή απευθύνονται σε όποιον επιθυμεί να τις παρακολουθήσει. Η θεματολογία έχει συνεχόμενη ροή, αλλά είναι έτσι δομημένη ώστε να μπορεί να παρακολουθηθεί από τον ενδιαφερόμενο μία και μόνο θεματική μίας ημερήσιας παρουσίασης. Αυτό διευκολύνει πολύ τους γονείς που πιθανόν αντιμετωπίζουν τη σκληρή καθημερινότητα και την έλλειψη ελεύθερου χρόνου και δεν μπορούν να παρακολουθήσουν ολόκληρο κύκλο παρουσιάσεων αλλά μπορούν να συμμετέχουν σε μία και μόνο συνάντηση – παρουσίαση.

Λίγα λόγια για το Σχολείο σας: Ποια είναι η φιλοσοφία σας σε ότι αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία και ποιος πιστεύετε ότι πρέπει να είναι ο ρόλος του γονέα σε αυτή;

Η φιλοσοφία του σχολείου μας σε ότι αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία, είναι να παρέχουμε στα παιδιά μας πολλές και ποιοτικές εμπειρίες ώστε να αναπτύξουν τις δεξιότητές τους με αποτέλεσμα να ενταχθούν ομαλά στο κοινωνικό σύνολο.

Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα ορίζεται με βάση την ηλικία των παιδιών και διαμορφώνεται με τέτοιο τρόπο, ώστε να καλύψει τις ανάγκες τους και να ενισχύσει ισόπλευρα όλους τους τομείς ανάπτυξης. Με το πλούσιο εκπαιδευτικό υλικό, τους έμπειρους και καταρτισμένους παιδαγωγούς και τον τεχνολογικό εξοπλισμό που διαθέτει το σχολείο μας, προσεγγίζουμε διαθεματικά τη γνώση, πετυχαίνοντας έτσι αποτελεσματικότητα στη μάθηση, η οποία βασίζεται παράλληλα και στην ομαδική αλλά και στην εξατομικευμένη προσέγγιση.

Τέλος, γίνεται συνεχής παρακολούθηση, καταγραφή και ενημέρωση των γονέων για τη μαθησιακή εξέλιξη των παιδιών τους, οι οποίοι έχουν ενεργό ρόλο στην εκπαιδευτική διαδικασία και απαιτείται διαρκή επαγρύπνηση και ετοιμότητα από μεριά τους για να γίνονται διορθωτικές και υποστηρικτικές παρεμβάσεις. Η οικογένεια και το σχολείο έχουν κοινές αξίες στην κοινωνία και μόνο μέσω της στενής συνεργασίας αυτών θα επιτευχθεί ουσιαστική αποτελεσματικότητα.

Με βάση λοιπόν τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό ότι ο ρόλος του γονέα είναι απολύτως αναγκαία, να είναι ενεργός στην εκπαιδευτική εξέλιξη και ανάπτυξη του παιδιού. Η συστηματική ενημέρωση από την πλευρά του σχολείου μας για τα εκπαιδευτικά δρώμενα και δραστηριότητες των παιδιών προς τους γονείς, τους καθιστά συμμέτοχους και βοηθούς στην εκπαιδευτική διαδικασία.

Περισσότερα για τη Σχολή Γονέων στον Μικρό Μαέστρο

Λίγα Λόγια για τη Χρύσα Γκαβανίδου

Η Χρύσα Γκαβανίδου, είναι Νηπιαγωγός και προϊσταμένη – Διευθύντρια των ιδιωτικών σχολείων προσχολικής ηλικίας «Ο Μικρός Μαέστρος» από το 2004 έως και σήμερα. Είναι υπεύθυνη του νηπιαγωγείου και έχει την γενική εποπτεία για τον σχεδιασμό, την τήρηση και αξιολόγηση όλων των εκπαιδευτικών προγραμμάτων του σχολείου για όλες τις ηλικιακές βαθμίδες (βρεφική – μεταβρεφική – προνηπιακή – νηπιακή). Από τον Σεπτέμβρη του 2015 με την αδειοδότηση του σχολείου ως Κέντρο Δημιουργικής Απασχόλησης (Κ.Δ.Απ) έχει και την ευθύνη για την οργάνωση και λειτουργία των πολλών εργαστηρίων που λειτουργούν στα 2 κτίρια του Μικρού Μαέστρου. Η προσχολική εκπαίδευση θεωρείται από την ίδια ως την πιο σημαντική διότι είναι η χρονική περίοδος που μπαίνουν οι βάσεις για την διαμόρφωση της προσωπικότητας των παιδιών.

Η Κοκκινοσκουφίτσα

kokkinoskoufitsa sxoles goneon

Ξανθούλα Καραβασίλη, Παιδαγωγός και Υπεύθυνη των Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων της Κοκκινοσκουφίτσας

 Τι είναι οι Σχολές Γονέων και από ποια ανάγκη γεννήθηκε η δημιουργία τους; Πόσο πρόθυμοι είναι οι γονείς να καθίσουν πάλι στα θρανία;

Σχολές γονέων είναι οι συναντήσεις που απευθύνονται σε γονείς, έχοντας ως στόχο την ενημέρωσή τους για θέματα που αφορούν τους ίδιους και τα παιδιά τους. Δημιουργήθηκαν από την ανάγκη που έχουν οι γονείς για επικοινωνία, μοίρασμα απόψεων και συζήτηση. Οι γονείς δείχνουν τον ενθουσιασμό τους όταν συμμετέχουν σε μία σχολή γονέων, ενώ κάποιοι γονείς εκφράζουν τις επιφυλάξεις τους και διστάζουν να συμμετέχουν φοβούμενοι την έκθεση. Το σχολείο μας μπορεί να βοηθήσει δίνοντας τη δυνατότητα στους γονείς να συμμετέχουν ως παρατηρητές και στη συνέχεια να μοιραστούν και να επικοινωνήσουν όταν και όσο θέλουν.
Τι φιλοδοξούν να προσφέρουν οι Σχολές Γονέων στους συμμετέχοντες γονείς; Το Σχολείο σας διοργανώνει ανοιχτές ομάδες κατά τη διάρκεια του έτους;
Οι σχολές γονέων έχουν δώσει λύση πολλές φορές σε προβληματισμένους γονείς, καθώς μοιράζονται τις απόψεις τους και εκφράζουν τις απορίες τους έτσι ώστε δημιουργικά και αποτελεσματικά να βοηθηθούν οι ίδιοι και οι οικογένειές τους. Η Κοκκινοσκουφίτσα οργανώνει κάθε μήνα ομάδες γονέων με θέματα που απασχολούν συνήθως τους γονείς.
Λίγα λόγια για το Σχολείο σας: Ποια είναι η φιλοσοφία σας σε ότι αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία και ποιος πιστεύετε ότι πρέπει να είναι ο ρόλος του γονέα σε αυτή;
Το σχολείο θα πρέπει να γεφυρώνει την ¨διαδρομή¨ του παιδιού από το σπίτι. Πρώτο σημείο της διαδρομής είναι η ομαλή ένταξη του παιδιού στο καινούριο περιβάλλον, σεβόμενοι τις προσωπικές ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες κάθε παιδιού. Από κει και πέρα χρειάζεται διαρκής επικοινωνία με την οικογένεια και ενημέρωση έτσι ώστε οι γονείς να αισθάνονται ενεργό κομμάτι της σχολικής κοινότητας. Όταν οι γονείς αισθάνονται ότι είναι ευπρόσδεκτοι και το σχολείο επιζητά την ενεργό παρουσία τους,  βλέπουμε το μέλλον των παιδιών μας με ελπίδα και οι γονείς αντιμετωπίζουν τις όποιες δυσκολίες δημιουργικά και αποτελεσματικά.

Λίγα Λόγια για την Ξανθούλα Καραβασίλη

H Καραβασίλη Ξανθούλα είναι παιδαγωγός και υπεύθυνη στον Παιδικό σταθμό – Νηπιαγωγείο ¨Κοκκινοσκουφίτσα¨. Εργάζεται ως παιδαγωγός είκοσι πέντε χρόνια και είναι μητέρα ενός επτάχρονου αγοριού. Όνειρό της ήταν πάντα να εργάζεται με παιδιά, γι’ αυτό συνεχίζει να προσφέρει με πολλή αγάπη στους μικρούς μαθητές αλλά και στους γονείς τους.
Παράλληλα είναι Σύμβουλος Θηλασμού της La Leche League International.

Πρότυπα Εκπαιδευτήρια

protypa sxoles goneon

Νικόλαος Πανουργιάς, Διευθυντής των Πρότυπων Εκπαιδευτηρίων

Τι είναι οι Σχολές Γονέων και από ποια ανάγκη γεννήθηκε η δημιουργία τους;Πόσο πρόθυμοι είναι οι γονείς να καθίσουν πάλι στα θρανία;

Οι σημερινοί γονείς προβληματίζονται και αναζητούν τρόπους   για να μάθουν πώς θα ανταποκριθούν  καλύτερα στον δύσκολο και σύνθετο ρόλο τους, ο οποίος δεν μπορεί  να στηρίζεται  μόνο στηνέμφυτη γνώση, στο ένστικτο και την αγάπη.

Επιτακτική ανάγκη είναι η ενδυνάμωση του θεσμού της οικογένειας και γενικότερα  η συνεργασία με το σχολείο το οποίο στηρίζει την οικογένεια με τον θεσμό της «Σχολής Γονέων ». Η στήριξη αυτή των γονέων αποσκοπεί  στην ικανοποίηση της επιθυμίας τους  να διαπαιδαγωγήσουν αποτελεσματικά τα παιδιά τους. Η ανάγκη τους αυτή τους καθιστά πρόθυμους να καθίσουν και πάλι ..στα θρανία.

Τι φιλοδοξούν να προσφέρουν οι Σχολές Γονέων στους συμμετέχοντες γονείς; Το Σχολείο σας διοργανώνει ανοιχτές ομάδες κατά τη διάρκεια του έτους;

Οι «Σχολές Γονέων» ή οι «Απογευματινές συναντήσεις γονέων για τις ανάγκες και τους προβληματισμούς της σύγχρονης οικογένειας»- όπως είναι για τα Εκπαιδευτήριά μας-  προσπαθούν να βοηθήσουν τους γονείς  να βρουν λύσεις και να  αναπτύξουν μια σύγχρονη  οπτική σε θέματα καθημερινά που μας απασχολούν και μας προβληματίζουν σε σχέση με τον γνωστό – άγνωστο κόσμο των παιδιών μας.Τα Πρότυπα Εκπαιδευτήρια Θεσσαλονίκης βρίσκονται πάντα και με κάθε δυνατό τρόπο κοντά στην οικογένεια και στα παιδιά. Έτσι στο πλαίσιο της διαρκούς συνεργασίας σχολείου – οικογένειας, διοργανώνουμε για το σχολικό έτος 20015-16 για ενδέκατη  συνεχή χρονιά τις συναντήσεις αυτέςόχι μόνο για να ακούσουμε καταξιωμένους ειδικούς επιστήμονες και επαγγελματίες, αλλά και για να αφουγκραστούμε, να συζητήσουμε και να εκφράσουμε τις απορίες και τους ιδιαίτερους προβληματισμούς  μας.

Ο τίτλος των σεμιναρίων «Μεγαλώνοντας μαζί με τα παιδιά μας» δίνει το περίγραμμα και τη βάση της θεματολογίας τους.

Λίγα λόγια για το Σχολείο σας: Ποια είναι η φιλοσοφία σας σε ότι αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία και ποιος πιστεύετε ότι πρέπει να είναι ο ρόλος του γονέα σε αυτή;

Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, ουσιαστική φροντίδα και μεγάλη αγάπη για το παιδί δημιουργήσαμε εδώ και 45 χρόνια, σε μια από τις ομορφότερες περιοχές της πόλης μας, τους Ελαιώνες Πυλαίας, τα Πρότυπα Εκπαιδευτήρια Θεσσαλονίκης, ένα σύγχρονο, οικογενειακό, «πράσινο» σχολείο που εξειδικεύεται στην προσχολική και την πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Σε μια τοποθεσία 11 κατάφυτων στρεμμάτων παρέχουμε στα παιδιά ένα ασφαλές και πλούσιο σε ερεθίσματα περιβάλλον μέσα στο οποίο οι μικροί μαθητές μπορούν να παίζουν, να δημιουργούν, να εξερευνούν και να δομούν τη γνώση.

Από τη στιγμή της ίδρυσής του μέχρι σήμερα, το Σχολείο μας με απόλυτα παιδοκεντρική φιλοσοφία και σεβασμό στις ατομικές ικανότητες του μαθητή, οικοδομεί πολύπλευρη, ισόρροπη εκπαίδευση.Τα τμήματά μας είναι ολιγομελή, ώστε να προσφέρουμε εξατομικευμένη φροντίδα και εκπαίδευση σε κάθε μαθητή μας. Η εκπαιδευτική μας διαδικασία παρέχει στο παιδί όλα τα απαραίτητα εφόδια, ώστε, αφού πρώτα νιώσει την αγάπη και τον σεβασμό, να κοινωνικοποιηθεί και να διαμορφώσει κριτική άποψη μέσα από το ήθος, την ασφάλεια, την ομαδικότητα, την ευγενή άμιλλα και την επιβράβευση.

Η διδακτέα ύλη διαμορφώνεται για να μπορούν τα παιδιά να αφομοιώσουν τις γνώσεις και να τις κάνουν πραγματικά κτήμα τους. Το εκπαιδευτικό προσωπικό, που αποτελεί  τη μεγαλύτερη « περιουσία» του Σχολείου μας, απαρτίζεται από μόνιμους και έμπειρους παιδαγωγούς, οι οποίοι με τα κατάλληλα για τις ηλικίες αυτές διδακτικά προγράμματα, τις ποικίλες σύγχρονες παιδαγωγικές πρακτικές, τη διαρκή επιμόρφωση, το εξελιγμένο παιδαγωγικό υλικό, τις εκπαιδευτικές επισκέψεις, τη διοργάνωση εκδηλώσεων χτίζουν με βιωματικό τρόπο την πνευματική συγκρότηση, τη συναισθηματική σταθερότητα και την ομαλή κοινωνικοποίηση των μαθητών μας, συμβάλλοντας στην ολόπλευρη ανάπτυξή τους και παράλληλα, με μεράκι και αγάπη, αγκαλιάζουν ως δεύτεροι γονείς τα παιδιά της τάξης τους.

 Περισσότερα για τη Σχολή Γονέων στα Πρότυπα Εκπαιδευτήρια

Λίγα Λόγια για τον Νικόλαο Πανουργιά

Ο Νικόλαος Πανουργιάς είναι απόφοιτος του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης Θεσσαλονίκης. Διορίστηκε στα Πρότυπα Εκπαιδευτήρια το σχολικό έτος 1986-87 και από το σχολικό έτος 1997-98 μέχρι και σήμερα έχει τη διεύθυνση του σχολείου. Όλο αυτό το διάστημα συμμετέχει συστηματικά σε διάφορα επιμορφωτικά προγράμματα που έχουν σχέση με την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, την υλοποίηση καινοτόμων πρακτικών στο δημοτικό σχολείο και τη διαχείριση εκπαιδευτικών προβλημάτων στο πλαίσιο της σχολικής μονάδας.

Το Σχολειό της φύσης

sxoleiofysis sxoles goneon

Βέτα Γεωργιάδου, Διευθύντρια Στο Σχολειό της Φύσης

Τι είναι οι Σχολές Γονέων και από ποια ανάγκη γεννήθηκε η δημιουργία τους;Πόσο πρόθυμοι είναι οι γονείς να καθίσουν πάλι στα θρανία;

Eίναι η διαδικασία του να βρεις τον εαυτό σου μέσα στο ρόλο του γονιού, η αναζήτηση μιας πιο αποτελεσματικής και πιο λειτουργικής κατάστασης σε σχέση με το παιδί και το μοίρασμα ανησυχιών με ειδικούς επιστήμονες ή άλλους γονείς. Πολλές φορές και μόνο  η ανταλλαγή πληροφοριών και εμπειριών βοηθάει πολύ.

Δημιουργήθηκαν μέσα από την ανάγκη να ανταποκριθούν οι γονείς στο ρόλο τους, που είναι ο ρόλος του δασκάλου προς τον καινούριο άνθρωπο που ήρθε στη ζωή για να μάθει, να πορευτεί με ασφάλεια και εμπιστοσύνη προς τον εαυτό του και το περιβάλλον του και να βιώνει αξίες, που θα τον βοηθήσουν να ζήσει ηθικά και πνευματικά.

Αν βρεις τον τρόπο που ταιριάζει στον καθένα, είναι πολύ πρόθυμοι να μάθουν και να πειραματιστούν. Και κυρίως αν  θυμηθούν  το παιδί που υπήρξαν.

Τι φιλοδοξούν να προσφέρουν οι Σχολές Γονέων στους συμμετέχοντες γονείς; Το Σχολείο σας διοργανώνει ανοιχτές ομάδες κατά τη διάρκεια του έτους;

Μια άλλη ματιά στη ζωή μέσα από το προσωπικό τους ψάξιμο για το ποιοι είναι και τι θέλουν οι ίδιοι. Να βρουν το νόημα στη δική τους ζωή, για να διασφαλίσουν ότι θα επιτρέψουν και στο παιδί τους να καταλάβει το δικό του, έτσι ώστε να μην το «καπελώσουν» με τα δικά τους «θέλω» και όνειρα.

Στο σχολειό μας υπάρχει τμήμα σχολής γονέων με ψυχολόγο, δραματοθεραπεία, arttherapy, αναπνοές, ομάδα παιχνιδιού, θεάτρου, Παιδείας του Βάθους, Νευρογλωσσικού προγραμματισμού.

Λίγα λόγια για το Σχολείο σας: Ποια είναι η φιλοσοφία σας σε ότι αφορά την εκπαιδευτική διαδικασία και ποιος πιστεύετε ότι πρέπει να είναι ο ρόλος του γονέα σε αυτή;

Το Σχολειό της Φύσης εκπαιδεύει τα παιδιά στη φύση, στην ανακάλυψη του εαυτού, στο μπορώ έχω επιλογές, στο μαθαίνω πώς να μαθαίνω και σε αξίες ζωής. Τα παιδιά ερευνούν και ανακαλύπτουν τη γνώση.

Ο γονιός είναι απαραίτητος στην εκπαιδευτική διαδικασία, γιατί αν ορίσουμε την Παιδεία σαν την αντίληψη για τη ζωή, που περιλαμβάνει στάσεις και συμπεριφορές, αυτός την προσφέρει Παιδεία στο παιδί του, καθώς είναι ο σημαντικός  του άνθρωπος. Ο ρόλος του μέσα στο σχολειό είναι αυτός του δασκάλου και ταυτόχρονα του μαθητή.

Περισσότερα για τις Σχολές Γονέων στο Σχολειό της Φύσης σε συνεργασία με την Ιωάννα Μπλέκα και την Κατερίνα Χλωροκώστα

Λίγα Λόγια για τη Βέτα Γεωργιάδου

Η Βέτα Γεωργιάδου  νηπιαγωγός με μετεκπαίδευση στο Διδασκαλείο του Παιδαγωγικού Νηπιαγωγών του ΑΠΘ, αφού εργάστηκε για 22 χρόνια σε νηπιαγωγεία της Κοζάνης και της Θες/νίκης, δημιούργησε το Σχολειό της Φύσης, βρεφονηπιακό σταθμό και νηπιαγωγείο στον Τρίλοφο Θεσσαλονίκης.

Προωθεί σαν φιλοσοφία του σχολείου την Παιδεία του Βάθους, και στην εκπ/ση σε αξίες ζωής (πρόγραμμα ΑΡΕΤΗ, Κύπρος), που στοχεύει στην πνευματική και ηθική ανάπτυξη του παιδιού,εκτός από την ψυχοδιανοητική και σωματική. Η εκπαίδευση που υιοθετεί στο σχολειό της Φύσης, στηρίζει τη γνώση μέσα από το βίωμα και την εμπειρία, το παιχνίδι, την εκπαίδευση στη φύση και μέσα από τη φύση. Υποστηρίζει την εκπαίδευση γονέων και δασκάλων, η οποία γίνεται μέσα από εβδομαδιαία συστηματικά σεμινάρια δραματοθεραπείας, art-therapy, παιχνιδιού, θεατρικής παιδείας, μουσικής, αναπνοών κτλ.

Συνδέει το σχολειό με την κοινωνία μέσα από τη δημιουργία ομάδων γονέων,«Δέντρο Ζωής» κοινωνικός σύλλογος, «Κύκλος Ζωής», θεατρική ομάδα, «Ritmonaturezza», ομάδα με τύμπανα, « Πλανόδιοι παραμυθάδες», ομάδα μαμάδων που αφηγείται παραμύθια σε παιδιά!!

Άλλοι Χρήσιμοι Σύνδεσμοι

Πανελλήνιος Σύνδεσμος Σχολών Γονέων

Σχολές Γονέων στο Δήμο Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με το Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης

 Ίδρυμα Νεολαίας και Διά Βίου Μάθησης (Ι.ΝΕ.ΔΙ.ΒΙ.Μ.)

Χτίζοντας τις διατροφικές συνήθειες των παιδιών

nutrition4

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα / www.mpleka.gr

Όπως για όλα τα θέματα, έτσι και για την διατροφή, τα παιδιά μαθαίνουν περισσότερα πράγματα μέσω της μίμησης των γονιών τους, παρά ακολουθώντας τις συμβουλές τους. Η διατροφή των παιδιών είναι ένα θέμα που απασχολεί τους περισσότερους γονείς ήδη από την στιγμή της γέννησης. Ιδιαίτερα η μητέρα – τροφός χτίζει την σχέση της με το παιδί μέσω του ταΐσματος. Άρα το τι, το πόσο και το πότε έφαγε ένα παιδί αποτελούν βασικές αγωνίες των γονέων ανεξάρτητα από την ηλικία του παιδιού τους. Γι’ αυτό και είναι σύνηθες, η μητέρα να ρωτάει πιο συχνά το παιδί της τι έφαγε, παρά το πώς νιώθει ή πως πέρασε τη μέρα του.

Πέρα από το ποιες τροφές είναι κατάλληλο να καταναλώνει ένα παιδί ώστε να παίρνει τα απαραίτητα συστατικά για την ανάπτυξή του, το φαγητό και η διαδικασία του είναι κουλτούρα, είναι επικοινωνία, είναι συνήθεια και διαφοροποιείται στο πλαίσιο της κάθε οικογένειας. Για να μάθει ένα παιδί να τρώει “σωστά” θα πρέπει καταρχήν να βλέπει τους γονείς του να υιοθετούν υγιεινές διατροφικές συνήθειες. Ο γονιός δεν αρκεί να δίνει μόνο συμβουλές στο παιδί. Είναι ανώφελο να προσπαθούμε να πείσουμε ένα παιδί να φάει ένα συγκεκριμένο λαχανικό, αναλύοντας την θρεπτική του αξία, αν δεν το έχουμε καταναλώσει ποτέ οι ίδιοι μπροστά του ή αν δεν το έχουμε συχνά πάνω στο οικογενειακό τραπέζι. Είναι ανώφελο να απαγορεύουμε στο παιδί να τρώει γλυκά ή να πίνει αναψυκτικά, ενώ εμείς οι ίδιοι τα καταναλώνουμε με την πρώτη ευκαιρία. Τα παιδιά διδάσκονται από το παράδειγμα που τους δίνουμε και για να συμβεί αυτό είναι απαραίτητο η οικογένεια να συγκεντρώνεται γύρω από το τραπέζι και όλα της τα μέλη να γευματίζουν μαζί, όσο το δυνατόν συχνότερα.

Επιπλέον, τα παιδιά στην προσχολική αλλά και την σχολική ηλικία συχνά δυσκολεύονται να δοκιμάσουν νέες γεύσεις και να εντάξουν κάποια τρόφιμα στην καθημερινή τους διατροφή. Σε τέτοιες περιπτώσεις η έκθεση του παιδιού στη νέα γεύση δεν συνιστάται να γίνεται με το ζόρι. Η τιμωρία σχετικά με το φαγητό, καθώς και η πίεση για την κατανάλωσή του, δεν ενδείκνυνται για την υγιή σχέση του παιδιού με το φαγητό. Είναι σημαντικό να μιλήσουμε για το συγκεκριμένο τρόφιμο και την εποχικότητά του, να πάμε να το ψωνίσουμε από το μανάβη ή από την λαϊκή αγορά μαζί με το παιδί, να το μαγειρέψουμε παρέα, ώστε το παιδί να δει όλη την διαδικασία μέχρι το τρόφιμο να φτάσει στο τραπέζι. Βλέποντάς μας να το καταναλώνουμε ίσως να θελήσει να το φάει και το ίδιο, ίσως όμως και όχι, και εκεί δεν πρέπει να απογοητευόμαστε, αλλά να συνεχίζουμε να το εντάσσουμε στο διαιτολόγιο της οικογένειας και να ενθαρρύνουμε απλά το παιδί να το δοκιμάσει.

Για να αποκτήσουν τα παιδιά σωστές διατροφικές συνήθειες, επίσης είναι καλό οι γονείς να ορίσουν συγκεκριμένους κανόνες που αφορούν στη συμπεριφορά των παιδιών την ώρα του φαγητού. Για παράδειγμα, τρώμε πάντα στο τραπέζι κι όχι όρθιοι ή τρέχοντας ή παίζοντας. Δεν τρώμε μπροστά στην τηλεόραση, καθώς εκεί καταναλώνουμε πολύ μεγαλύτερες ποσότητες και δεν αντιλαμβανόμαστε το αίσθημα του κορεσμού μας. Οι ώρες των γευμάτων μας είναι σταθερές. Παράλληλα και καθώς το παιδί μεγαλώνει θα πρέπει να το ενθαρρύνουμε να τρώει μόνο του – ανεξάρτητα από την ακαταστασία που μπορεί να προκαλέσει, να καθορίζει μόνο του το πόσο θα φάει, να σερβίρεται μόνο του, να αντιλαμβάνεται το πότε πεινάει ακόμη και το πότε έχει χορτάσει, να εκδηλώνει την προτίμηση ή την αποστροφή του σε μία τροφή, και να εκφέρει γνώμη για το φαγητό που τρώει.

Να θυμάστε ότι η στάση των γονιών απέναντι στο φαγητό, ο τρόπος που τρέφεται η οικογένεια, το είδος και η συχνότητα των γευμάτων, η ποιότητα και η ποσότητα της τροφής που προσφέρεται στο παιδί, είναι όσα καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις συνήθειες, τις προτιμήσεις και τις αντιλήψεις που θα ακολουθήσει το παιδί για το φαγητό σε όλη την υπόλοιπη ζωή του.

*Μάθετε περισσότερο για το σεμινάριο «Διατροφή & Παιδί: αντιδράσεις» που θα πραγματοποιηθεί στις 27/02, με εισηγήτριες την Ιωάννα Μπλέκα και την Ευγενία Καραγιαννίδου

Φέτος τα Χριστούγεννα… ας επιλέξουμε!

xmas tree

Κείμενο: Ελένη Γιαννούση

Επιστημονική συμβολή: Μαριλένα Αγγελή, ψυχολόγος

Αγαπητέ γονιέ, αγαπητέ παιδαγωγέ.

Στέκομαι στον καθρέφτη και αναλογίζομαι… για μας λέω, που φέτος δεχθήκαμε ποσότητες στρες αγωνιώντας, αν τα παιδιά μας θα μεγαλώσουν χωρίς τίποτα…

Πώς θα ήταν, αν φέτος τα Χριστούγεννα αποφεύγαμε όλοι μας το πολύ, το έτοιμο, το ταχύ, το κατακλυσμιαίο; Και έτσι, παίρνω το θάρρος να σου προτείνω: γύρνα στο απλό, με διάρκεια και βάθος. Όχι για λόγους ηθικής, δε θα μιλήσουμε για τέτοια πράγματα, αλλά για λόγους παιδαγωγικής. Δώσε σημασία στο να στολίσεις ως οικογένεια αργά και με μουσική το δέντρο, να διαλέξεις μια μια τις μπάλες, να χειροκροτήσεις, όταν ανάψουν τα λαμπάκια, να γίνει μεγάλη στιγμή, όταν θα σηκώσεις το παιδί σου ψηλά να τοποθετήσει το αστέρι, θα είναι η δική σας στιγμή. Κάνε αυτή τη μέρα γιορτή, φυλαχτό στο κουτί των αναμνήσεων που θα κουβαλά ισόβια μέσα του. Μη βιαστείς να τρέξεις στο πολυκατάστημα, στο ζαχαροπλαστείο. Ας πάρουμε όλοι μια ανάσα. Βοήθησε το παιδί να καταλάβει πως η εμπειρία, η μια, αυτή η σημερινή, είναι σπουδαία, είναι παρακαταθήκη για τα βραδινά όνειρα, άξια ευγνωμοσύνης. Αλλιώς οι ανάγκες του για το περισσότερο διογκώνονται και το παιδί μαθαίνει πως η παράσταση συνοδεύεται πάντα με ποπ κορν, και μετά ακολουθεί ο κλόουν, και μετά ο ξυλοπόδαρος και μετά τα γλυκά και μετά το πάρτυ και μετά η συναυλία, και μετά η πριγκίπισσα, και μετά η ταινία και μετά και μετά… Και μετά; Και μετά το παιδί βγαίνει στη ζωή με οδηγό το «μετά», δεν έμαθε για το τώρα ή το πριν, και ο ασκός των επιθυμιών που ξεχείλισε, το κυνηγάει ως ενήλικα, βουτηγμένο στη θλίψη του ανικανοποίητου.

Φαίνεται πως ευφυείς είναι οι άνθρωποι που δημιουργούν, στοχάζονται και ανατροφοδοτούν τα βιώματα και κάτι τέτοιο το παιδί δε θα το κάνει μόνο του. Θα το κάνει με εμάς μαζί του, πράγμα που απαιτεί κόπο, φροντίδα και αντίσταση στο φανταχτερό των εποχών. Τα παιδιά που τελείωσαν από μια ολοήμερη γιορτή σχολείου με δέκα διαφορετικές και συχνά ταυτόχρονες απολαύσεις, που ικανοποίησαν κάθε τους ξαφνική επιθυμία («φεύγω από τον κλόουν, πάω στον ζαχαροπλάστη τώρα»), που έτρεξαν από το ένα μινι θέαμα στο άλλο, τα παιδιά αυτά δε σκέφτηκαν, δεν ένιωσαν, μόνο εκτονώθηκαν και διασπάστηκαν, κατακερματισμένα σε χίλια δυο κομμάτια… Αναρωτιέμαι τι έμεινε να απολαύσουν στο βάθος; Γύρισαν πίσω, κοιμήθηκαν και αύριο ξανά από την αρχή, βόλτες με φώτα, γυαλιστερές φόδρες, πλαστικά παιχνίδια που αύριο ξεχνιούνται και αχρηστεύονται… αυτό δηλαδή που θα συμβεί και με τα βιώματα της παιδικής τους ηλικίας.

Φέτος, προτείνω να δώσεις έμφαση σε ένα παιχνίδι – δε χρειάζεται να το γεμίσουμε το καλάθι – αυτό το παιχνίδι που ένα πλάσμα απόκοσμο και μοναδικό θα μας φέρει. Και αυτό το ένα, αν το περιποιηθείς, θα γίνει και μοναδικό. Μόλις τελειώσει μια μέρα γιορτινή, μπορείς να παροτρύνεις το παιδί να μιλήσει για την εμπειρία του, τα συναισθήματα και τις ιδέες του, να αναστοχαστεί πάνω στα συμβαίνοντα, να παίξει μαζί σου.

Είναι γνωστό πως η δημιουργικότητα είναι ευφυΐα. Δώσε λοιπόν την ευκαιρία στο παιδί σου να δημιουργήσει. Πριν δει τα χριστουγεννιάτικα παραμύθια με τη σειρά σε dvd, μπορείς να το κινητοποιήσεις να φανταστεί πώς φέρεται ο Σκρούτζ, πώς μοιάζει η Βασίλισσα του χιονιού και αν το κοριτσάκι με τα σπίρτα έζησε ή όχι. Ξέρουν τα παιδιά ποιο τέλος να διαλέξουν, φρόντισε βλέπεις το παραμύθι να είναι για τον άνθρωπο βάλσαμο, να εξυπηρετεί τις ψυχολογικές ανάγκες του. Κλείστε για λίγο την τηλεόραση, κυλιστείτε στα ζεστά χαλιά, συνδυάστε τα παλιά σας ρούχα να φτιάξετε στολές, μαγειρέψτε τα χριστουγεννιάτικα γλυκά, αδιαφορώντας για το αποτέλεσμα.

Και εσύ δάσκαλε, που ξέρω πόσο πολύ φροντίζεις, καταλαβαίνω τις απαιτήσεις των καιρών, μα αν συμφωνείς, στάσου, χαμογέλασε και εξήγησε πως φέτος δε χρειαζόμαστε πολλά, φτάνει να επιλέξουμε.

Ας φροντίσουμε, ας φροντιστούμε, με όποια σειρά.

Λίγα λόγια για την Ελένη Γιαννούση

elenigiannousiΗ Ελένη Γιαννούση είναι νηπιαγωγός, ηθοποιός και παιδαγωγός θεάτρου. Όλο παίζει, παίζει, παίζει! Διαβάζει παραμύθια και ιστορίες στα παιδιά, έπειτα τις κάνει παιχνίδι και ταξίδι, παίζει στο θέατρο, παίζει στο κουκλοθέατρο. Κάνει βόλτες στην πόλη, γελάει δυνατά, πέφτει και ξαναπέφτει, μα καθόλου δε τη νοιάζει, σκαλίζει θέματα κοινωνικά, ψυχολογικά και παιδαγωγικά και όταν μπερδεύεται, τα σκαλίζει κι άλλο, κι άλλο, κι άλλο. Θα την βρεις εύκολα στην «Παραμυθούπολη«, ανάμεσα σε βιβλία και παιδιά.

υ.γ. κάθε βράδυ γράφει στο «μεγάλο της ατάκας βιβλίο», ό,τι ενδιαφέρον ξεστόμισε κάποιο παιδί, μετά το διαβάζει και γελάει πολύ, πάρα πολύ.

Δώρα: Τι να πάρω σε ένα παιδί που τα έχει όλα;

dora2

Γράφει η Ιωάννα Μπλέκα, Ψυχολόγος και Οικογενειακή Θεραπεύτρια | www.mpleka.gr

Οι γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς είναι μια αφορμή για δώρα στους αγαπημένους μας και ιδιαίτερα στα παιδιά. Μικροί και μεγάλοι ανταλλάζουμε δώρα αυτές τις μέρες πολλές φορές από υποχρέωση, χωρίς να καταβάλλουμε ιδιαίτερη σκέψη στο τι θα χρειαζόταν ο παραλήπτης ή τι θα του ταίριαζε περισσότερο, αφού οι μέρες είναι φορτωμένες με πολλές υποχρεώσεις και συνήθως τα δώρα αγοράζονται βιαστικά.

Το να πάρουμε δώρο σε ένα παιδί συνήθως φαντάζει πολύ εύκολο, αφού ένα παιχνίδι θεωρούμε πως θα το κάνει να χαρεί. Τα περισσότερα παιδιά είναι τυχερά και μεγαλώνουν σε δωμάτια με πολλά πολλά παιχνίδια. Κάποιες φορές μάλιστα τα παιχνίδια είναι τόσα πολλά που το παιδί δεν τους δίνει πια καμία σημασία. Βλέπει τη σακούλα, βγάζει το κουτί, σκίζει με λαχτάρα το περιτύλιγμα, ικανοποιείται στιγμιαία από το δώρο μας, το ανοίγει και παίζει με αυτό μια-δυο φορές και μετά το στοιβάζει μαζί με τα υπόλοιπα παιχνίδια του, ξεχνώντας κιόλας πως το έχει.

Συμφωνώ ότι η επιλογή του παιχνιδιού έχει σημασία κι ότι ανάλογα με την ηλικία και τα ενδιαφέροντα του παιδιού κάποια παιχνίδια θα τα παίξει περισσότερο. Αυτό όμως που χρειάζεται ένα παιδί δεν είναι τόσο το παιχνίδι, αλλά κάποιον να παίξει μαζί του. Την επόμενη φορά που θα πάρετε δώρο σε κάποιο παιδί, είτε είναι παιδί σας, είτε ανιψάκι, βαφτιστήρι, ή παιδί φίλου σας, αφιερώστε λίγα λεπτά και παίξτε μαζί του το παιχνίδι που του πήρατε. Το καλύτερο δώρο για ένα παιδί είναι η εμπειρία που θα αποκομίσει, οι σκέψεις και τα συναισθήματα που θα αναπτυχθούν όσο παίζετε. Αυτές οι στιγμές είναι πιθανότερο να παραμείνουν στην μνήμη του για καιρό.

Ακόμα καλύτερα, αν ξέρετε ότι ένα παιδί έχει αφθονία από παιχνίδια, φέτος τις γιορτές χαρίστε του εμπειρίες. Αφιερώστε του χρόνο και πηγαίνετε μαζί του σε μια θεατρική παράσταση, παρακολουθήστε μια ταινία στον κινηματογράφο, βγείτε μια βόλτα στα μαγαζιά όπου θα αγοράσετε σίγουρα και κάποιο μικρό δωράκι, οργανώστε μια έξοδο για φαγητό ή μια μικρή εκδρομή στην εξοχή ή γιατί όχι μια μικρή περιπέτεια! Το ξέρω όλα τα παραπάνω θέλουν κόπο, χρόνο, σχεδιασμό και οργάνωση, αλλά σίγουρα αξίζουν παραπάνω από το καλύτερο και ακριβότερο παιχνίδι. Η αναμονή, το στοιχείο της έκπληξης και κυρίως η αίσθηση ότι κάποιος μας αφιερώνει χρόνο, μπορεί να βιωθεί από το παιδιά ως το μεγαλύτερο δώρο, αφού η όλη διαδικασία θα τα κάνει να αισθανθούν σημαντικά και ξεχωριστά. Καλά Χριστούγεννα!